Choroby krtani - objawy i leczenie

Konsultant:Izabella Szydłowska-Belniak, otolaryngolog
122 komentarze
Autor: Magdalena Moraszczyk

Chrypka i drapanie w krtani mogą być nie tylko objawem przeziębienia, ale też sygnałem wielu innych chorób. Obrzęki, polipy i guzki głosowe to tylko niektóre ich przykłady. Ciągła chrypka może być spowodowana rakiem krtani.

Powietrze wydychane z płuc wprawia w ruch znajdujące się po obu stronach krtani fałdy głosowe, popularnie zwane strunami. Tak powstaje dźwięk. 
W początkowej fazie wydechu fałdy przywierają do siebie, zamykając znajdującą się między nimi szparę głośni. Na skutek ciśnienia wydychanego powietrza rozsuwają się jak napięte elastyczne taśmy, a potem powracają do pierwotnego położenia. Wielokrotne rozwieranie i zwieranie strun (od kilkudziesięciu do kilkuset razy na sekundę) powoduje drgania powietrza i powstawanie dźwięku. Tak powstały ton krtaniowy jest jednak słaby i bezbarwny. Dopiero przechodząc przez tzw. jamy rezonacyjne (gardło, usta i nos), zyskuje odpowiednią barwę i siłę.

 

Nie przegap

Początkowe objawy chorób krtani

Czysty, zdrowy głos wydobywa się, gdy struny głosowe są do siebie zbliżone, ale nie zwarte, i drgają symetrycznie, z taką samą częstotliwością. Musi wspomagać je właściwa praca mięśni głosowych, podniebienia, warg oraz języka. Jeżeli jednak coś w tej skomplikowanej machinie niedomaga, zaczynamy mówić “nieswoim” głosem. 

Pierwszym sygnałem, że z krtanią dzieje się coś niedobrego, jest zwykle uciążliwa suchość w gardle. Potem pojawia się łaskotanie, trudności z przełykaniem, wreszcie ból czy chrypka. Na ogół objawy te przypisujemy przeziębieniu, tymczasem mogą one mieć zupełnie inne podłoże. Dlatego w razie niepokojących symptomów trzeba zgłosić się do lekarza, żeby ustalił, co nam dolega.

Ważne

Ważne

- Ból i pieczenie krtani, uczucie, jakby się miało przeszkodę w gardle, mogą być wywołane przez refluks żołądkowo-przełykowy. Treść żołądkowa cofa się do dolnego odcinka przełyku i gardła, podrażnia śluzówkę krtani i powoduje takie dolegliwości. Warto wtedy zgłosić się do gastrologa.
- Chrypka, pokasływanie, chrząkanie albo nagły zanik głosu mogą być wynikiem silnego stresu, zaburzeń neurologicznych. Konieczna bywa pomoc neurologa lub psychiatry.
- Przyczyną obniżenia głosu i chrypki mogą być zaburzenia hormonalne, np. niedoczynność tarczycy, niedobór estrogenów u kobiet po menopauzie. Trzeba skonsultować się z endokrynologiem lub ginekologiem.

Badania krtani

Na podstawie wywiadu lekarz może wstępnie zorientować się, co jest powodem dolegliwości. Wypytuje więc m.in. o ich rodzaj i jak długo się utrzymują, o charakter i miejsce naszej pracy, jak często chorujemy na infekcje, czy dobrze oddychamy przez nos. Interesuje się też, jak często pijemy alkohol, czy palimy, jakie zażywamy leki. Potem ogląda gardło i uszy, sprawdza drożność nosa, ocenia krtań oraz wygląd i ruchomość fałdów głosowych.

Czasem trzeba też wykonać badania specjalistyczne, np. stroboskopowe, polegające na wprowadzeniu do gardła urządzenia oświetlającego wnętrze krtani światłem przerywanym, czyli stroboskopowym. Pozwala ono obserwować w zwolnionym tempie zachowanie fałdów głosowych. Niekiedy robi się tomografię komputerową (warstwowe zdjęcie krtani) i badanie histopatologiczne (mikroskopową analizę pobranych tkanek).

Tego nie rób

Tego nie rób
  1. Nie pal i unikaj zadymionych pomieszczeń. Dym tytoniowy uszkadza śluzówkę i zwiększa ryzyko raka.
  2. Nie nadużywaj alkoholu, ogranicz picie mocnej kawy i herbaty. Podrażniają i wysuszają śluzówkę.
  3. Nie pij i nie jedz potraw bardzo zimnych i bardzo gorących. Uszkadzają błonę śluzową gardła.

Na co choruje krtań

Metoda leczenia zależy od rodzaju problemu. Czasem wystarczy np. rzucić palenie, żeby choroby krtani ustąpiły. Innym razem potrzebne jest przyjmowanie leków, fizykoterapia czy operacja.

Ostre zapalenie krtani

Zazwyczaj wywołują je wirusy, rzadziej bakterie. Często towarzyszy infekcji górnych dróg oddechowych. Zmiany zapalne mogą objąć same struny głosowe, jak i inne części krtani.
Objawy: chrypka, uczucie obecności obcego ciała w gardle, zatkany nos, kaszel, podwyższona temperatura. W przypadku zakażenia bakteryjnego - pojawia się ropna wydzielina.
Leczenie: trzeba oszczędzać głos, nawilżać powietrze, robić inhalacje i dużo pić. Pomocne są środki do ssania i syropy łagodzące ból (np. Mucosolvan, Thymi). Jeśli zapalenie bakteryjne po kilku dniach nie ustąpi, podaje się antybiotyk, np. Augmentin, Zinnat.

Stan przewlekły zapalenia krtani

Przyczyną choroby mogą być powtarzające się ostre nieżyty krtani, nadużywanie głosu, np. przez nauczycieli, palenie tytoniu, nadmierne picie alkoholu, a także przebywanie w zanieczyszczonym lub przegrzanym powietrzu. Ryzyko zachorowania zwiększa się, gdy kilka czynników nakłada się na siebie.
Na skutek podrażnienia krtani dochodzi zwykle do zmian na strunach głosowych - przerostowych (pogrubienie strun) lub zanikowych (zanik błony śluzowej). Niestety, nieleczone przewlekłe zapalenie krtani prowadzi czasem do stanów przedrakowych.
Objawy: chrypka nasilająca się w miarę mówienia, palenia itp. Suchy kaszel, chrząkanie, drapanie albo pieczenie. Niekiedy zanik głosu.
Leczenie: trzeba wyeliminować przyczynę choroby: rzucić palenie, oszczędzać głos, nauczyć się oddychać przeponą i zadbać o drożność nosa (np. zoperować krzywą przegrodę). Ulgę przynoszą syropy wykrztuśne i preparaty zmniejszające lepkość wydzieliny oraz zapobiegające suchości krtani (Mucosolvan, ACC). Warto też płukać gardło mieszankami z witaminami A i E albo wywarem z rumianku czy szałwii. Dobre rezultaty dają inhalacje z sody lub z dodatkiem olejków eterycznych (np. eukaliptusowego lub sosnowego) oraz jonoforezy wapniowo-jodowe. Wskazane jest leczenie klimatyczne w górach lub nad morzem.

Obrzęki krtani

Zwykle rozwijają się na tle alergicznym. Mogą też być następstwem urazu lub zapalenia krtani.
Objawy: chrypka albo świst czy załamywanie się głosu, narastająca duszność.
Leczenie: najbardziej niebezpieczne są obrzęki alergiczne, które pojawiają się nagle i mogą grozić uduszeniem. Dlatego w przypadku alergii - dożylnie podaje się leki sterydowe i antyhistaminowe. Obrzęk jako skutek stanu zapalnego leczy się preparatami przeciwzapalnymi lub antybiotykiem.
Jeśli trudności z oddychaniem są poważne, trzeba wykonać zabieg tracheotomii. Nacina się (w znieczuleniu) chrząstkę tchawicy i wprowadza rurkę, która umożliwia oddychanie z pominięciem krtani i gardła.

Polipy krtani

To najczęściej spotykane łagodne guzki krtani. Mogą występować na jednym albo na obu fałdach głosowych. Zwykle są wynikiem nadmiernego wysiłku głosowego oraz palenia.
Objawy: zaburzenia głosu od chrypki do całkowitego bezgłosu. Jeśli duży polip albo tzw. uszypułowany (na nóżce) uwięźnie w głośni, może spowodować gwałtowną duszność.
Leczenie: gdy zmiany nie utrudniają oddychania, z reguły zaleca się oszczędzanie głosu, inhalacje i jonoforezy. Polipy duże i uszypułowane usuwa się za pomocą laryngoskopu. Jeśli nie dba się o higienę głosu, mogą pojawić się ponownie.

Guzki głosowe

Inaczej śpiewacze. To małe narośla, które powstają na obu fałdach głosowych. Tworzą się na skutek przewlekłego stanu zapalnego, najczęściej w wyniku przeciążenia fałdów głosowych - u śpiewaków, nauczycieli, mówców.
Objawy: chrypka, uczucie zawadzania w krtani.
Leczenie: należy ograniczyć mówienie. Potrzebna jest też rehabilitacja polegająca na ćwiczeniach z emisji głosu. Konieczne jest opanowanie sztuki oddychania przeponowo-żebrowego, które umożliwia gospodarowanie wydychanym powietrzem bez obciążania strun głosowych. Ponadto trzeba wyeliminować wszystkie czynniki, które mogą drażnić krtań. Dobre efekty przynoszą jonoforezy wapniowo-jodowe. Nieleczone guzki “miękkie” mogą zwłóknieć i przeobrazić się w guzki “twarde”. Usuwa się je za pomocą laryngoskopu.

2
1
Zobacz także
drukuj
Zdjęcia: PhotoSpin

Aktualizacja: 24.03.2014

reklama
Zakwaszenie organizmu:
objawy, zapobieganie
Zakwaszenie organizmu: objawy, zapobieganie
Najpopularniejsze artykuły
BÓL GARDŁA: wszystko, co trzeba wiedzieć o bólu gardła BÓL GARDŁA: wszystko, co trzeba wiedzieć o bólu gardła

Ból gardła jest bardzo męczący. Gdy wirusy atakują gardło, z trudem mówisz, nie możesz przełknąć...

więcej

7937

Schorzenia wynikające z autoagresji, czyli CHOROBY AUTOIMMUNOLOGICZNE Schorzenia wynikające z autoagresji, czyli CHOROBY AUTOIMMUNOLOGICZNE

W chorobach wynikających z autoagresji układ odpornościowy wytwarza przeciwciała skierowane...

więcej

6990

Rozedma płuc: przyczyny, objawy, leczenie Rozedma płuc: przyczyny, objawy, leczenie

Rozedma płuc to przewlekła choroba obejmująca płuca, której istotą jest nieprawidłowe powiększenie...

więcej

5717

Choroba Meniere'a. Nagły atak zawrotów głowy może być objawem choroby Meniere'a Choroba Meniere'a. Nagły atak zawrotów głowy może być objawem choroby Meniere'a

Choroba Meniere'a daje bardzo nieprzyjemne objawy: nagłe, bardzo gwałtowne ataki zawrotów głowy,...

więcej

9143

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

W przypadku przesuszenia skóry rąk proponuję zastosowanie (wielokrotnie w ciągu dnia) preparatów intensywnie natłuszczających dostępnych w aptekach, takich jak Diprobaza, Nanobaza, Dermobaza, maść...

Niestety, w powyższej sprawie wiele zależy od postępowania urzędniczego w NFZ. Oddział Wojewódzki NFZ istotnie doręcza świadczeniobiorcy potwierdzone skierowanie nie później niż 14 dni przed dniem...

Wszystko zależy od tego ile lat ma dziecko. Głoska r pojawia się najpóźniej w rozwoju mowy, tj. około 5 roku życia. Przed osiągnięciem tego wieku nie należy podejmować prób ćwiczeń w kierunku...

Grupy wsparcia
data

Lipiec 25, 2014

Jedyny skuteczny jest `novoslim cała reszta to jakiś marketingowy bubel Też mnie przeraża ten rynek bo na Novoslim natknęłam się stosunkowo późno dopiero przez opinię w internecie a umożliwił mi zrzucenie 9 kg więc to nie przelewki a przy tym zero skutków ubocznych wszystko jak z...

data

Lipiec 25, 2014

Po 3 miesiącach awaryjnie zamówiłam jeszcze jedno opakowanie i brałam co któryś dzień tabletkę i stopniowo odstawiałam na szczęście do dziś dnia utrzymuję wagę walczę jedynie z uzależnieniem od cukru co ni jest proste

data

Lipiec 21, 2014

Może przypomnienie w kalendarzu w komórce?

data

Lipiec 25, 2014

nie wiem czy pomaga w odchudzaniu. Tran ma cudowne właściwości odpornościowe dla organizmu i powinno się g obrać pod takim względem a nie odchudzania :)

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody MURATOR S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody MURATOR S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.