Prawidłowe żywienie dzieci z MPD to wsparcie ich lepszego rozwoju

2022-09-05 0:02 Materiał sponsorowany

Mózgowe porażenie dziecięce to zaburzenia mające ogromny wpływ na jakość życia małego pacjenta. Dzieci te mają nie tylko problemy z poruszaniem się czy mówieniem, ale również z prawidłowym rozwojem i wzrostem. Prawidłowe odżywianie dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym (MPD) jest niezbędnym warunkiem do wykorzystania ich potencjału wzrastania i rozwoju. Ekspertka wyjaśnia, jak zapobiec problemom z przyrostem wagi czy zmniejszeniem masy mięśniowej u dzieci z MPD z pomocą narzędzia FNST do oceny żywienia małego pacjenta.

Mózgowe porażenie dziecięce
Autor: Getty Images

Mózgowe porażenie dziecięce to zespół zaburzeń upośledzających zdolność poruszania się, utrzymywania równowagi, ale również zaburzeń słuchu czy widzenia. Przyczyną MPD są uszkodzenia tkanki mózgowej w wyniku niedotlenienia, do których dochodzi w ciąży, podczas porodu lub w pierwszych godzinach życia.

MPD to nie tylko problem z poruszaniem się

Dzieci z porażeniem mózgowym mogą, ale nie muszą być upośledzone umysłowo. Wszystkie jednak są w mniejszym lub większym stopniu niepełnosprawne ruchowo: mogą mieć wzmożone lub obniżone napięcie mięśni, niedowład lub ruchy mimowolne. Niektóre maluchy nie poruszają się samodzielnie i potrzebują stałej opieki, inne chodzą przy pomocy kul czy chodzika.

W wielu przypadkach problemy z kontrolą i funkcjonowaniem mięśni objawiają się też zaburzeniami komunikacyjnymi oraz żywienia. Wynika to z nieprawidłowej pracy mięśni odpowiedzialnych za mowę i połykanie.

Dzieci z MPD często cierpią na niedożywienie

Brak umiejętności przyjmowania pokarmów, ich gryzienia czy połykania (tzw. dysfagia) uniemożliwiają przyjmowanie odpowiedniej ilości składników odżywczych w odniesieniu do aktualnego zapotrzebowania dziecka. Jak podkreśla Justyna Dziomdziora, magister dietetyki klinicznej, biotechnolog, wiceprezes Stowarzyszenia osób z Nieswoistymi Zapaleniami Jelita "Łódzcy Zapaleńcy", dzieci z porażeniem mózgowym często są niedożywione: mają deficyty masy ciała i masy mięśniowej, przez co mogą słabiej się rozwijać i nie robić oczekiwanych postępów w rehabilitacji.

- Niedożywienie występuje u ok. 30% dzieci z MPD, a w przypadku postaci porażenia czterokończynowego, nawet do 80% dzieci cierpi z tego powodu – tłumaczy ekspertka. - Dziecko może otrzymywać zbyt małą ilość kalorii lub dietę ubogą w witaminy i mikroelementy. Czasami jest to wynikiem braku świadomości rodziców, jak ważna jest bogatoodżywcza, urozmaicona dieta przeciwzapalna.

Dlatego, zdaniem specjalistów, tak istotna jest edukacja opiekunów w zakresie prawidłowego żywienia dzieci z MPD. Podkreślają oni, że bardzo pomocna jest tu ocena stanu odżywienia. Każdy z rodziców powinien ją przeprowadzić, aby sprawdzić, czy jego dziecku nie grozi niedobór masy ciała i niedobory ważnych składników.

- W pierwszej kolejności trzeba zwrócić uwagę na to, czy dieta dziecka jest wystarczająco kaloryczna – tłumaczy Justyna Dziomdziora.

Niestety, nie jest to łatwe. Z pomocą rodzicom przychodzi narzędzie FNST do „Przesiewowej oceny żywienia i stanu odżywienia dzieci z Mózgowym Porażeniem Dziecięcym” pomaga również określić, czy wskazana jest konsultacja ze specjalistami w zakresie żywienia i/lub zaburzeń karmienia (dietetykiem czy logopedą). Można je znaleźć na stronie https://pelnaporcjaopieki.pl/przesiewowa-ocena-zywienia-i-stanu-odzywienia-dzieci-z-mozgowym-porazeniem-dzieciecym-mpd/.

Co robić, gdy dziecko z porażeniem mózgowym jest niedożywione?

Zdaniem Justyny Dziomdziory, w przypadku stwierdzenia przez lekarza niedożywienia u dziecka z MPD może być wymagane podanie dodatkowej ilości białka i energii. - W takich przypadkach wystarczające powinno być zwiększenie spożycia białka na dzień i zwiększenie kaloryczności posiłków – o ile, to powienien określić lekarz – tłumaczy ekspertka.

Ważna jest też dobra jakość białka zwierzęcego – podawanie organicznego mięsa, ryb z dzikich połowów, jaj od kur z wolnego wybiegu. Ekspertka zaleca również podawanie białka roślinnego: np. roślin strączkowych (fasolka, soczewica, ciecierzyca, tofu). W każdym z posiłków powinny znajdować się węglowodany, pochodzące z różnego rodzaju produktów: warzyw, owoców, kasz, pełnoziarnistych produktów zbożowych oraz zbóż bezglutenowych takich jak gryka czy quinoa.

- Bardzo ważnym elementem diety są również dobrej jakości tłuszcze, które mają niebagatelne znaczenie i mogą wspierać rozwój dziecka – dodaje Justyna Dziomdziora. Tłuste ryby morskie podawane raz w tygodniu zapewniają kwasy omega-3 DHA i EPA wspierające rozwój mózgu. Tłoczone na zimno oleje roślinne, takie jak np. olej lniany, bogaty w kwas omega-3 ALA czy olej z wiesiołka, bogaty w kwas gamma-linolenowy (GLA), działają przeciwzapalnie. Tłuszcze również przeciwdziałają zaparciom, podobnie jak błonnik.

Żywienie dojelitowe u dzieci z MPD

Niektóre dzieci cierpiące na mózgowe porażenie dziecięce nie są w stanie jeść w naturalny sposób. W takiej sytuacji rozwiązaniem może być założenie przezskórnej endoskopowej gastrostomii, tzw. PEGa.

Pacjenci korzystający z tego sposobu żywienia otrzymują pokarm przez sondę bezpośrednio do żołądka, przy użyciu strzykawki albo za pomocą pompy. Maluchom z MPD podaje się specjalne pożywienie o odpowiednim składzie i konsystencji. Nie jest to skomplikowana procedura, zwłaszcza w przypadku korzystania z gotowych produktów przeznaczonych do żywienia dojelitowego, które może zalecić lekarz dziecka .

- Ponad 50% dzieci z MPD krztusi się podczas jedzenia, samo spożywanie posiłku bywa bardzo trudne, męczące i frustrujące zarówno dla dziecka, jak i dla rodzica – mówi Justyna Dziomdziora. – Żywienie dojelitowe, czyli bezpośrednio do żołądka lub jelita najzwyczajniej w świecie czasem sprawia problemy, ale zazwyczaj oszczędza czas i niweluje stres związany z karmieniem, ponieważ zmniejsza ryzyko zachłystowego zapalenia płuc, do którego dochodzi często przy normalnym żywieniu. Optymalnym rozwiązaniem jest podawanie przez PEGa gotowych diet, które pokrywają zapotrzebowanie dziecka na wszystkie niezbędne składniki odżywcze.

Nasz ekspert

Justyna Dziomdziora - magister dietetyki klinicznej, biotechnolog, wiceprezes Stowarzyszenia osób z Nieswoistymi Zapaleniami Jelita "Łódzcy Zapaleńcy". Sama choruje na wrzodziejące zapalenie jelita grubego, a ciężki przebieg choroby pomógł podjąć decyzje o pomaganiu innym. W swojej praktyce kładzie nacisk na holistyczne spojrzenie na pacjenta.

NOWY NUMER

POBIERZ PORADNIK! Darmowy poradnik, z którego dowiesz się, jak zmienia się ciało kobiety w ciąży, jak rozwija się płód, kiedy wykonać ważne badania, jak przygotować się do porodu. Pobieram >

Pobieram
poradnik ciaza