Czym jest zespół alergii pyłkowo-pokarmowej?
Alergia krzyżowa polega na występowaniu objawów po spożyciu produktów roślinnych, których białka przypominają alergeny pyłków drzew, traw lub chwastów. Układ odpornościowy uczulony wcześniej na pyłki może omyłkowo rozpoznać te cząsteczki w pokarmie i wywołać reakcję obronną.
Na zdjęciu: Warzywa i owoce. Zdjęcie ilustracyjne.
Częstość występowania alergii w polskich miastach
Badanie opisane w „Advances in Dermatology and Allergology” wykazało, że objawy wskazujące na uczulenie na pyłek brzozy zgłosiło 17,5 proc. badanych w Warszawie oraz 11 proc. w Katowicach. Z kolei dolegliwości wywoływane przez pyłki traw deklarowało 18,4 proc. dorosłych mieszkańców Wrocławia.
Na zdjęciu: Drzewo brzozy. Zdjęcie ilustracyjne.
Wpływ obróbki termicznej na białka roślinne
Wiele białek odpowiedzialnych za reakcje krzyżowe jest niestabilnych i ulega zniszczeniu pod wpływem wysokiej temperatury. Z tego względu osoby uczulone na pyłek brzozy mogą źle znosić surowe jabłka, ale bez problemu spożywać jabłecznik lub kompot.
Na zdjęciu: Kompot z jabłek w dzbanku. Zdjęcie ilustracyjne.
Typowe powiązania alergenów pyłkowych i pokarmowych
Uczulenie na pyłki brzozy często łączy się z reakcją na jabłka, seler, marchew, gruszki czy orzechy laskowe. Z kolei przy alergii na trawy objawy mogą pojawić się po pomidorach, melonach lub selerze, a przy uczuleniu na ambrozję – po bananach czy ogórkach.
Na zdjęciu: Marchew. Zdjęcie ilustracyjne.
Główne objawy zespołu alergii jamy ustnej
Dolegliwości pojawiają się zwykle szybko w trakcie lub po posiłku. Obejmują one świąd i mrowienie warg, języka lub podniebienia, uczucie drapania w gardle, niewielki obrzęk jamy ustnej oraz małe grudki na wargach.
Na zdjęciu: Kobieta trzymająca się za gardło. Zdjęcie ilustracyjne.
Metody diagnozowania reakcji krzyżowych
Rozpoznanie opiera się na wywiadzie lekarskim, testach skórnych punktowych oraz badaniu przeciwciał IgE we krwi. Często stosuje się również test prick to prick ze świeżym produktem, a w złożonych przypadkach diagnostykę molekularną lub doustną próbę prowokacyjną.
Na zdjęciu: Badania alergologiczne. Zdjęcie ilustracyjne.
Codzienne sposoby na ograniczenie objawów
Nie ma potrzeby eliminowania wszystkich potencjalnie uczulających pokarmów, jeśli nie wywołują one reakcji. W radzeniu sobie z dolegliwościami pomaga obieranie owoców ze skórki oraz ich gotowanie, pieczenie czy pasteryzacja.
Na zdjęciu: Owoce ułożone na tacy w kuchni. Zdjęcie ilustracyjne.