Maślak - jak wygląda? Opis i zdjęcia

2019-09-09 12:59 Monika Majewska

Maślak zwyczajny to jeden z najsmaczniejszych grzybów. Nadaje się do duszenia, smażenia oraz gotowania. Na jego bazie można przygotować również marynaty i sosy. Na szczęście do maślaka nie jest podobny żaden trujący grzyb, dlatego bez obaw można zbierać go w lesie. Sprawdź, jak wygląda maślak zwyczajny i co można z niego przyrządzić.

Maślak zwyczajny (Suillus luteus), inaczej borowik maślak lub maślarz, to grzyb jadalny należący do rodziny borowikowatych. Maślak zwyczajny jest jednym z najpopularniejszych grzybów.

Jednak nie ceni się go ze względu na właściwości i wartości odżywcze. Jak większość grzybów, składa się głównie z wody i zawiera niewielkie ilości substancji odżywczych. Maślak jest pożądany ze względu na wyjątkowe walory smakowe i aromatyczne, dzięki którym nawet najskromniejsza potrawa może zostać zamieniona w prawdziwy przysmak.

Inne grzyby jadalne należące do rodziny maślakowatych to maślak pstry (Suillus variegatus), maślak sitarz (Suillus bovinus), maślak ziarnisty (Suillus granulatus), maślak żółty (Suillus grevillei).

Maślak zwyczajny - gdzie rośnie?

Maślak zwyczajny jest tzw. symbiontem lub grzybem mikoryzowym. Tego typu grzyby wchodzą z określonymi gatunkami drzew w symbiozę (mikoryzę), przy której korzenie drzewa i grzybnia wymieniają niezbędne dla życia substancje.

Niektóre grzyby wchodzą w symbiozę z wieloma gatunkami drzew, a inne występują tylko z jednym określonym gatunkiem drzewa.

Do tej drugiej grupy grzybów zalicza się maślaka zwyczajnego, który rośnie (zwykle w dużych skupiskach) tylko pod sosną(stąd jego inna potoczna nazwa - sośniak), mniej więcej od połowy czerwca do połowy października. Warto wiedzieć, że inny grzyb z rodziny maślakowatych - maślak żółty - rośnie tylko pod modrzewiami.

Maślak zwyczajny - jak wygląda?

Dość szeroki (5-15 cm) kapelusz maślaka początkowo jest półkulisty, później poduchowaty i rozpostarty. Górna jego powierzchnia przybiera różne odcienie brązu, a dolna jest nieco żółtawa. Na kapeluszu znajduje się lepka, łatwo zdzierająca się skórka - cecha charakterystyczna tego grzyba.

Po kapeluszem znajdują się bladożółte, później żółte lub brudnooliwkowożółte rurki, które przyrastają do dość niskiego jasnożółtego, walcowatego trzonu. Znajduje się na nim błoniasty, czarnofioletowy, odstający pierścień - kolejna ważna cecha rozpoznawcza maślaka zwyczajnego.

Hymenofor (tworzy się na dolnej stronie kapelusza) u młodych owocników zakryty jest białą osłonką, którą później łatwo daje się oddzielić od miąższu kapelusza. Miąższ maślaka zwyczajnego jest białożółtawy.

Maślak zwyczajny oraz inne maślakowate są tak charakterystyczne, że trudno je pomylić z innymi grzybami, także tymi trującymi. Jednak w razie wątpliwości co do gatunku grzyba, należy się do Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej, która znajduje się najbliżej miejsca zamieszkania. Grzyboznawcy zatrudnieni w sanepidzie udzielają bezpłatnych porad w zakresie przynależności gatunkowej grzybów.

Ważne

Maślak zwyczajny - czy usuwać skórkę?

Przed spożyciem zaleca się usunąć skórkę z kapelusza maślaka. Nie tylko dlatego, że jest kwaśna, a czasem nawet gorzka w smaku. Skórka maślaka zwyczajnego jest bardzo ciężkostrawna.

Wszystko dlatego, że jest ona pokryta śluzem, który zalega w żołądku i może powodować dolegliwości ze strony układu pokarmowego. Poza tym usunięcie skórki z kapelusza ułatwi czyszczenie grzyba.

SPRAWDŹ>>Jak jeść grzyby, żeby nie były ciężkostrawne?

Skórkę można ściągnąć ręcznie lub namoczyć maślaki na kilka godzin w 8-10 proc. roztworze wody z solą kuchenną, która rozpuści śluz. Następnie należy opłukać grzyby pod bieżącą wodą.

Maślak zwyczajny - jak przyrządzić?

W pierwszej kolejności grzyby należy przebrać i pozostawić tylko te młode i zdrowe sztuki. Następnie należy odkroić trzony, a kapelusze starannie umyć.

Maślaki można dusić, smażyć i gotować. Nadają się również na marynaty. Marynowane maślaki można wykorzystywać jako dodatek do sosów, kanapek, sałatek i do dekoracji przystawek. Nie poleca się ich suszyć, szczególnie w warunkach domowych.

To ci się przyda

Maślaki - przepis na sos na obiad

Do przygotowania sosu z maślaków będą potrzebne: 2 pełne łyżki masła, 1,5 łyżki mąki, szklanka mleka, 1 szklanka bulionu warzywnego, łyżka sosu z cytryny, sól, szczypta startej gałki muszkatołowej, odrobina przyprawy myśliwskiej, 200 g maślaków, 1 mała cebula, pieprz

1. Przyrządź beszamel - w rondlu rozgrzej masło z mąką (ale nie rumień) i od razu wlej mleko, cały czas mieszając. Następnie wlej bulion, dodaj wszystkie przyprawy i gotuj na słabym ogniu przez ok. 8 minut, od czasu do czasu mieszając.

2. Gdy beszamel będzie się gotował, w garnku rozgrzej masło i zeszklij w nim pokrojoną w kostkę małą cebulę, a całość dopraw odrobiną pieprzu.

3. Starannie umyj i obierz ze skórki maślaki. Następnie pokrój je w płatki i włóż do garnka z rozgrzanym masłem i gdy tylko zwiotczeją - nie rumień, tylko dodaj do beszamelu. Całość duś 10 minut.

Maślaki marynowane - przepis

Do przygotowania marynaty z maślaków będą potrzebne: 1 kg kapeluszy maślaków, 15 dag cebuli, szczypta imbiru, 1/2 szklanki octu owocowego, 3-4 goździki, 2-3 listki laurowe, pół łyżeczki zmiażdżonych ziaren pieprzu i ziela angielskiego, 3 ząbki czosnku.

1. Umyte kapelusze włóż do wrzącej wody i gotuj przez 10 min.

2. W tym czasie zagotuj ocet z pokrojoną w kostkę cebulą, czosnkiem i wszystkimi przyprawami.

3. Odcedzone kapelusze maślaka włóż do wygotowanych słoiczków i zalej gorącym octem.

4. Słoiki zamknij (weki - nakrywkami uszczelnionymi gumką, a twisty nakrętkami wyłożonymi podwójnym krążkiem z pergaminu) i wstaw do naczynia z gorącą wodą. Doprowadź do wrzenia i w takiej temperaturze utrzymuj przez 20 minut.

5. Po tym czasie wyjmij z wody i pozostaw do przestudzenia. Następnie postaw słoiki w ciemnym i chłodnym pomieszczeniu.

CZYTAJ TEŻ:

O autorze
Monika Majewska - właściwe zdjęcie
Monika Majewska
Dziennikarka specjalizująca się w tematyce zdrowotnej, a zwłaszcza obszarach medycyny, ochrony zdrowia i zdrowego odżywiania. Autorka newsów, poradników, wywiadów z ekspertami i relacji. Uczestniczka największej Ogólnopolskiej Konferencji Medycznej "Polka w Europie", organizowanej przez Stowarzyszenie "Dziennikarze dla Zdrowia", a także specjalistycznych warsztatów i seminariów dla dziennikarzy realizowanych przez Stowarzyszenie.
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 10/2019 "Zdrowia" kreatywne podejście do seksu, podstępna borelioza, nowe terapie nowotworów, komu grozi cyberchondria, leki szkodzące urodzie, probiotyki w kiszonkach. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 10/2019
KOMENTARZE