KOLENDRA - właściwości i zastosowanie. Przepisy na dania z kolendrą

2015-05-11 11:54 Monika Majewska

Kolendra to roślina, która znalazła zastosowanie głównie w kuchni. Mało kto wie, że posiada właściwości zdrowotne, które od dawna są wykorzystywane w medycynie naturalnej. Kolendra jest stosowana m.in. na utrudnione trawienie, poprawę apetytu i uspokojenie. Naukowcy przekonują, że pomaga także w zatruciach pokarmowych. Sprawdź, jakie jeszcze właściwości wykazuje kolendra.

Kolendra (łac. Coriandrum L.) to roślina, która znalazła zastosowanie przede wszystkim w kuchni jako przyprawa oraz dodatek do dekoracji ciast. Mało kto wie, że kolendra ma liczne właściwości lecznicze, dzięki czemu od dawana jest wykorzystywana w medycynie naturalnej.

Istnieją dwa gatunki kolendry, z których najbardziej popularnym jest gatunek uprawny – kolendra siewna (łac. Coriandrum sativum L.). Kolendra wywodzi się z krajów Bliskiego Wschodu i Morza Śródziemnego. Obecnie jest uprawiana m.in. w Chinach, Indiach, Pakistanie, Gruzji, Rosji, Argentynie, Europie Środkowej, Maroko, Etiopii i Syrii. W Polsce jest hodowana na plantacjach, a czasem spotyka się jako zdziczałą.

W zależności od kraju, w którym kolendra jest uprawiana, jej owoce różnią się rozmiarem i kształtem, a zielone liście smakiem. Na przykład, liście kolendry pochodzące z Gruzji są ostre w smaku, z Syrii bardziej łagodne, zaś z Etiopii bardziej aromatyczne.

Kolendra na niestrawność i nie tylko

Owoce kolendry stosuje się w medycynie naturalnej jako składnik preparatów złożonych i mieszanek ziołowych na niestrawność i w walce z pasożytami jelitowymi.

Natomiast pozyskiwany z owoców (nasion) kolendry olejek, a zwłaszcza zawarty w nim linalol, wykazuje działanie rozkurczowe na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, w tym jelit, a co za tym idzie - działa wiatropędne. Po rozkurczeniu napięcia mięśniowego, poprawia się bowiem perystaltyka jelit i przechodzenie gazów. Sprawdzi się więc w bólach brzucha powodowanych wzdęciami. Ponadto olejek z kolendry znalazł zastosowanie w zapaleniu błony śluzowej żołądka i biegunkach.

CZYTAJ TEŻ >> ZIOŁA na wzdęcia i gazy: kminek, koper włoski, mięta, szałwia, anyż

Przetwory z kolendry mają też właściwości żółciopędne, gdyż dzięki zmniejszeniu napięcia mięśniówki przewodów żółciowych ułatwiają przepływ żółci i soku trzustkowego do dwunastnicy, czego konsekwencją jest lepsze trawienie.

Napary z owoców kolendry mają nieco gorzki smak i po ich wypiciu zostaje pobudzone wydzielanie soku żołądkowego i śliny. Dzięki temu zwiększają apetyt.

Kolendrę można też włączyć do diety oczyszczającej wątrobę.

To ci się przyda

Przepis na napar wiatropędny, regulujący trawienie

Przepis na napar wiatropędny, regulujący trawienie, rozkurczowy oraz zwiększający wydzielanie soku żołądkowego.

1 łyżeczkę rozgniecionych owoców kolendry zalej 1 szklanką wrzącej wody. Zaparzaj pod przykryciem 30 minut. Następnie odstaw na 15 minut i przecedź. Pij 1/2 szklanki 2-3 razy dziennie przed jedzeniem.

Przepis pochodzi z : Ożarowski A., Jaroniewski W., Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1987.

Kolendra na zatrucie pokarmowe

Olejek eteryczny pozyskiwany z nasion (owoców) kolendry jest znany ze swoich właściwości przeciwbakteryjnych. Pomaga zwalczać patogeny, takie jak, m.in.: gronkowiec złocisty (Staphylococcus aureus), laseczka sienna (Bacillus subtilis), pałeczka ropy błękitnej (Pseudomonas aeruginosa) i odmieniec pospolity (Proteus vulgaris).

Nasiona kolendry mogą chronić różne organy przed wolnymi rodnikami.

Bakteriobójcze właściwości kolendry potwierdzają portugalscy naukowcy z Uniwersytetu Beira Interior. Na łamach "Diario de Noticias" przekonują, że jest ona w stanie zwalczyć nawet tak groźne bakterie, jak salmonella czy E.Coli, a więc patogeny odpowiedzialne za zatrucia pokarmowe. Badacze przeprowadzili test na 12 groźnych szczepach bakterii i doszli do wniosku, że olej niszczy błony komórkowe bakterii, powodując ich szybką eliminację. Ponadto kolendra ma uodparniać organizm na zakażenia przenoszone za pośrednictwem przewodu pokarmowego.

Ważne

Owoce kolendry zawierają odporny na temperaturę czynnik przeciwwitaminowy (anty B1), co przy długotrwałym stosowaniu powoduje niedobór witaminy B1. W związku z tym przyjmując nasiona kolendry, należy zadbać o uzupełnienie diety w tę witaminę.

Kolendra pomoże oczyścić organizm z toksycznych metali

Liście kolendry siewnej mają zdolność wiązania toksycznych metali ciężkich i usuwania ich z organizmu - przekonywał w 1995 roku na łamach pisma "Acupuncture & Electro-Therapeutics Research" badacz, dr Yoshiaki Omura. Zauważył on, że po spożyciu wietnamskiej zupy, która zawierała tę roślinę, pacjenci wydalili z moczem więcej rtęci. Spożywanie kolendry zwiększyło również wydalanie z moczem ołowiu i aluminium.

Dr Omura udowodnił także, że kolendra pomogła pacjentom skutecznie wydalić złogi rtęci, które powstały w organizmie po usunięciu plomb amalgamatowych. Pacjenci spożywali kolendrę w formie sproszkowanej, w kapsułkach po 100 mg cztery razy dziennie, każdego dnia przez dwa do trzech tygodni po usunięciu amalgamatu. W związku z tym włączenie kolendry do diety jest prostym sposobem na ochronę przed zatruciem rtęcią, zwłaszcza jeśli posiadasz wypełnienia amalgamatowe.

Nasiona kolendry mogą obniżyć poziom cholesterolu, cukru i ciśnienia

Tak wynika z badań przeprowadzonych na szczurach. Gryzonie przez 75 dni były na wysokotłuszczowej diecie, zawierającej 10 proc. sproszkowanych owoców kolendry. Odnotowano u nich zmniejszenie ilości cholesterolu całkowitego i triglicerydów w surowicy krwi, wątrobie i sercu. Z kolei w podobnym badaniu, ale trwającym 90 dni, stwierdzono zmniejszenie stężenia nadtlenków lipidowych w wątrobie i w sercu, jak również obniżenie poziomu wolnych kwasów tłuszczowych w surowicy krwi i w wątrobie.

Stwierdzono również hipoglikemiczne (obniżające poziom cukru we krwi) i hipotensyjne (obniżające ciśnienie tętnicze) właściwości kolendry.

CZYTAJ TEŻ: Kolendra siewna. Uprawa KOLENDRY w ogrodzie

Kolendra na uspokojenie

Olejek eteryczny, a szczególnie podstawowy jego składnik - linalol, działa uspokajająco. W związku z tym napary z tej rośliny w medycynie naturalnej stosuje się w nerwicy wegetatywnej z dolegliwościami serca oraz w stanach ogólnego pobudzenia nerwowego z trudnościami w zasypianiu.

To ci się przyda

Przepis na uspokajający napar z kolendry dla znerwicowanych

Składniki: 10 g owoców kolendry, 10 g owoców kminku, 15 g rozdrobnionego korzenia kozłka i 15 g owoców głogu, 25 g ziela serdecznika i 25 g ziela dziurawca.

Wsyp do termosu 1 łyżkę zmieszanych ziół i dodaj 1 i 1/2 szklanki wrzącej wody. Termos zakręć i odstawi 1 godzinę. Pij 2-3 razy dziennie po 1/2 szklanki po jedzeniu.

Przepis pochodzi z : Ożarowski A., Jaroniewski W., Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1987.

Kolendra - zastosowanie w kuchni

Kolendra jest stosowana w kuchni głównie jako przyprawa. Jej liście, które mają delikatnie anyżowy zapach, są wykorzystywane zwłaszcza w kuchni azjatyckiej. W chińskiej kuchni kolendra jest tak popularna, jak u nas natka pietruszki. Liście kolendry sprawdzają się także w potrawach kuchni meksykańskiej (są składnikiem słynnego sosu guacamole).

WYPRÓBUJ >> PRZEPIS na sos guacamole

Kolendrę dodaje się dopiero pod koniec gotowania, by nie straciła swojego wyjątkowego smaku i aromatu

Natomiast kuliste i posiadające szarobrunatne zabarwienie nasiona są słodkie i posiadają pomarańczowy aromat. Drobno mielone stanowią jeden ze składników mieszanek przyprawowych, np. indyjskiej curry. Nasiona kolendry są wykorzystywane także do przygotowywania potraw z ryb i mięsa. Warto wiedzieć, że są źródłem witamin C i A oraz oleju, w tym kwasów tłuszczowych.

SPRAWDŹ >> PRZEPIS na sałatkę ze świeżej cukinii w sosie limonkowym z kolendrą

Kolendrę można wykorzystać także podczas przygotowywania ciast i lodów.

Olejek z kolendry - bezbarwna lub jasnożółta cieczą o słodkim, ciepłym, aromatycznym zapachu - często jest stosowany w kompozycjach zapachowych  z kardamonem, goździkami, szałwią, bergamotką,  anyżem oraz gałką muszkatołową. Wówczas jest używany jako środek zapachowy w różnych rodzajach produktów  spożywczych, w tym napojów alkoholowych, słodyczy, a nawet tytoniu.

Kolendra - zastosowanie w kosmetyce

Olejek z kolendry znalazł zastosowanie także w kosmetyce. W połączeniu z olejkiem z szałwii, bergamotki, bzu oraz kwiatu jabłoni jest wykorzystywany w perfumerii. Używa się go także jako środek zapachowy mydeł, kremów lub balsamów oraz w aromaterapii.

Zastosowany zewnętrznie działa keratolitycznie (usuwa martwe komórki) na zrogowaciałą warstwę skóry oraz powoduje nieznaczne miejscowe zaczerwienienie i podrażnienie. Działa też miejscowo przeciwbakteryjnie i przeciwgrzybowo, w związku z tym stosuje się go w niektórych chorobach skórnych na tle bakteryjnym i grzybiczym oraz w trudno gojących się ranach i oparzeniach.

Zewnętrznie stosuje się olejek kolendrowy także w preparatach do płukania jamy ustnej i gardła.

Bibliografia:

1. Fife B., Płukanie ust olejem. Detoksykacja i uzdrawianie ciała przez usta, tłum. Bochenek K., Wydawnictwo Vital, Białystok 2013

2. Kozłowska M., Ziarno M., Kolendra – skład i zastosowanie, "Postępy Fitoterapii" 2012, nr 2

3. Ożarowski A., Jaroniewski W., Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1987

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 12/2019 "Zdrowia" wszystko o fizjoterapii, operacja "przez dziurkę", leczenie raka trzustki, kim jest asystent zdrowienia, zielone biuro, antyrakowe menu, idealna koloryzacja. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 12/2019
KOMENTARZE
milka
|

Ja osobiście często ją uźywam do przyprawienia mięsa. Super zapach, a pomaga teź w trawieniu. Sama mielę nasionka i łącze z majerankiem i czosnkiem. Polecam.
Teraz dodam do ciasta kruchego. Wyprubuję do pieczenia ciastek.

kolendra
|

Lubię kolendrę, chodzi mi o te kolendrę w kulkach. Bardzo przyjemna przyprawa. No i jeszcze ma tyle właściwości zdrowotnych, moglaby obdarować nimi kilka roślin.