Kokos (orzech kokosowy) – właściwości i wartości odżywcze

12 komentarze
Autor: Monika Majewska

Kokos to orzech, który swoje właściwości zdrowotne zawdzięcza wyjątkowym wartościom odżywczym - zwłaszcza rzadko spotykanej grupie kwasów tłuszczowych, które m.in. przyśpieszają przemianę materii. W związku z tym kokos jest polecany m.in. na odchudzanie. Sprawdź, jakie działanie ma kokos i jakie jeszcze znalazł zastosowanie.

Kokos to orzech, którego właściwości zdrowotne są doceniane nie tylko przez jego amatorów, lecz także przez naukowców. Nic dziwnego - miąższ kokosa, czyli biała i mięsista wyściółka twardej skorupy orzecha, jest bogaty w błonnik, potas, magnez i fosfor, a także w kwas foliowy. Jednak największą wartość zdrowotną przypisuje się zawartym w miąższu kokosa nasyconym kwasom tłuszczowym. Nie są to jednak te same nasycone kwasy tłuszczowe, które znajdują się w większości produktów pochodzenia zwierzęcego, czyli trójglicerydy długołańcuchowe (LCT), przyczyniające się do podwyższenia poziomu cholesterolu i rozwoju miażdżycy. Nasycone kwasy tłuszczowe zawarte w kokosie to trójglicerydy średniołańcuchowe (MCT), które są metabolizowane w zupełnie inny sposób. W związku z tym, że ich cząsteczki są mniejsze, proces ich metabolizmu jest szybszy. Nie wymaga bowiem obecności enzymów, które biorą udział w metabolizmie tłuszczów LCT, czyli lipazy i żółci. Kwasy MCT omijają komórki tłuszczowe i z przewodu pokarmowego wchłaniają się bezpośrednio do żyły wrotnej. Dzięki temu nie są odkładane jako materiał zapasowy, lecz stanowią szybko dostępne źródło energii.

Kokos na odchudzanie

Tę właściwość kokosów wykorzystują osoby będące na diecie odchudzającej. Z kolei brazylijscy naukowcy, których wyniki zostały opublikowane w czasopiśmie "Lipids", przekonują, że kokosy powinny włączyć do diety zwłaszcza osoby zmagające się z otyłością brzuszną, gdyż wspomagają walkę z nią.

Świeży kokos jest dość kaloryczny (354 kcal/100 g), dlatego należy go spożywać w umiarkowanych ilościach – tylko wtedy będzie sprzyjał utracie wagi.

W ich eksperymencie wzięło udział 40 kobiet w wieku od 20 do 40 lat, które cierpiały na otyłość brzuszną. Okazało się, że panie, które spożywały olej z kokosa (zawierający kwasy MCT), miały znacznie niższe BMI i mniejszy obwód w talii niż kobiety z grupy kontrolnej. Jednak inni podchodzą sceptycznie do wyników tych badań (m.in. Ashley Simmons, kardiolog z w University of Kansas Hospital) i zauważają, że różnica w obwodzie była niewielka, a same badania, które były wykonywane w krótkiej perspektywie czasowej, nie wystarczą, żeby uzasadnić korzyści zdrowotne płynące z przyjmowania pozyskiwanego z miąższu kokosa oleju.

Ponadto miąższ kokosa w 100 g zawiera 15,23 g węglowodanów, z czego większość, bo prawie 60 proc. ( 9 g/100 g), to wypełniający żołądek i dający na długo uczucie sytości błonnik. Jeszcze więcej włókna pokarmowego zawiera suszony miąższ orzecha kokosowego - trochę ponad 23 g błonnika w 100 g. Taka ilość pokrywa niemalże całe dzienne zapotrzebowanie organizmu na błonnik!

To ci się przyda

To ci się przyda

Wartości odżywcze świeżego miąższu kokosa (w 100 g)

Wartość energetyczna - 354 kcal
Białko ogółem - 3,33 g
Tłuszcz - 33,49 g
Węglowodany - 15,23 g (w tym cukry proste 6.23)
Błonnik - 9,0 g

Witaminy

Witamina C – 3,3 mg
Tiamina – 0,066 mg
Ryboflawina – 0,020 mg
Niacyna - 0,540 mg
Witamina B6  - 0,054 mg
Kwas foliowy -  26 µg
Witamina E – 0,24 mg
Witamina K - 0,2 µg

Minerały

Wapń – 14 mg
Żelazo - 2,43 mg
Magnez - 32 mg
Fosfor - 113 mg
Potas - 356 mg
Sód – 20 mg
Cynk - 1,10 mg

Źródło danych: USDA National Nutrient Database

Kokos obniży poziom cholesterolu

Nasycone kwasy tłuszczowe zawarte w miąższu kokosa nie przyczyniają się do podwyższenia poziomu cholesterolu i rozwoju miażdżycy.

Kokos jest skarbnicą potasu (356 mg/100 g), w związku z tym może się przyczynić się do obniżenia ciśnienia tętniczego.

Wręcz przeciwnie – z badań opublikowanych w czasopiśmie „Lipids” wynika, że przyczyniły się one do wzrostu poziomu "dobrego" cholesterolu HDL i obniżenia jego "złej" frakcji LDL, a co za tym idzie - zmniejszyły ryzyko rozwoju miażdżycy, a dalej chorób serca. Dowodów na pozytywny wpływ kokosa na pracę układu sercowo-naczyniowego można szukać także w Australii i Polinezji. Mieszkańcy tych rejonów spożywają najwięcej produktów kokosowych na świecie i rzadziej zapadają na choroby serca. Jednak sceptycy zauważają, że nie wiadomo, czy ma to związek z dietą z udziałem kokosów, czy może w grę wchodzą inne czynniki.

Kokos na próchnicę i pleśniawki

Kokos może zapobiegać powstawaniu próchnicy – przekonują naukowcy z Athlone Institute of Technology (AIT) w Westmeath (Irlandia). Wszystko dzięki zawartemu w nim olejowi kokosowemu, który, w kontakcie ze śliną (a konkretnie z zwartymi w niej enzymami trawiennymi), zapobiega przyleganiu i osadzaniu się bakterii będących przyczyną próchnicy, a tym samym ich namnażaniu się w jamie ustnej. Naukowcy przekonują, że olej zawarty w miąższu kokosa może być tak samo skuteczny jak chemiczne płyny do płukania ust. Ponadto przekonują, że olej ten zwalcza drożdżaki Candida albicans, które są przyczyną pleśniawek jamy ustnej.

Kokos naturalnym antybiotykiem?

Z kolei z badań innych naukowców wynika, że znajdujące się w miąższu orzecha substancje potrafią zwalczyć gronkowca złocistego, a nawet poradzić sobie z wirus opryszczki, odry i grypy. Mimo że oficjalnie nie potwierdzono tych właściwości kokosa, jest on przez niektórych uważany za naturalny antybiotyk.

Kokos może zapobiec rozwojowi Alzheimera?

Trójglicerydy średniołańcuchowe znajdujące się w miąższu kokosa mogą zapobiec rozwojowi, a także pomóc w leczeniu choroby Parkinsona i Alzheimera. Naukowcy już w 2006 roku na łamach „Neurobiology of Aging” przekonywali, że podawanie trójglicerydów średniołańcuchowych chorym na Alzheimera spowodowało znaczącą poprawę ich stanu. Są to jednak wstępne badania i konieczne są dalsze testy potwierdzające omawiane właściwości kokosa.

Kokos – zastosowanie w kuchni

Miąższ kokosa można zjeść od razu po rozłupaniu orzecha, prosto ze skorupy, albo przyrządzić na jego bazie desery.

Ważne

Ważne

Przed zakupem kokosa należy nim wstrząsnąć. Jeśli słychać chlupotanie, oznacza to, że kokos jest świeży - tylko takie orzechy należy kupować. Jeśli nie słychać chlupotania, oznacza to, że jądro kokosa jest wyschnięte, a co za tym idzie - że kokos jest stary i praktycznie niejadalny.

Świeżo starty miąższ kokosa z dodatkiem gorącego mleka lub wody może być bazą do mas i kremów. Z kolei wysuszony i starty miąższ orzecha kokosowego, czyli wiórki kokosowe, może być ozdobą ciast i tortów, a także posypką do deserów, sałatek owocowych i lodów. Wiórki kokosowe sprawdzą się także jako panierka do ryb. Ponadto kokosy można łączyć z ziemniakami czy ryżem.

Świeży kokos ma niski indeks glikemiczny (IG=45), w związku z tym cukrzycy mogą go wybierać przy układaniu codziennego jadłospisu.

WYPRÓBUJ>> PRZEPIS na tajską zupę kokosową z dzikim ryżem i krewetkami

Kokos może być także składnikiem drinków i orzeźwiających owocowych shake'ów.

Warto wiedzieć, że mąka kokosowa, produkowana z drobno zmielonego, wysuszonego i odtłuszczonego miąższu kokosa, zawiera najwięcej błonnika spośród wszystkich mąk oferowanych na rynku. Ponadto nie zawiera glutenu i jest hipoalergiczna, dlatego mogą ją spożywać osoby zmagające się z celiakią czy alergią na gluten oraz innymi alergiami pokarmowymi.

To ci się przyda

To ci się przyda

Kokos – jak otworzyć kokosa?

Jak obrać kokosa? W kokosie znajdują się 3 wgłębienia. W jednym z nich zrób dziurkę (zwykle jedno z nich jest łatwe do przebicia, pozostałe dwa sprawiają problemy). W tym celu możesz użyć wąskiego noża lub korkociągu. Następnie obróć kokos do góry nogami i wylej przez wydrążoną dziurkę znajdującą się w nim wodę kokosową, którą również możesz wykorzystać w celach kulinarnych.

Potem przytrzymaj mocno koksa i uderz w niego tępą stroną (nie ostrzem) ciężkiego noża po obwodzie. Orzech powinien pęknąć i sam się otworzyć. Jeśli nie, można sobie pomóc, uderzając we wbity nóż tłuczkiem do mięsa. Jednak wówczas należy zachować szczególną ostrożność.

Jak teraz odłączyć miąższ od skorupy? Weź nóż z okrągłą końcówką. Podważ miąższ i staraj się odłączyć go od skorupy orzecha ( w zasadzie wystarczy go tylko lekko podważyć, by sam odszedł od skorupy). Następnie ostrym nożem obierz miąższ z brązowej skórki.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Mąka kokosowa: właściwości i zastosowanie. Przepis na mąkę kokosową

Mąka kokosowa: właściwości i zastosowanie. Przepis na mąkę kokosową

Mleko kokosowe: właściwości i zastosowanie. Przepis na domowe mleko z wiórków kokosowych

Mleko kokosowe: właściwości i zastosowanie. Przepis na domowe mleko z wiórków kokosowych

Zdjęcia: Thinkstockphotos.com

Aktualizacja: 05.01.2015

Komentarze (1 - 10 z 12)
Marek, 05.03.2017 16.39
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
W Polsce orzech kokosowy nie rosnie!!!! Ten artykul to jest reklama ???? Jada sie produkty i owoce co rosna w regionie gdzie sie mieszka -to zostalo udowodnione juz ponad 37 lat temu!!!!
 
Magda, 10.11.2016 10.55
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Nie wiem, czy to zawsze działa, bo dziś pierwszy raz obierałam kokos, ale zgodnie z zaleceniem z niektórych filmików, po zrobieniu dziurki i dlaniu wody, ostukałam go młotkiem najpierw wzdłuż obwodu, później w pozostałych miejscach i skorupa mi się podzieliła na dwie poszarpane części, które bez problemu i bez rozłupywania na mniejsze kawałki odeszły od miąższu. Miąższ pozostał w jednym kawałku. To chyba wygodniejsza opcja, niż ta z piłką do kokosu i wydłubywaniem miąższu ze skorupy ;-)
 
Piotr, 15.05.2016 17.18
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
To bardzo ciekawa informacja. Z pewnością spróbuje z ta piłka do kokosa :) pozdrowienia z Gwadelupy
 
eMKa, 30.03.2016 05.33
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Od lat jem zielone kokosy,-pod palma. Wbijam srubokret w dwa oczka, odwracam do dolu, wlewam wode kokosowa do garnka. Prawie pol litra wody z kokosa, wystarczy na pol dnia na gorace dni. Nie polecam noza i nie walic mlotkiem. Uzywam brzeszczot/pilke, trzymam kokos jedna reka na kolanach, i...piluje. Za30 sekund mam dwie polowy kokosa, w srodku miekki, bialy miazsz. Pycha ! Kokos wystarczy na dwa dni. Pozdrowienia z Antarktydy.
 
olo, 20.02.2016 21.01
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Tłuszcze takie jak z kokosa czy wszelkiego typu smalce ze zwierząt mają działanie przeciwbakteryjne i przeciw wirusowe,nasze babcie to wiedziały ,a nas ogłupiają żeby kupować w aptekach szkodliwe substancje.Nikomu nie zależy żebyśmy byli zdrowi taka jest prawda.
 
Aga, 15.02.2016 17.19
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Dajcie spokój z tym cholesterolem. Od lat wiadomo że to homocysteina powoduje miażdżycę. Czas się podszkolić!!!!!!!
 
Miecz, 30.11.2015 09.32
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
..nigdy nie był, nie jest, nie będzie przyczyną miażdżycy .. w blaszce miażdżycowej nigdy go nie odnaleziono..za to w tej samej blaszce jest wapń..który to powinien trafić do kości czy zębów..a znalazł się w tętnicy.. za dużo wapnia rodacy..za dużo tv
 
PiotrQQ, 23.09.2015 02.22
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Nie tylko funkcja "ODPOWIEDŹ" nie działa. Rubryka "Tytuł" jest "martwa", ponieważ wpis ten nie pojawia się w treści komentarza.
 
PiotrQQ, 23.09.2015 02.18
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Chciałem odpowiedzieć TS a moja odpowiedź pojawiła się jako osobny komentarz
 
PiotrQQ, 23.09.2015 02.15
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Zapytaj jakiegoś sadownika :)
 
następne »
strona 1 z 2
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
BURAKI: wartość odżywcza i właściwości lecznicze BURAKI: wartość odżywcza i właściwości lecznicze

Czy wiesz, że burak burak naprawdę ma lecznicze właściwości. Zawdzięcza ją betalainom - tym samym...

więcej

338

Jak przygotować i gotować szparagi? Przepisy na dania ze szparagami Jak przygotować i gotować szparagi? Przepisy na dania ze szparagami

Przygotowanie szparagów wymaga zastosowania kilku sztuczek, a długość gotowania zależy od gatunku...

więcej

336

Warto jeść owsiankę - wartość odżywcza PŁATKÓW OWSIANYCH Warto jeść owsiankę - wartość odżywcza PŁATKÓW OWSIANYCH

Owies i jego przetwory kompleksowo pokrywają zapotrzebowanie na składniki odżywcze organizmu....

więcej

322

SELER dostarcza witamin, ułatwia odchudzanie, przyspiesza metabolizm SELER dostarcza witamin, ułatwia odchudzanie, przyspiesza metabolizm

Bez selera nie obejdzie się żadna dieta odchudzająca ani oczyszczająca. Kochają go gwiazdy...

więcej

318

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Nie powinno się pić alkoholu ze względu na to, że odwadnia organizm, co skutkuje większym stężeniem puryn (szczególnie wódka). Z kolei wino oraz piwo dostarczają sporo puryn, które powodują wzrost...

Produkty bez laktozy to produkty pozbawione cukru mlecznego, czyli składnika wpływającego na podwyższenie glikemii poposiłkowej. Jednak cukier nie jest całkowicie usunięty a zhydrolizowany do glukozy...

Forum
data

Kwiecień 28, 2017

Miód dobry, naturalny. Nie jest rzadki, a gęsty. Mocny w smaku.

data

Kwiecień 25, 2017

O dzięki za cynk, mógłbym w sumie teraz wziąć

data

Kwiecień 22, 2017

Większość wymienionych w artykule ryb to gatunki o dużym stopniu zanieczyszczenia metalami ciężkimi a hodowalane także farmaceutykami. Kto je norweskie łososie hodowlane? Zapytana o to czym karmione są łososie na farmach norweskich Lisbeth Berg-Hansen minister rybołóstwa Norwegii a...

data

Kwiecień 12, 2017

Zielona herbara dobra jest też na dolegliwości bólów głowy, zaburzeń trawienia, ospałości, rozstrojów żołądka. Ja biorę ekstrakt z zielonej herbaty, który lepiej wspomaga spalanie tłuszczu. Można takie coś kupić w magazyn-zdrowia.pl , wspomaga spalanie tłuszczu nawet w stanie spoczynku.

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.