Ocet winny - właściwości lecznicze i zastosowanie

Ocet winny to popularny dodatek do potraw: jest składnikiem sosów sałatkowych (biały ocet winny), gulaszów i marynat do mięs (czerwony ocet winny). Ocet winny nadaje potrawom charakterystycznego kwaskowatego smaku oraz aromatu. Poza tym ma także liczne właściwości zdrowotne. Sprawdź, dlaczego warto stosować ocet winny w kuchni.

Spis treści

  1. Ocet winny - właściwości zdrowotne
  2. Ocet winny - wartości odżywcze, kalorie
  3. Ocet winny - cena, gdzie kupić
  4. Ocet winny - przeciwwskazania
  5. Ocet winny - zastosowanie w kuchni
  6. Ocet winny - jak zrobić?

Ocet winny był ceniony ze względu na swoje właściwości już w starożytności. Używano go do przyprawiania żywności, konserwowania mięs, a w formie napoju - do gaszenia pragnienia. Pełnił też rolę antybiotyku i środka dezynfekującego.

Za kolebkę produkcji octu winnego uważa się Francję, skąd wywodzi się jedna z najsławniejszych metod produkcji octu, metoda Orleans.

Nazwa techniki pochodzi od miasta, które położone było wzdłuż szlaku winnego, gdzie lokalni przedsiębiorcy przekształcali wino odrzucone przez handlarzy w ocet winny.

Metoda Orleans polega na zmieszaniu wina z bakteriami octowymi i pozostawieniu mieszaniny w dębowych beczkach, w temperaturze pokojowej, przez kilka miesięcy. Obecnie metoda Orleans jest wykorzystywana przez nielicznych producentów ze względu na długi czas produkcji.

Ocet winny powstaje w wyniku procesu fermentacji octowej przy użyciu bakterii z rodziny Acetobacteriace. Substratami do produkcji octu winnego są zarówno winogrona (białe lub czerwone), jak również wino (białe lub czerwone).

Ocet winny - właściwości zdrowotne

Ocet winny, zarówno ten uzyskiwany z winogron, jak i z wina, przynosi wiele korzyści zdrowotnych, mimo że nie jest źródłem witamin i składników mineralnych.

  • dzięki niewielkiej zawartości kalorii i braku tłuszczu świetnie sprawdzi się w diecie osób odchudzających się, jako dodatek do sosów sałatkowych. Poza tym przyspiesza metabolizm i hamuje apetyt
  • ma działanie bakteriobójcze
  • dzięki obecności silnego antyoksydantu - resweratrolu - czerwony ocet winny spowalnia proces starzenia: hamuje powstawanie zmarszczek, przebarwień, palm starczych

Szczególnie pozytywny wpływ na zdrowie wykazuje czerwony ocet winny, co wynika z wyższej zawartości polifenoli (w porównaniu do białego octu winnego).

  • wspomaga trawienie, stymuluje wydzielanie soków żołądkowych
  • dzięki zawartości flawonoidów czerwony ocet winny obniża poziom cholesterolu we krwi, zmniejsza ryzyko wystąpienia miażdżycy oraz chorób serca
  • może pomóc obniżyć ciśnienie krwi
  • może spowalniać wchłanianie glukozy, co zapobiega jej gwałtownym skokom we krwi
  • dzięki wysokiej zawartości kwasu octowego zwiększa wchłanianie wapnia i magnezu z pożywienia
Warto wiedzieć

Ocet winny - wartości odżywcze, kalorie

W 100 g:

Wartość kaloryczna - 19,0 kcal
Białko - 0,04 g
Tłuszcze - 0,0 g
Cholesterol - 0,0 mg
Węglowodany - 0,27 g
Błonnik - 0,0 g

Minerały (% dziennego zalecanego spożycia dla osoby dorosłej)

Fosfor - 8,0 mg (1%)
Potas - 39,0 mg (1%)
Sód - 8,0 mg (0,5%)
Wapń - 6,0 mg (0,6%)
Żelazo - 0,45 mg (5%)
Magnez - 4,0 mg (1%)
Cynk - 0,03 mg (0,3%)
Miedź - 0,01 mg (1%)

Witaminy

Witamina C 0,5 mg (0,6%)
Witamina A 0,0 µg (0%)
Witamina E 0,0 mg (0%)

Wartość odżywcza: USDA, % dziennego zalecanego spożycia: Normy Żywienia, Nowelizacja IŻŻ, 2017

Warto wiedzieć

Ocet winny - cena, gdzie kupić

Ocet winny dobrej jakości można kupić w supermarketach, sklepach ze zdrową żywnością. Warto wybrać produkt niepoddany procesowi pasteryzacji.

Za 250 ml octu winnego trzeba zapłacić od ok. 5 do 10 zł.

Ocet winny - przeciwwskazania

Spożywanie octu winnego w umiarkowanych ilościach ma pozytywny wpływ na zdrowie, jednak jego nadmierne ilości w diecie mogą podrażniać błony śluzowe układu pokarmowego, co prowadzi do zgagi, refluksu i nadkwasoty, a w dłuższej perspektywie zwiększa ryzyko choroby wrzodowej.

Octu winnego nie poleca się osobom z chorobą refluksową przełyku, zgagą i cierpiącym na choroby żołądka, gdyż może on nasilać objawy tych schorzeń.

CZYTAJ TEŻ:

Ocet winny - zastosowanie w kuchni

Istnieje bardzo wiele zastosowań octu winnego, które zależą od rodzaju octu. Biały ocet winny częściej wykorzystuje się do przygotowania sosów sałatkowych, np. vinegrette, ale dobrze w tej roli sprawdzi się również czerwony ocet winny.

Ponadto czerwony ocet winny doskonale sprawdzi się jako marynata do mięs, szczególnie wołowiny, cielęciny i jagnięciny. Ponadto dobrze komponuje się z gulaszami i sałatkami z czerwonych warzyw, np. z czerwonej kapusty i buraczków.

Ocet winny - jak zrobić?

Ocet winny można w łatwy sposób przygotować samodzielnie w domu. Do sporządzenia octu można wykorzystać zarówno świeże owoce (białe lub czerwone winogrono), jak i winno.

Składnikami potrzebnymi do przygotowania octu winnego ze świeżych owoców są: winogrona, cukier i woda. Z przegotowanej wody i cukru należy przygotować roztwór, którym zalewa się owoce umieszczone wcześniej w szklanym lub ceramicznym naczyniu. Naczynie przykryte gazikiem pozostawia się na około 3 tygodnie. Po tym czasie zlewa się ciecz do butelek i szczelnie zamyka.

Do przygotowania octu winnego z wina (prócz wina) niezbędny jest starter octu z bakteriami octowymi lub ocet niepasteryzowany. W innym przypadku nie uzyskamy octu. Dodanie startera octu przyspieszy fermentację.

Wino miesza się w szklanym lub ceramicznym naczyniu ze starterem octu (zgodnie z instrukcją podaną na opakowaniu) lub z octem niepasteryzowanym, dodając 3 łyżki octu niepasteryzowanego na 1 kubek wina. Mieszaninę pozostawiamy w temperaturze pokojowej przykrytą gazikiem na około 2-3 miesiące.

Podczas procesu fermentacji warto obserwować, czy fermentacja przebiega prawidłowo, zaś po miesiącu spróbować, jak smakuje. Gdy ocet jest gotowy, należy zlać go do butelek i szczelnie zamknąć.

Warto wiedzieć, że nie należy mieszać wina czerwonego z białym.

O autorze
Marzena Masna, dietetyk SOS Dieta, catering dietetyczny, Warszawa
Absolwentka dietetyki Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. Doświadczenie zawodowe zdobywała w poradniach dietetycznych, Zespole Żłobków m. st. Warszawy oraz warszawskich szpitalach dla dorosłych i dzieci. Stale pogłębia swoją wiedzę, uczestnicząc w konferencjach dotyczących prawidłowego odżywiania oraz dietoprofilaktyki i dietoterapii chorób. Obecnie dietetyk w SOS Dieta, cateringu dietetycznym, gdzie zajmuje się doradztwem żywieniowym dla klientów, tworzeniem receptur, przygotowywaniem menu oraz nadzorem nad jakością posiłków.
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE