Lekarze alarmują: nie należy rezygnować z leczenia ani odkładać go w czasie z obawy przed koronawirusem!

2020-11-20 10:50

Zwlekanie z diagnostyką i leczeniem może mieć poważne konsekwencje zdrowotne. Cukrzyca, choroby serca czy płuc nie poczekają na koniec pandemii. A telemedycyna pozwala dziś na to, by kontakt z lekarzem, uzyskanie e-recepty czy e-skierowania odbywały się zdalnie.

Teleporada lekarska
Autor: Gettyimages

Z koronawirusem przyjdzie nam żyć nie wiadomo jak długo. Warto zapamiętać zasadę DDM – dezynfekcja, dystans, maseczka – i stosować ją dokądkolwiek wychodzimy. Pomimo wszystko, nie należy rezygnować z kontaktu z lekarzem z powodu lęku przed zakażeniem koronawirusem, szczególnie jeśli cierpimy na chorobę przewlekłą. Wirus ciągle nam zagraża, ale my musimy pamiętać o leczeniu innych chorób – badajmy się i leczmy, bo same nie miną!

Jednym z priorytetów walki z globalną pandemią było określenie grup narażonych na większe ryzyko zachorowania na COVID-19 lub cięższy przebieg choroby. Do wspominanych grup ryzyka szczególnego zaliczono m.in. osoby z cukrzycą, chorobami układu krążenia, nadciśnieniem tętniczym czy przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (PochP).

Cukrzyca w dobie koronawirusa

W przypadku cukrzycy ważne jest, by ją odpowiednio wcześniej rozpoznać i włączyć leczenie, a u pacjentów już zdiagnozowanych stale dobrze kontrolować. W wyniku zaniechania leczenia stan pacjentów może się znacząco pogorszyć, bowiem cukrzyca przez długi czas jest chorobą skąpoobjawową, i to zarówno przed jak i po zdiagnozowaniu.

Lekarze diabetolodzy zgodnie podkreślają, że bez względu na pandemię COVID-19, w leczeniu cukrzycy podstawowe znaczenie ma kontrolowanie glikemii, aby zmniejszyć ryzyko powikłań, takich jak choroby sercowo-naczyniowe. Co ważne, sama cukrzyca nie zwiększa ryzyka zakażenia koronawirusem. Jednak w przypadku źle kontrolowanej cukrzycy lub powikłań ryzyko ciężkiego przebiegu choroby jest większe.

Rozmowa z Prof. Leszkiem Czupryniakiem, kierownikiem Kliniki Diabetologii i Chorób Wewnętrznych Centralnego Szpitala Klinicznego WUM w Warszawie. Sprawdź, jakie są wskazówki dla diabetyków podczas pandemii.
WAŻNE

Jeżeli zauważysz takie objawy u siebie lub kogoś bliskiego skontaktuj się z lekarzem.

Objawy cukrzycy typu I (insulinozależnej)

  • duże pragnienie
  • częste oddawanie moczu
  • spory apetyt i utrata wagi
  • ogólne osłabienie
  • zamazane lub podwójne widzenie

Objawy cukrzycy typu II (insulinoniezależnej)

  • łatwe powstawanie siniaków i wolniejsze gojenie się ran
  • nawracające zapalenia skóry, zapalenia dziąseł lub zapalenia pęcherza moczowego
  • mrowienie lub przejściowa utrata czucia w stopach
  • duże pragnienie i częste oddawanie moczu (choć nie tak nasilone, jak w cukrzycy typu I)
  • chudnięcie, mimo normalnego apetytu i diety
  • nieostre widzenie
  • drażliwość, apatia

COVID-19 a choroby serca

Obecne rekomendacje Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego mówią jednoznacznie, że osoby z chorobami sercowo-naczyniowymi powinny kontynuować dotychczasowe leczenie - w przeciwnym wypadku może dojść do zaostrzenia choroby i powikłań. Badania wykazały, że choroby sercowo-naczyniowe przyczyniają się do ciężkiego przebiegu zakażenia SARS-CoV-2. Nie należy zapominać również, że choroby układu sercowo-naczyniowego są nadal pierwszą przyczyną zgonów w Polsce.

- Szanowni Państwo, zbierajcie informacje o Waszym stanie zdrowia. Jeśli mierzycie ciśnienie to róbcie to systematycznie, a także wtedy, gdy czujecie się inaczej niż zwykle. To może pomóc lekarzowi w diagnostyce - mówi Prof. Rafał Baranowski, Kierownik Pracowni Elektrokardiologii i Kliniki Rytmu Serca w Narodowym Instytucie Kardiologii im. Kardynała Stefana Wyszyńskiego. 

Rozmowa z Prof. Rafałem Baranowskim. Sprawdź, jakie są wskazówki dla osób z chorobami serca podczas pandemii.

Rzetelne leczenie to - oprócz pomiarów ciśnienia - także przestrzeganie zaleceń lekarskich, m.in. kontynuowanie przyjmowania przepisanych leków. 

WAŻNE

COVID-19 powoduje stan zapalny, który może zwiększać ryzyko zawału serca. Reakcja zapalna może nasilać arytmię lub spowodować migotanie komór. Dlatego w przypadku wystąpienia objawów, takich jak silny ból w klatce piersiowej należy niezwłocznie wezwać pomoc lekarską.

Choroby układu oddechowego a koronawirus

Szczególną ostrożność w okresie pandemii powinni zachować także pacjenci z przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (POChP), nadciśnieniem płucnym, rozedmą płuc czy przewlekłym zapaleniem oskrzeli. Choroby płuc wymagają stałej kontroli, a ich objawy, np. duszność czy kaszel, mogą być podobne do objawów COVID-19.

Należy podkreślić, że podobnie jak w przypadku innych chorób przewlekłych, dla pacjentów z przewlekłymi chorobami płuc większym zagrożeniem jest zaprzestanie leczenia choroby podstawowej niż sama infekcja koronawirusem.

- Pacjenci rzadziej zaczęli pojawiać się w przychodniach, zaczęli też odmawiać wizyty w szpitalach na zaplanowane badania. Jeśli ktoś miał rozpoznaną chorobę i pojawiają się niepokojące objawy, dotychczas nieobecne - to jest to sygnał do kontaktu z lekarzem. Należy zachowywać się racjonalnie - mówi Prof. Paweł Śliwiński, Kierownik II Kliniki Chorób Płuc Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie. 

Rozmowa z Prof. Pawłem Śliwińskim. Wskazówki dla osób z chorobami płuc podczas pandemii.

Warto także pamiętać o tym, że w wielu przypadkach, po uzgodnieniu z lekarzem, proste ćwiczenia utrzymujące sprawność mięśni oddechowych można wykonywać w domu.

Kampania "Badaj Się i Lecz"

W okresie pandemii pacjenci z chorobami przewlekłymi czują się zdezorientowani. Część z nich obawia się zakażenia w placówce opieki zdrowotnej. Wielu skarży się na trudności w dostępie do lekarzy, a do teleporady nie wszyscy są przekonani. Jak przygotować się do teleporady, by była ona efektywna? 

Teleporada służy wstępnej ocenie stanu zdrowia pacjenta, od jej przebiegu zależy dalsze postępowanie. Dlatego ważne, by dobrze się do niej przygotować, umieć odpowiedzieć na pytania lekarza, ale też zadać pytania istotne z perspektywy pacjenta. Może być szczególnie przydatna w przypadku pacjentów z chorobami przewlekłymi, których lekarz już zna. Jest też ważnym elementem postępowania w procesie diagnozy nowych chorób. W ramach kampanii „Badaj Się i Lecz”, we współpracy z krajowym konsultantem w dziedzinie medycyny rodzinnej i prezes Polskiego Towarzystwa Medycyny Rodzinnej – dr hab. n. med. Agnieszką Mastalerz-Migas, powstał materiał edukacyjny, który podpowiada, jak przygotować się do teleporady.

– Dla pacjentów, którzy obawiają się o swoje zdrowie i spotykają się z utrudnionym kontaktem z opieką zdrowotną powstała nowa forma kontaktu z lekarzem, jaką jest teleporada. Teleporada udzielona w sposób prawidłowy, jest korzystnym narzędziem dla pacjenta, zwłaszcza chorego przewlekle, który może skonsultować ze swoim lekarzem prowadzącym wyniki badań, omówić niepokojące objawy lub ustalić termin wizyty osobistej, jeżeli zachodzi taka konieczność. Ważne jest żeby do tej formy kontaktu zarówno pacjent, jak i lekarz dobrze się przygotowali – podkreśla dr hab. n. med. Agnieszka Mastalerz-Migas, konsultant krajowy w dziedzinie medycyny rodzinnej, prezes Polskiego Towarzystwa Medycyny Rodzinnej.

Jak przygotować się do teleporady? Przede wszystkim należy przed rozmową zapisać:

  • Niepokojące objawy (czy, jakie, kiedy, z jakim nasileniem oraz w jakich okolicznościach występują);
  • Przyjmowane leki (jakie i w jakich dawkach są przyjmowane przewlekle, czy były jakieś leki przyjmowane doraźnie, zapotrzebowanie na lekarstwa, które się skończyły - na jakie, w jakiej dawce). 

W trakcie teleporady lekarz może zapytać o numer PESEL, ostatnie wyniki badań, pomiar temperatury ciała czy ciśnienia tętniczego, dlatego warto przygotować również te informacje. Podczas rozmowy z lekarzem należy rzeczowo i wyczerpująco odpowiadać na jego pytania, nie pomijając żadnych faktów, ani szczegółów – nawet jeżeli wydają się błahe, mogą mieć znaczenie przy postawieniu diagnozy. W trakcie teleporady lekarz może poprosić pacjenta o samobadanie – należy je wtedy wykonać pod kierunkiem lekarza i zgodnie z jego wskazówkami.

Badaj się i lecz - jak przygotować się do teleporady
Autor: materiały prasowe

Podczas teleporady możliwa jest obecność osoby bliskiej, która np. pomoże zapisać zalecenia lekarza. Na podstawie teleporady i informacji, które pacjent przekaże lekarzowi może on wystawić e-receptę, skierowanie na dalsze badania diagnostyczne lub zapotrzebowanie na wyroby medyczne albo e-zwolnienie, które będzie skierowane bezpośrednio do ZUS. Jeżeli lekarz uzna, że nie będzie w stanie pomóc w trakcie wizyty na odległość, może poprosić o zgłoszenie się na tradycyjną wizytę w placówce ochrony zdrowia. Nie należy się jej obawiać – personel medyczny w ośrodkach opieki zdrowotnej dba o to, aby wizyty mogły odbywać się w bezpieczny sposób.

Jak wynika z sond ulicznych przeprowadzonych w sześciu miastach, część pacjentów unika wizyt w placówkach ochrony zdrowia ze strachu przed zakażeniem koronawirusem, narzekają na trudności w dostaniu się do lekarza, na długie terminy oczekiwania na badania i wizyty, a teleporady zwykle uważają za niewystarczające narzędzie kontaktu z lekarzem. Dlatego ważne jest to, by uświadamiać pacjentom, jakie są konsekwencje późnego rozpoznania choroby przewlekłej, przerwy w leczeniu czy braku kontroli lekarskiej. Choroby serca, płuc, cukrzycę czy nowotwory trzeba w porę diagnozować, leczyć i monitorować, a teleporada to dobre narzędzie do wstępnej oceny stanu zdrowia.

W ramach kampanii „Badaj Się i Lecz” opracowane zostały materiały edukacyjne, spoty telewizyjne i radiowe, artykuły prasowe i internetowe w mediach ogólnopolskich i regionalnych. Planowane są podcasty i live’y z ekspertami na stronach www i profilach partnerów kampanii oraz aktywność w mediach społecznościowych.  Wszystko to pomoże odnaleźć się w nowej sytuacji osobom poszukującym wskazówek i wsparcia kiedy ich stan zdrowia stanowi powód do niepokoju. Warto szukać informacji wpisując #BadajSieiLecz.

Kampanię „Badaj Się i Lecz” tworzy koalicja wielu organizacji pacjentów: Polskie Towarzystwo Wspierania Chorych na IPF, Fundacja Udaru Mózgu, Stowarzyszenie „Udarowcy. Liczy się wsparcie”, Polskie Stowarzyszenie Diabetyków, Stowarzyszenie Edukacji Diabetologicznej SED, Stowarzyszenie Pomocy Chorym na Przewlekłą Obturacyjną Chorobę Płuc "Oddech", Polska Federacja Stowarzyszeń Chorych na Astmę, Choroby Alergiczne i Przewlekłe Obturacyjne Choroby Płuc, Polskie Towarzystwo Oświaty Zdrowotnej, Fundacja Zdrowie i Edukacja Ad Meritum oraz prowadzących portale: mojacukrzyca.org, cukrzyca.pl i dietolog.pl. Honorowym patronatem objęły ją: Polskie Towarzystwo Diabetologiczne, Polskie Towarzystwo Chorób Płuc, Polskie Towarzystwo Kardiologiczne. Partnerem wspierającym kampanię jest Boehringer Ingelheim.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE