Dieta przy podwyższonym poziomie trójglicerydów

2019-10-10 13:37 Magdalena Moraszczyk - artykuł pochodzi z miesięcznika "Zdrowie" | Konsultacja: dr hab. n. med. Małgorzata Kozłowska-Wojciechowska, WUM

Pilnujesz poziomu cholesterolu, ale czy dbasz o trójglicerydy? Nie musisz jeść tłusto, by mieć ich za dużo. Wystarczy, że lubisz słodycze... Poznaj dietę, która utrzyma trójglicerydy w normie.

Kiedy potrzebna jest dieta przy podwyższonym poziomie trójglicerydówTrójglicerydy (triglicerydy) to organiczna substancja tłuszczowa (lipidowa), stanowiąca w organizmie największy magazyn energii. Zjadamy je z tłuszczem zwierzęcym i roślinnym. Ponadto są produkowane w wątrobie z kwasów tłuszczowych i węglowodanów, głównie prostych.

Jeśli jesz tłusto, często sięgasz po słodycze, nawet beztłuszczowe, albo regularnie pijesz napoje alkoholowe, to nadmiar pochodzącej z nich energii organizm przekształca w trójglicerydy, które odkłada w komórkach tłuszczowych. Każdy człowiek potrzebuje pewnej ilości trójglicerydów, aby zachować zdrowie i normalnie funkcjonować. Tak jak w przypadku cholesterolu, niebezpieczny staje się dopiero ich nadmiar.

Dlaczego wysoki poziom trójglicerydów jest groźny?

Nadmiar trójglicerydów prowadzi do otyłości, cukrzycy, chorób serca i układu krążenia. Małe kuleczki tłuszczu szkodzą sercu i wątrobie. Podobnie jak inne tłuszcze, trójglicerydy nie rozpuszczają się w wodzie. Dlatego krążą we krwi w połączeniu z produkowanymi przez wątrobę białkami, tworząc złożone związki – lipoproteiny. Mają one postać małych kuleczek tłuszczu otoczonych białkami. Najwięcej trójglicerydów zawierają lipoproteiny VLDL, zaś lipoproteiny LDL i HDL są głównie nośnikiem cholesterolu.

Trójglicerydy a cholesterol

Nadmierne stężenie trójglicerydów we krwi (hipertrójglicerydemia) obserwuje się przeważnie u osób otyłych. Zwiększa to ryzyko zmian miażdżycowych i choroby niedokrwiennej serca (wieńcowej). Często w parze idzie insulinooporność i cukrzyca typu 2. Rozwój miażdżycy przebiega szybciej, gdy podwyższonemu poziomowi trójglicerydów towarzyszy obniżenie frakcji dobrego cholesterolu HDL.

Jednak w najgorszej sytuacji są ci, u których stwierdza się zarówno podwyższony poziom trójglicerydów, jak i cholesterolu całkowitego oraz złego. Wysoki poziom trójglicerydów przy niskiej wartości cholesterolu całkowitego jest najczęściej wynikiem za małej ilości enzymu przekształcającego frakcje VLDL w dalsze metabolity. Zwykle dotyka to osoby z cukrzycą. Hipertrójglicerydemia (głównie powyżej 500 mg/dl) prowadzi do stanów zapalnych i uszkodzenia trzustki oraz otłuszczenia wątroby.

Polecamy
Jesz co lubisz - banner kwadrat

Autor: Time S.A.

Pamiętaj, że odpowiednio dobrana dieta obniży stężenie „złego” cholesterolu i pomoże w walce z chorobami układu krążenia. Skorzystaj z JeszCoLubisz - innowacyjnego systemu dietetycznego Poradnika Zdrowie i ciesz się indywidualnie dobranym planem oraz stałą opieką dietetyka. Zadbaj o swoje zdrowie i zmniejsz ryzyko miażdżycy, zawału serca czy udaru.

Ważne

Trójglicerydy w normie - sprawdź swój wynik

Zgodnie z wytycznymi Polskiego Forum Profilaktyki prawidłowe wartości lipidów u dorosłej osoby powinny wynosić:

  • trójglicerydy – mniej niż 150 mg/dl (1,7 mmol/l),
  • cholesterol całkowity – poniżej 190 mg/dl (5 mmol/l),
  • frakcja LDL – poniżej 115 mg/dl (3 mmol/l),
  • HDL: mężczyźni – ponad 40 mg/dl (1 mmol/l), kobiety – ponad 45 mg/dl (1,2 mmol/l).

Podwyższony poziom trójglicerydów - przyczyny

Najczęściej wysoki poziom tłuszczów fundujemy sobie sami. Gdy na błędy dietetyczne nałoży się skłonność rodzinna, ryzyko zaburzeń lipidowych rośnie. Problemom sprzyja powszechny dzisiaj niezdrowy styl życia. Już od dziecka jesteśmy przekarmiani, nabieramy złych nawyków żywieniowych.

Na nadwyżkę energii wpływa nadmierne spożywanie tłuszczów i cukru oraz brak ruchu. Tymczasem coraz rzadziej zmuszamy mięśnie do pracy. Dlatego organizm nie radzi sobie z gospodarką tłuszczową. Aby funkcjonowała bez zarzutu, dostarczona do komórek energia powinna być zużyta. Sposób, w jaki żyjemy, sprawia, że to zamknięte koło zostaje przerwane. W efekcie ilość tłuszczu w organizmie przekracza normę.

Jak obniżyć poziom trójglicerydów? Niskokaloryczna dieta i ruch

Podstawą zdrowego stylu życia jest ograniczenie węglowodanów prostych i zwiększenie aktywności fizycznej. Unikaj produktów, które zawierają cukier – zwiększają produkcję VLDL będących nośnikiem trójglicerydów. Zrezygnuj z alkoholu, również czerwonego wina i piwa, gdyż podwyższają poziom trójglicerydów. Wybieraj produkty z grubego przemiału, jedz dużo warzyw i owoców.

Przy hipertrójglicerydemii nie stosuje się diety niskotłuszczowej (tłuszcze powinny stanowić 30–35 proc. energii). Należy jednak uważać, by nie przekraczać normy. Ważny jest rodzaj tłuszczu. Unikaj tłustego mięsa, smalcu, masła, pełnotłustego nabiału. Tłuszcze zwierzęce zastąp roślinnymi, pamiętając, że łączna ilość nie powinna przekroczyć 2 łyżek dziennie. Nie żałuj sobie tłustych ryb morskich (makrela, łosoś, śledź, halibut) – zawierają kwasy omega-3, które obniżają poziom trójglicerydów i podwyższają stężenie dobrego cholesterolu.

Warto wiedzieć, że hipertrójglicerydemii często towarzyszy niedobór HDL. Jeśli nie lubisz ryb, rozważ z lekarzem możliwość suplementacji, np. tranem. Jeżeli masz również podwyższony poziom cholesterolu całkowitego lub złego, spożycie tłuszczów musisz ograniczyć zgodnie z zaleceniem lekarza. Osoby z cukrzycą, niedoczynnością tarczycy, schorzeniami trzustki czy nerek poza zbijaniem trójglicerydów powinny leczyć podstawową chorobę.

Regularnie kontroluj poziom lipidów

Najlepiej określić profil lipidowy – polega on na oznaczeniu poziomu cholesterolu całkowitego, jego frakcji LDL i HDL oraz trójglicerydów we krwi. Dopiero na podstawie wszystkich wyników można ocenić rzeczywistą gospodarkę tłuszczową. Pierwszy pomiar należy wykonać ok. 20. roku życia. Jeśli wynik jest dobry, badanie wystarczy powtarzać co 5 lat. Kobiety po pięćdziesiątce i mężczyźni po 45. roku życia powinni robić lipidogram co rok. Jeżeli wynik odbiega od normy, kontrolne analizy powtarza się zgodnie ze wskazaniami lekarza.

To ci się przyda

Rodzaje cholesterolu

Całkowity – wchodzi w skład błon komórkowych, uczestniczy w produkcji hormonów, syntezie kwasów żółciowych niezbędnych do trawienia tłuszczów, w wytwarzaniu witaminy D. Gdy jest go za dużo, odkłada się w wewnętrznych ściankach naczyń krwionośnych, prowadząc do rozwoju miażdżycy, choroby niedokrwiennej serca, zawału lub udaru.

LDL (zły) – lipoproteiny zawierające dużo cholesterolu o małej gęstości w cienkiej białkowej otoczce. Łatwo przenikają do krwiobiegu, odgrywając główną rolę w rozwoju miażdżycy. Osoby z podwyższonym LDL są bardziej zagrożone chorobą niż z podwyższonym stężeniem cholesterolu całkowitego.

HDL (dobry) – lipoproteiny, które mają więcej białka niż cholesterolu, ale o większej gęstości. Nie zalegają w naczyniach, tylko zbierają część cholesterolu LDL i transportują do wątroby, skąd po przemianie w kwasy żółciowe jest wydalany. Im więcej go we krwi, tym mniejsze ryzyko chorób układu krążenia.

miesięcznik "Zdrowie"

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 11/2019 "Zdrowia": padaczka odczarowana, dla kogo przeszczep nerki, e-papieros - nowa plaga, cera wolna od przebarwień, porażka źródłem sukcesu, lunchbox wegetarianina. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 11/2019
KOMENTARZE
Marzena
|

Taki szybki spadek? ....az sie wierzyc nie chce

Ana monthana
|

Hej na dzień 18.06.18 wyniki mam takie. Trójglicerydy 183, cholesterol całkowity 212 , LDL61 HDL151. Zrobiłam dietę. Zobaczymy czy spadnie. Ale pytanie jest bo w marcu też miałam robione badania i wszystko było ok trójglicerydy 103 chc.calkowity 203 LDL 116 HDL 66 . Czy taki nagły wzrost wyników moglo spowodowac obrzarcie się polskiej kiełbasy która przywiozła mi siostra? Przez dwa tyg podjadam krakowska i kabanosy. Więc może przez to. Sama już nie wiem. Zaczęłam jeść drób i warzywa, pić soki i łykać tran.

Sylwia
|

A czym zastąpiłaś chleb? Białe pieczywo?

Tomasz
|

Zapomniałem dodać,że warzywa skraplam olejem lnianym.Nie jem słodyczy,odkąd pamiętam nie słodzę.Pije kawę z ekspresu w ilości 2-3 dziennie.Ruszam się tylko z psem na spacer i dojście gdzieś tam,gdzie muszę dojść.

Tomasz
|

Badanie cholesterolu 15.11.2017
CH.całkowity 255
CH.HDL. 40
CH.LDL. 166,20
Trójglicerydy. 244

Badanie cholesterolu 04.12.2017
CH.całkowity 208
CH.HDL. 36
CH.LDL. 143.60
Trójglicerydy. 142
Zacząłem jeść masło zamiast margaryn z reklam,na śniadanie jajecznica z 3 jaj na boczku(1-2 plasterki 5x5 cm) do tego 1 pomidor, kawałek papryki czerwonej, żółtej,jakaś rzodkiewka,co tam akurat jest w lodówce.Obiad różnego rodzaju kaszę,pierś z indyka lub kurczaka (nie ważę)i dużo warzyw,jakieś pół talerza.Kolacja jakieś chrupkie ciemne pieczywo smarowane masłem,na to plaster łososia,znów nie ważę.W między czasie podjadam owoce jabłka,banany w ilości ok 2-3 szt.
Śniadanie zawsze takie same,kolacja różne ryby,szprot, łosoś,makrela śledź.Co kto lubi.

M.
|

Warzywa, warzywa, warzywa, warzywa i owoce! Mięsko ograniczyć, szczególnie tluste :) przyjaźń z drobiem i oszywiscie w dużej mierze z rybami. Ze wszystkim trzeba troche wypośrodkowania oczywiscie :)

Marchewa
|

Mój ostatni wynik trójglicerydów 489. Lekarz pogroził mi palcem. Natychmiast dieta. Zero alkoholu i zero słodyczy. Dorzucił na 30 dni tabletki. Po wynik 180. Ale lekarz powiedział że zabawa się skonczyła i mam dwie opcje. Albo tabletki na stałe albo zmienie styl życia. Zdecydowałam się na zmianę i lekarz zalecił wysiłek fizyczny żeby spalić trójglicerydy.

paleo
|

mialem bardzo podobne wyniki. po 3 tygodniach od przejscia na diete wysokotluszczowa / niskoweglowodanowa wartosci CHOL, LDL spadly o 20% a TG od wartosci 580 do 199. kontynuuje dalej. nie wierzcie nikomu, kto twierdzi ze dieta niskotluszczowa Wam pomoże. wiekszosc lekarzy to nieuki zadufane w sobie. moja lekarz pierwszego kontaktu powiedziala "trojglicerydow dieta nie zredukujesz, a cholesterol max 15% przy olbrzymich wyrzeczeniach" i przypisala od razu statyny. skutek po miesiacu stosowania statyn byl odwrotny do zamierzonego a do tego uszkodzenie watroby, ktorej dotad nie zregenerowalem. dopiero odstawienie lekow i przejscie na paleo juz po 3 tygodniach pomoglo - wyniki ma juz prawie poprawne. powodzenia!

pako_pack
|

mam 31 lat, dzisiaj odebralem wyniki.
cholesterol calkowity: 281
LDL : 159
HDL : 48
Triglicerydy : 370

Czy to naprawde az tak zle?

Czym zastapic nie wskazane ziemniaki, makarony itd o ktorych wspominaja przedmowcy ? samo miesko bez dodatkow juz tak nie smakuje :)

Jankes1878
|

jan, twoja wypowiedź trochę nie trzyma się kupy. 20.01. miałeś trój. 1444 i 279 ch. i do 19.02. schudłeś 13 kg. Co ma piernik do wiatraka? Zrób wyniki i wtedy się pochwal. Jeśli ważyłeś 140 kg i zbiłeś 13 to graty, ale jeśli ważyłeś 75 i spadłeś na 62, to chyba była dieta "nic i coś tu jest nie halo.