Wirusowe zapalenie wątroby typu C (WZW C) - wirus HCV atakuje wątrobę

Konsultant: dr n. med. Mariola Kowalczyk, specjalista chorób wewnętrznych
91 komentarze
Autor: Anna Jarosz - artykuł pochodzi z miesięcznika "Zdrowie"

Przypuszcza się, że podstępny wirus HCV, wywołujący wirusowe zapalenie wątroby typu C (WZW C), tkwi w co czwartym z nas! Został rozpoznany zaledwie 25 lat temu. Zakazić się można poprzez kontakt z krwią chorego. W około 80 proc. przypadków przyjmuje postać przewlekłą.

Wirusowe zapalenie wątroby typu C (WZW C) jest chorobą zakaźną wywołaną przez wirus HCV – Hepatitis C Virus, który mnoży się w komórkach wątroby, wywołując stan zapalny i uszkodzenie narządu. Wykryto go niedawno – w 1989 r. Występuje w 6 odmianach, zwanych genotypami. Na świecie, podobnie zresztą jak w Polsce, dominują zakażenia genotypem 1 (u nas to 90 proc. przypadków), a w dalszej kolejności 2 i 3.

W Polsce zakażenie tym wirusem rozpoznano u 750 tys. osób (dla porównania liczbę zarażonych HIV szacuje się na 30 tys.). Epidemiolodzy ostrzegają, że to wierzchołek góry lodowej, bo co roku przybywa 2,5 tys. nowych chorych. Według danych Państwowego Zakładu Higieny i Instytutu Hematologii i Transfuzjologii, zebranych na zlecenie WHO, szacuje się, ze 1/4 Polaków jest zakażona. Wirus HCV zidentyfikowano w 1989 r. Wcześniej wiadomo było tylko, że istnieje i wywołuje zapalenie wątroby. Nazywano go Nie-A-Nie-B (NANB Hepatitis). Niestety, w Polsce dopiero 3 lata po wykryciu wirusa (czyli od 1992 r.) zaczęto badać krew krwiodawców na obecność HCV – stąd tak wielka liczba osób nieświadomych choroby. Nasza wiedza o wirusie jest mała – z sondażu TNS OBOP (wrzesień 2007 r.) wynika, że ok. 93 proc. społeczeństwa nie wie, co to jest HCV, jak dochodzi do zakażenia i jakie są rokowania. Co zatem trzeba wiedzieć o chorobie, by bronić się przed nią i nie dyskryminować osób zakażonych?

Jak można się zakazić wirusem HCV?

Do zakażenia WZW C dochodzi w wyniku kontaktu z krwią zakażonej osoby. Drogi zakażenia wirusowym zapaleniem wątroby typu C (WZW C) to głównie zabiegi medyczne:

Za 80 proc. zakażeń HCV w Polsce nadal odpowiadają placówki służby zdrowia, jeśli nie przestrzega się w nich zasad sterylizacji instrumentów, np. lamp do utwardzania plomb dentystycznych.
  • pobierania i transfuzji krwi
  • operacji
  • zabiegów stomatologicznych
  • zabiegów dermatologicznych
  • przy robieniu tatuażu
  • przez wstrzykiwanie narkotyków

Źródłem wirusa zapalenia wątroby typu C mogą być: rękawiczki lekarskie, jeśli nie są zmieniane przy każdym pacjencie, igły do akupunktury, cudze cążki, żyletki itp. Jeżeli mamy uszkodzona skórę lub śluzówkę, każdy kontakt z krwią osoby zakażonej może prowadzić do zakażenia. Najczęściej jednak łapiemy wirusa w placówkach służby zdrowia, jeśli nie przestrzega się zasad sterylizacji instrumentów, np. lamp do utwardzania plomb dentystycznych.

Wirus HCV przenosi się przez seks?

Trudno o jednoznaczną odpowiedź. Choroba nie jest zaliczana do przenoszonych drogą płciową. Jednak ryzyko zakażenia istnieje ze względu na możliwość uszkodzenia naskórka i/lub błony śluzowej narządów rodnych. Epidemiolodzy prawdopodobieństwo zakażenia podczas stosunku płciowego oceniają na ok. 3 proc. przy 25-letnim współżyciu monogamicznym. Są też dane, że do zakażenia poprzez seks dochodzi u mniej niż 1 proc. osób. Trochę większe ryzyko zakażenia istnieje przy praktykach sadomasochistycznych, zwłaszcza kiedy partnerzy używają erotycznych gadżetów. Wirus HCV jest mniej zakaźny drogą płciową niż wirus HBV (wirusowe zapalenie wątroby typu B).

Codzienny kontakt z chorym na WZW C jest niebezpieczny?

Nie, bo wirus NIE PRZENOSI się przez:

  • kichanie i kaszel
  • trzymanie za ręce
  • przyjacielskie pocałunki
  • korzystanie z tej samej toalety, wanny
  • jedzenie żywności przygotowywanej przez osobę zakażoną HCV (jeżeli żywność nie miała kontaktu z krwią tej osoby)
  • pływanie w tym samym basenie
  • zabawę z dziećmi
  • sport (jeśli nie dochodzi do uszkodzeń ciała)

Osoba zakażona lub chora musi jednak dezynfekować otarcia i skaleczenia oraz dokładnie je opatrywać.

Kto może podejrzewać u siebie zakażenie HCV?

Największą grupę stanowią osoby

  • u których przetaczano krew bądź preparaty krwiopodobne przed rokiem 1992
  • wielokrotnie hospitalizowane
  • po zabiegach chirurgicznych
  • dializowane
  • badane endoskopowo

Zagrożeni są też pracownicy służby zdrowia, straży pożarnej, policji, którzy zranili się i mieli kontakt z krwią nosiciela HCV, a także krwiodawcy.

Wirus HCV niszczy organizm. 80 proc. zakażonych jest nieświadoma

Źródło: newsrm.tv

Jakie badania wykazują, że jesteśmy zakażeni HCV?

Podstawowym są tzw. próby wątrobowe, czyli określenie aktywności we krwi transaminaz ALT i AST (enzymy wytwarzane przez wątrobę). Krew do badania pobiera się z żyły w zgięciu łokciowym. Wynik podwyższony świadczy o stanie zapalnym wątroby i jest podstawą do dalszych analiz. Badanie można wykonać w każdym laboratorium, na zlecenie lekarza pierwszego kontaktu.

Do rozpoznania konieczne jest też badanie krwi na obecność przeciwciał anty-HCV. W Polsce lekarze podstawowej opieki zdrowotnej wciąż nie mają prawa wystawiać skierowań na badanie krwi w kierunku HCV. Jeżeli lekarz podejrzewa, że pacjent może być zakażony (ma świeży tatuaż, wiele kolczyków), może go skierować do specjalisty chorób zakaźnych, który zleci badanie. Na taką wizytę czeka się wiele miesięcy. Nie wyszukuje się też u nas w sposób aktywny osób zakażonych.

Warto wiedzieć

Ważne

WZW C - gdzie można wykonać bezpłatne badanie w kierunku HCV?

Codziennie, bezpłatnie i anonimowo test na HCV, a także na HIV i kiłę, można wykonać w dwóch warszawskich placówkach. Jedna mieści się na al. Jana Pawła II 45A przy Diagnostyce, I piętro w pawilonach (nad Ziko Apteką). Punkt czynny jest od poniedziałku do piątku w godz. 16-20. Druga mieści się na Urysnowie, ul. Nugat 3 przy Centrum Medycyny Zapobiegawczej i Rehabilitacji. Punkt czynny od poniedziałku do piątku w godzinach: 16-20 oraz dodatkowo w środy, piątki i soboty w godz. 10–14. Punkty prowadzone przez Fundację Edukacji Społecznej (FES).

Od kilku lat bezpłatne badania w kierunku HCV są organizowane w całej Polsce 28 lipca, z okazji Światowego Dnia Wirusowego Zapalenia Wątroby. W tym dniu każdy może wziąć udział w bezpłatnych badaniach przesiewowych anty-HCV.

Wynik dodatni nie oznacza jeszcze choroby. Może świadczyć o tym, że byliśmy zakażeni, ale organizm pokonał wirusa i jesteśmy tylko nosicielem. Dopiero dodatkowe badanie materiału genetycznego wirusa – RNA HCV we krwi potwierdzą toczący się proces chorobowy oraz pozwolą oznaczyć genotyp, czyli jego odmianę. Istnieje 6 podstawowych genotypów oznaczonych numerami od 1 do 6. Identyfikacja genotypu jest ważna, ponieważ niektóre odmiany poddają się leczeniu łatwiej niż inne. Szczegółowe badanie może zlecić lekarz pierwszego kontaktu, ale wówczas trzeba za nie zapłacić 35–40 zł. Jednak przy podejrzeniu zakażenia wystawia on skierowanie do poradni chorób zakaźnych (są w większych miastach), gdzie badanie wykonywane jest bezpłatnie.

Jakie są objawy WZW C?

Sygnałem ostrzegawczym może być:

Bardzo rzadkim objawem zakażenia jest zażółcenie skóry i białkówek oczu, dlatego kojarzenie WZW C z żółtaczką jest błędem.

Odczuwa je 1/3 zakażonych. Ale pozostali nie mają żadnych dolegliwości, dlatego choroba nazywana jest „cichą epidemią”. Może się rozwijać kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt lat bez żadnych objawów. U niektórych osób z uszkodzeniem wątroby po wielu latach dochodzi do marskości i/lub raka, u innych choroba nie pozostawia śladu. Wczesne rozpoznanie daje możliwość całkowitego wyleczenia.

Czym różni się ostre WZW C od przewlekłego?

Ostre zapalenie wątroby typu C pojawia się 4–12 tygodni po kontakcie z wirusem i trwa ok. 6 miesięcy. Zwykle przebiega bezobjawowo. U ok. 20 proc. organizm samoistnie zwalcza zakażenie w ciągu 6–12 miesięcy od chwili wniknięcia wirusa. Ale aż u 80 proc. zakażenie przechodzi w fazę przewlekłą, która wymaga leczenia. Jeżeli po 6 miesiącach od pierwszych objawów choroby stwierdza się obecność wirusa we krwi, można mówić o przewlekłej fazie choroby, która może wymagać (nie zawsze jest to konieczne i nie u wszystkich możliwe) leczenia farmakologicznego. Wtedy też u części osób pojawiają się pierwsze objawy: nudności, bóle stawów, zmęczenie. Namnażanie się wirusa powoduje zapalenie wątroby, którego przejawem jest podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych we krwi. Przewlekłe WZW C prowadzi do marskości i/lub raka wątroby u ok. 30 proc. spośród przewlekle zakażonych. Proces ten nazywany jest włóknieniem.

Czy z WZW C można się wyleczyć?

Tak. Po wykluczeniu ewentualnych przeciwwskazań (np. chorób tarczycy) chorzy poddawani są farmakoterapii.
Jej schemat ustala się indywidualnie dla każdego pacjenta na podstawie rozpoznania genotypu jego wirusa oraz tzw. ładunku wirusa (liczba jego kopii w surowicy krwi). Całkowita eliminacja HCV z krwi jest możliwa pod warunkiem systematycznego przyjmowania leków i kontroli postępu terapii.

Jesteśmy w stanie pozbyć się wirusa HCV – mówi prof. dr hab. n. med. Waldemar Halota

Źródło: biznes.newseria.pl

Jak przebiega leczenie WZW C?

Plan leczenia wirusowego zapalenia wątroby jest ustalany indywidualnie na podstawie genotypu wirusa. Dotychczas standardem leczenia były zastrzyki podskórne z pegylowanego interferonu alfa, pomagającego zwalczyć różne patogeny w organizmie, w tym wirusy, w połączeniu z doustnym lekiem przeciwwirusowym – rybawiryną. Kuracja mogła trwać, w zależności od genotypu wirusa i kondycji wątroby, od 24 aż do 72 tygodni

Obecnie lekarze dysponują lekami, które pozwalają całkowicie wyeliminować wirusowe zapalenie wątroby typu C. Najnowsza forma leczenia bez interferonu, która w Polsce dostępna jest od 1 lipca 2015 roku, podnosi szanse chorych na wyzdrowienie do 90-100 proc. Poza tym leki te nie mają skutków ubocznych i działają znacznie szybciej niż dotychczas stosowane. Są to Viekirax Exviera, Sovaldi, Harvoni i Olysio. Ten ostatni znalazł się w maju 2015 roku u w programie terapeutycznym finansowanym przez NFZ.

Jakie dolegliwości mogą wystąpić w czasie terapii WZW C?

Leczeniu mogą, ale nie muszą, towarzyszyć różne dolegliwości: bóle i zawroty głowy, zmęczenie, dreszcze, gorączka, bóle mięśni i stawów, utrata masy ciała, nudności, brak apetytu. Chorzy są przygnębieni, rozdrażnieni, mają trudności z zasypianiem, odczuwają chwiejność nastroju, lęk lub zdenerwowanie, czasem popadają w stany depresyjne. Niektórym wypadają włosy. Złe samopoczucie można łagodzić odpowiednimi lekami przepisanymi przez specjalistę.

Ile czeka się na leczenie WZW C?

Niestety długo: od roku (w Warszawie) do kilku lat w mniejszych ośrodkach. Oczekiwanie na leczenie jest bardzo trudne dla pacjentów, niektórzy popadają w stany depresyjne. Nic dziwnego – niewielu może za leczenie zapłacić z własnej kieszeni. To wydatek ok. 3 tys. zł miesięcznie. Oczekując na leczenie, trzeba prowadzić zdrowy tryb życia, wtedy jest duża szansa, że nie dojdzie w tym czasie do znacznego pogorszenia stanu zdrowia.

Czy kobieta w ciąży może przekazać wirusa HCV dziecku?

Do zakażenia w 30–50 proc. przypadków dochodzi podczas ciąży, reszta to zakażenia okołoporodowe. Cesarskie cięcie nie zmniejsza zagrożenia, natomiast dokładne obmycie dziecka z krwi poporodowej prawdopodobnie tak. Wpływ na ryzyko zakażenia ma także czas między odejściem wód płodowych a porodem. Jeśli przekracza on 6 godzin, zagrożenie wzrasta.

Czy matka z HCV może karmić swoje dziecko piersią?

Może bez obaw karmić piersią. Stężenie wirusa w mleku matki jest znacznie niższe niż w jej krwi. Co więcej, w przewodzie pokarmowym dziecka następuje zniszczenie wirusa.

Jak uniknąć zakażenia HCV?

Nie ma szczepionki, która chroniłaby przed WZW typu C (w przeciwieństwie do typów A i B). Dlatego należy do minimum ograniczyć sytuacje, w których może dojść do zakażenia.

  • Jeśli poddajesz się zabiegowi, nawet drobnemu (np. zastrzyk, zmiana opatrunku), pilnuj, by był wykonywany w ochronnych rękawiczkach, które powinny być zmieniane po każdym pacjencie.
  • Nie korzystaj z usług w gabinetach kosmetycznych i studiach tatuażu, gdzie nie są rygorystycznie przestrzegane zasady higieny (np. igły nie są jednorazowego użytku, a narzędzia nie są sterylizowane).
  • Nie pożyczaj nikomu ani od nikogo osobistych przyborów, takich jak narzędzia do manikiuru, depilator, maszynka do golenia
  • ważne jest też unikanie kontaktów seksualnych tzw. wysokiego ryzyka, które mogą powodować krwawienie, oraz zbliżeń w czasie menstruacji. Zaleca się stosowanie prezerwatyw lub preparatów zwiększających wilgotność w pochwie, które chronią przed urazami śluzówki.

Chorzy na WZW C muszą być na diecie?

Chorych obowiązuje jeden bezwzględny zakaz: abstynencja alkoholowa. Nie powinni też palić papierosów. Poza tym wystarczy kierować się zdrowym rozsądkiem – wybierać produkty lekko strawne: gotowane na parze i pieczone w folii, bez sosów, tłuszczu, nadmiaru węglowodanów prostych i soli. Niewskazane są napoje energetyzujące, ale można pić kawę. Warto zrezygnować z produktów sztucznie barwionych i konserwowanych. Osobom chorym zaleca się prowadzenie spokojnego trybu życia, spacery, rower, pływanie.

Czy przebyte WZW C daje odporność na całe życie?

Nie. Przeciwciała pozostające we krwi nie chronią przed powtórnym zakażeniem, do którego dojść może w przypadku kontaktu z krwią chorego.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Encefalopatia wątrobowa: przyczyny, objawy, leczenie

Encefalopatia wątrobowa: przyczyny, objawy, leczenie

Toksyczna CHOROBA WĄTROBY zaburza oczyszczanie organizmu z toksyn

Toksyczna CHOROBA WĄTROBY zaburza oczyszczanie organizmu z toksyn

Niewydolność wątroby: przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Niewydolność wątroby: przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Zdjęcia: Jupiterimages

Aktualizacja: 15.02.2017

Komentarze (1 - 10 z 91)
gfgg, 16.02.2017 15.47
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Witam, jestem studentka II roku Pielęgniarstwa. W tym roku czeka mnie obrona i w związku z tym muszę przeprowadzić badania, które posłużą do opracowania pracy mgr pt: "Ocena jakości życia dorosłych pacjentów chorych na przewlekłe WZW typu C" Zwracam się do Państwa z ogromną prośbą o uzupełnienie kwestionariusza, który jest dobrowolny i anonimowy. Uprzedzam także, że niektóre pytania mogą być dla Państwa dość dziwne jednakże muszą tak wyglądać ponieważ są to ankiety standaryzowane. Z góry dziękuję" https://goo.gl/forms/316xB1YH2l8eDaCA2
 
Magda, 18.01.2017 14.21
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
"nie zaobserwowałam aby ją wymieniali jedynie przecierają jakąś szmatką!" - ta jak to Pani napisała "SZMATKA" nasączona jest preparatem dezynfekcyjnym. Kątnica czy turbina nie jest urządzeniem jednorazowym, wymienianym dla każdego pacjenta.
 
Gościówa, 09.01.2017 13.23
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja przechodziłam kurację łączoną interferonem (zastrzyki) raz na tydzień domięśniowo tzw. penem (jak cukrzycy) więc robiłam sobie je sama - najgorzej było mi zrobić je lewą ręka w prawe ramię, czasami trochę mi skapywało po ramieniu, bo nikt mi nie powiedział, że nie trzeba zmieniać miejsc zastrzyku (brzuch, uda, ramiona), więc co tydzień wbijałam się w inne miejsce + rybawiryna (tabletki) 3x dziennie. Z początku było OK. Potem po około 2 miesiącach po zastrzyku lepiej było zostać w łóżku, bo miałam różne bóle, a te najgorsze to głowy! Raz nawet był to taki ból wędrujący i zwymiotowałam - co jak się okazało było złe, bo zwróciłam tabletki, ale na szczęście tylko raz. Potem najgorsze dla kobiety - czyli wypadanie włosów - garściami! Jedyny plus to schudłam 7 kg mimo, że nadal jadłam dosyć dużo, ale serce biło cały czas szybciej jak podczas truchtu, więc chyba to sprzyjało spalaniu. Podczas leczenia byłam cały czas zmęczona i osłabiona. Szłam do pracy żeby nie zwariować w domu, ale potem, po powrocie praktycznie cały czas spędzałam w łóżku. najważniejsze, że poskutkowało. Ważna jest systematyczność przyjmowania leków, choć ja czasami przesuwałam termin o kilka godzin. Leczenia zaczęłam w sierpniu - skończyłam na początku czerwca ze skutkiem wyeliminowania go. 5-letnie badanie obecności wirusa wykazało, że go nie ma! Tak, że usłyszałam, że nie muszę już do poradni przychodzić. Zakaził mnie jakiś dentysta (niestety chodziłam w swoim życiu do kilku) - innych możliwości w moim wypadku nie było. Oczywiście wyleczenie nie gwarantuje, że człowiek znowu nie złapie gdzieś tego paskudztwa. Na szczęście teraz dentyści obowiązani są używać autoklawów, bo wirus nie ginie w gotowaniu, tylko powyżej 130° C, ale i tak jak siedzę na fotelu to zawsze się zastanawiam, czy np. na nasadce od bora nie ma jakiegoś paskudztwa, bo nie zaobserwowałam aby ją wymieniali jedynie przecierają jakąś szmatką! (Pozostałe narzędzia dentysta powinien od was wyjmować z takiego woreczka z datą - tzn., że były w urządzeniu odkażającym). Kiedy dowiedziałam się o zakażeniu najbardziej bałam się aby tam w tej krwi nie było jeszcze HIV (w końcu nie wiadomo kto na tym fotelu siedział przede mną)! Jednak na szczęście nie było jak wykazały badania w poradni chorób zakaźnych o które sama poprosiłam, ale oni i tak tam je chyba zlecają. Z moich doświadczeń najczęściej pacjentami były osoby po tatuażach i... operacjach!
 
agi, 26.11.2016 16.35
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
ARBUZY (z zieloną zewnetrzna skorka i z czerwonym miąższem w srodku) leczą wirusowe zapalenie wątroby. Należy je po prostu jeść jak najczęściej -i codziennie. Nazwa lacinska -"citrullus lanatus"
 
Krzysztof, 25.11.2016 09.14
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Tak, test, o którym piszesz ma bardzo wysoką czułość, wykrywa przeciwciała antyHCV, co oznacza, że Twój organizm na pewno zetknął się z wirusem HCV. Jednak istnieją szanse, że go wyeliminował z organizmu. Dlatego 1. test należy powtórzyć z krwi oraz 2. Wykonać badanie PCR jakościowe, czyli sprawdzić, czy w Twojej krwi wirus rzezcywiscie sie znajduje. Przeciwciała utrzymują się długo po usunięciu wirusa.
 
LUPIN09, 20.11.2016 13.48
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
wITAM serdecznie jestem nosiscielem i mam male pytanko swedzenie skory rowniez moze byc powodem wzw
 
hhhhh, 17.11.2016 15.39
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
witam ,mam pewne pytanko na ktore za cholere nie moge znalezc w internecie odpowiedzi,jedyne co znajduje to te same tematy walkowane z uporem maniaka. prosze o podpowiedz ju opisuje sytuacje:2 lata temu wytatuowalem sobie cale plecy , dzisiaj nawet nie wiem czemu i skad sie wzial ten temat ale zrobilem sobie badanie na obecnosc przeciwciał hcv(nie mylic z hiv) dodam ze ten dzisiejszy wynik byl dodatni,nie byl to tes krwi tylko śliny(patyczek ktorym jezdzi sie po dziąsłach... stad moje pytanie czy są jakieś czynniki ktore mogły sprawic dodatni wynik podczas tego badania śliny? czy skoro test śliny wyszedł dodatni to bezwatpienia trafiło mnie to cholerstwo? bardzo prosze o jakas podpowiedz
 
JAsia, 23.10.2016 12.33
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Oczywiscie ,ze wirusa Wzwc da sie wyleczyć,jak jestes w długiej kolejce ,do leczenia bezinterferonowego,to sprowadzić generyki,ja sie nimi leczę..
 
J Asia, 23.10.2016 12.30
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja leczę się generykami..,jest już minus..
 
J Asia, 23.10.2016 12.29
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Nie ,osoba wyleczona ,ani nie zaraza,ani nie jest nosicielem-jest zdrowa..
 
następne »
strona 1 z 10
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
Ból brzucha z prawej strony. Jakie są przyczyny bólu brzucha z prawej strony? Ból brzucha z prawej strony. Jakie są przyczyny bólu brzucha z prawej strony?

Ból brzucha z prawej strony może być spowodowany zapaleniem wyrostka robaczkowego albo pęcherzyka...

więcej

629

Domowe sposoby na zaparcia - szybko zlikwiduj problem Domowe sposoby na zaparcia - szybko zlikwiduj problem

Zaparcia to problem powszechny, często bagatelizowany. Domowe sposoby i preparaty kupowane w aptece...

więcej

560

ŚWIĄD ODBYTU - wstydliwa dolegliwość, którą łatwo wyleczyć ŚWIĄD ODBYTU - wstydliwa dolegliwość, którą łatwo wyleczyć

Silne swędzenie okolicy odbytu to dolegliwość, która dotyczy ponad 5 proc. populacji na świecie....

więcej

559

Zapalenie WYROSTKA ROBACZKOWEGO - przyczyny, objawy, operacja Zapalenie WYROSTKA ROBACZKOWEGO - przyczyny, objawy, operacja

Ostre zapalenie wyrostka robaczkowego zwykle pojawia się nagle, a więc trudno przewidzieć, kiedy...

więcej

545

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Jeżeli pani zapomniała o przyjęciu 2 lub więcej tabletek (ostatnia tabletka była zażyta 48 lub więcej godzin wcześniej), powinna pani zażyć natychmiast obydwie tabletki (tę zapomnianą i tę właściwą...

Z doświadczenia wydaje mi się, że ma Pani za małą, niedoczynną tarczycę. Pewnie kobiety w rodzinie też mają. Nie wiem, czy ma Pani mięśniaki, ale pewnie to by też się zgadzało. Jeśli są więc...

Radzę skonsultować się z pediatrą lub endokrynologiem dziecięcym. Powinni ocenić, czy jeszcze urośniesz i ile. Zależy to od wielu czynników, najważniejsze to, czy zaczęły już kostnieć chrząstki...

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.