Tajemnice GENETYKI: czy możemy być DŁUGOWIECZNI?

Konsultant:prof. Monika Puzianowska-Kuźnicka, Instytut Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej im. M. Mossakowskiego PAN
Autor: Ewa Biernacka

Może już niedługo nie trzeba będzie zawierać paktu z diabłem, by zyskać długowieczność. Z tego co dziś wiadomo trzeba stosować niskokaloryczną dietę, żyć w nieskażonym środowisku i mieć odpowiednie geny.

W porównaniu z naszym przodkiem prehistorycznym żyjemy czterokrotnie dłużej. Naukowcy obiecują, że w połowie XXI w. postęp terapii medycznych uczyni wielki krok ku długowieczności dzięki inżynierii tkankowej, transplantacji narządów w miejsce zużytych oraz nanotechnologii, która umożliwi hamowanie niekorzystnych procesów w organizmie. Amerykański fizyk teoretyczny Michio Kaku twierdzi: „Możemy ostrożnie myśleć o podwojeniu średniej życia. Jeśli dziś to potrafimy robić ze zwierzętami – jeśli zaczniemy je głodzić, ograniczymy im dzienną dawkę kalorii, to możemy o 30–100 proc. wydłużyć im życie. Tak jest w przypadku muszki owocowej, pszczoły, pająka, kota lub psa. Nie wiemy do końca, jak to działa, ale najprawdopodobniej jest związane z kilkoma genami, takimi jak SIR2, który kontroluje procesy utleniania. Im więcej jemy, tym więcej się utleniamy, czyli po prostu rdzewiejemy”.

Rozpoznane mechanizmy starzenia 

W księdze genów nie ma zapisu, na której stronie znajdzie się słowo „koniec”, za to w księdze życia rozdział „starość” jest w spisie treści. – Dzięki badaniom na drożdżach, nicieniach C. elegans, muszkach owocówkach, myszach i szczurach wiemy już co nieco o mechanizmach procesu starzenia – mówi prof. Puzianowska-Kuźnicka. – Obecnie uważa się, że starzenie nie jest zaprogramowane genetycznie, ale jest skutkiem nagromadzenia przypadkowych uszkodzeń materiału genetycznego oraz kluczowych dla życia białek i lipidów, a na tempo tego procesu wpływają czynniki zarówno genetyczne, jak i niegenetyczne.
Dobra wiadomość jest taka, że niezależnie od tego, z jakimi odmianami genów się rodzimy, modyfikując środowisko, możemy zmieniać aktywność kluczowych dla starzenia szlaków, np. odpowiedzialnych za poziom stresu oksydacyjnego, tempo metabolizmu, nasilenie procesów zapalnych i wydajność mechanizmów naprawiających uszkodzenia. Dzięki temu możemy spowolnić starzenie i opóźnić lub nie dopuścić do ujawnienia się niekorzystnej predyspozycji genetycznej.

Zdaniem eksperta
maska prof. Monika Puzianowska-Kuźnicka, Instytut Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej im. M. Mossakowskiego PAN
prof. Monika Puzianowska-Kuźnicka, Instytut Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej im. M. Mossakowskiego PAN,

Starzenie jest jednym z najbardziej skomplikowanych zjawisk, z jakimi ma do czynienia medycyna.  Obecnie głównej jego przyczyny upatruje się w nagromadzeniu uszkodzeń materiału genetycznego. Każdy z nas mu podlega i każdy nieco inaczej – zależnie od ekspozycji na środowiskowe czynniki uszkadzające, jak nieprawidłowa dieta, promieniowanie ultrafioletowe, toksyny itp., oraz od czynników wewnątrzustrojowych: genetycznych i niegenetycznych (np. metabolicznych) – w pewnej mierze modyfikowalnych.

Do ok. 85. roku życia udział genów w regulacji tempa starzenia i długości życia wynosi jedynie 25–30 proc., za resztę zaś odpowiadają czynniki środowiskowe i styl życia. Po 90. roku życia rola czynników genetycznych wzrasta. Długowieczność, w przeciwieństwie do starzenia, jest genetycznie uwarunkowana. Opisano kilkadziesiąt genów ważnych w regulacji tempa i przebiegu procesu starzenia. Poznano ich rolę u organizmów modelowych, jednak udział większości tych genów w starzeniu człowieka nadal nie został jeszcze zbadany.
Geny o wysoce prawdopodobnym znaczeniu w starzeniu człowieka to geny kodujące białka będące elementami szlaków insuliny i insulinopodobnego czynnika wzrostu-1 (IGF-1), które m.in. wpływają na tempo metabolizmu. Metabolizm zaś jest ściśle powiązany z tempem produkcji niezwykle szkodliwych reaktywnych form tlenu (ROS) – głównych czynników przyśpieszających starzenie. Upraszczając, „szybkiemu” metabolizmowi towarzyszy wysoka produkcja ROS, które uszkadzają genom: „im więcej jemy, tym więcej się utleniamy” – jak to ujął przywołany tu prof. Kaku. Inne geny zaangażowane w regulację tempa starzenia u ludzi to prawdopodobnie geny kodujące sirtuiny – białka wpływające na aktywność innych genów, geny kodujące białka deaktywujące ROS, geny kodujące białka naprawiające uszkodzenia oraz wiele innych.

2
1
Zobacz także
drukuj
Zdjęcia: FOTOCHANNELS

Aktualizacja: 07.03.2014

reklama
Zakwaszenie organizmu:
objawy, zapobieganie
Zakwaszenie organizmu: objawy, zapobieganie
Najpopularniejsze artykuły
Przeszczep rodzinny. Od kogo można pobrać organy do przeszczepu rodzinnego Przeszczep rodzinny. Od kogo można pobrać organy do przeszczepu rodzinnego

Przeszczepy organów od osób żyjących coraz częściej się udają. Własną nerką, częścią wątroby czy...

więcej

511

ZAPALENIE PĘCHERZA - powracający problem

Infekcja pęcherza dokucza głównie kobietom. I potrafi je udręczyć swoimi powrotami. Ale gdy...

więcej

2773

Groźny HCV - koniecznie zrób test Groźny HCV - koniecznie zrób test

Wirus HCV, czyli wirusowego zapalenia wątroby typu C, zakaził 730 tysięcy Polaków, podaje Światowa...

więcej

855

Ostra biegunka u dziecka - kiedy przyczyną jest wirus, a nie zatrucie? Ostra biegunka u dziecka - kiedy przyczyną jest wirus, a nie zatrucie?

Każdy rodzaj infekcji jest dla dzieci oraz ich rodziców przykrym doświadczeniem. Szczególnie, gdy...

więcej

5391

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

Niestety, w powyższej sprawie wiele zależy od postępowania urzędniczego w NFZ. Oddział Wojewódzki NFZ istotnie doręcza świadczeniobiorcy potwierdzone skierowanie nie później niż 14 dni przed dniem...

Wszystko zależy od tego ile lat ma dziecko. Głoska r pojawia się najpóźniej w rozwoju mowy, tj. około 5 roku życia. Przed osiągnięciem tego wieku nie należy podejmować prób ćwiczeń w kierunku...

W przypadku przesuszenia skóry rąk proponuję zastosowanie (wielokrotnie w ciągu dnia) preparatów intensywnie natłuszczających dostępnych w aptekach, takich jak Diprobaza, Nanobaza, Dermobaza, maść...

Grupy wsparcia
data

Lipiec 25, 2014

Jedyny skuteczny jest `novoslim cała reszta to jakiś marketingowy bubel Też mnie przeraża ten rynek bo na Novoslim natknęłam się stosunkowo późno dopiero przez opinię w internecie a umożliwił mi zrzucenie 9 kg więc to nie przelewki a przy tym zero skutków ubocznych wszystko jak z...

data

Lipiec 25, 2014

Po 3 miesiącach awaryjnie zamówiłam jeszcze jedno opakowanie i brałam co któryś dzień tabletkę i stopniowo odstawiałam na szczęście do dziś dnia utrzymuję wagę walczę jedynie z uzależnieniem od cukru co ni jest proste

data

Lipiec 21, 2014

Może przypomnienie w kalendarzu w komórce?

data

Lipiec 25, 2014

nie wiem czy pomaga w odchudzaniu. Tran ma cudowne właściwości odpornościowe dla organizmu i powinno się g obrać pod takim względem a nie odchudzania :)

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody MURATOR S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody MURATOR S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.