Choroby nadnerczy: hiperaldosteronizm, choroba Addisona, zespół Cushinga, guz chromochłonny

Konsultant:dr n. med. Grzegorz Luboiński
6 komentarze
Autor: Anna Jarosz

Nadnercza są niezbędne do życia – wydzielają do krwi ważne hormony. Dlatego gdy zaczynają chorować, zaburzone zostaje funkcjonowanie całego organizmu. Schorzenia, które mogą dotknąć nadnercza to: choroba Addisona, zespół Cushinga, guz chromochłonny i hiperaldosteronizm.

Choroby nadnerczy sprawiają, że zaburzeniu ulega gospodarka wodno-elektrolitowa organizmu, podnosi się ciśnienie krwi, zmniejsza się odporność na stres, infekcje. Nadnercza ważą zaledwie 5 gram, a ich głównym zadaniem jest wytwarzanie aldosteronu, kortyzonu, adrenaliny, noradrenaliny oraz dehydroepiandrosteronu (DHEA). Pierwszy z hormonów reguluje gospodarkę wodną, sodową i potasową, wpływa na funkcjonowanie nerek i układu krążenia. Drugi – pobudza wątrobę do przetwarzania tłuszczów i białek w glukozę, czyli reguluje przemianę węglowodanową, hamuje procesy zapalne, bo nie dopuszcza do powstawania specyficznych białych krwinek, które tworzą przeciwciała. Kortyzon działa też antystresowo, jednak jego nadmiar osłabia układ immunologiczny. Natomiast adrenalina i noradrenalina, nazywane hormonami strachu, walki i ucieczki, przyśpieszają pracę serca, przygotowują organizm do ekstremalnych działań, ale także spowalniają pracę jelit. Dehydroepiandrosteron przyśpiesza zaś metabolizm tłuszczów i zmniejsza łaknienie, podnosi odporność, chroni przed osteoporozą, ujędrnia skórę, korzystnie wpływa na nastrój i popęd płciowy.

Oba nadnercza różnią się kształtem. Prawe przypomina piramidę, lewe półksiężyc. Każde z nich składa się z dwóch części – rdzenia i otaczającej go kory. Adrenalina i noradrenalina są wydzielane przez rdzeń, reszta hormonów przez korę nadnerczy.

Choroby nadnerczy: hiperaldosteronizm

Jest wynikiem nadmiernego wydzielania aldosteronu. Pod jego wpływem nerki wydalają mniej wody i sodu, a więcej potasu. Choroba dotyka osoby w wieku 30–50 lat. Częściej są to kobiety. Schorzeniu sprzyja niewydolność krążenia, marskość wątroby, doustne środki antykoncepcyjne, leki moczopędne, które przyśpieszają wydalanie potasu. Powodem szybszego wydzielania aldosteronu może być też nieleczone nadciśnienie tętnicze, schorzenia nerek, guz chromochłonny. 
» Objawami choroby są: osłabienie mięśni, zmęczenie, drętwienie ramion, dłoni, nóg i stóp, zwiększone pragnienie, potrzeba oddawania moczu w nocy, przemijające porażenie i kurcze mięśni, zaburzenia widzenia, bóle głowy oraz nadciśnienie tętnicze z wysokimi wartościami ciśnienia rozkurczowego. 
» Chorym podaje się leki powstrzymujące wydzielanie aldosteronu i obniżające ciśnienie krwi. Gdy powodem dolegliwości jest guz, należy go usunąć. 
» Uzupełnieniem leczenia jest dieta zawierająca mało sodu, a dużo potasu. Bogate w potas są suszone morele i śliwki, rodzynki, owoce cytrusowe, pełnoziarniste produkty mączne. Każdego dnia chory powinien się ważyć, aby kontrolować przyrost wagi.
» Jeżeli w ciągu doby przybędzie 1,5 kg, powinien szybko zgłosić się do lekarza, bo jego organizm zatrzymuje zbyt dużo wody.

Choroby nadnerczy: choroba Addisona

Choroba Addisona polega na postępującym niszczeniu gruczołów nadnerczowych. Schorzenie może wystąpić w każdym wieku, równie często u mężczyzn, jak i u kobiet. Jego przyczyna nie jest dokładnie poznana, ale lekarze przypuszczają, że jest to choroba autoimmunologiczna. Do uszkodzenia nadnerczy może dojść wskutek gruźlicy, chorób przysadki lub nowotworowych. Niewydolność nadnerczy może ujawnić się po odstawieniu stale przyjmowanych sterydów. 
»
Objawy, które narastają dość wolno, wynikają ze zbyt niskiego stężenia hormonów produkowanych w korze nadnerczy. Są to: osłabienie i zmęczenie, brak łaknienia, chudnięcie, bóle brzucha, nudności, wymioty, biegunka, nadmierny apetyt na sól, spadek ciśnienia tętniczego krwi, zwłaszcza po zmianie pozycji z leżącej na stojącą, ściemnienie skóry (niby opalenizna) na odsłoniętych częściach ciała, przyciemnienie blizn i piegów, wypadanie włosów, stałe odczuwanie zimna i częste zmiany nastroju.
» Chorobę Addisona leczy się przez całe życie. Lekarze zalecają chorym noszenie bransolety z informacją o rozpoznanej chorobie oraz dawce i rodzaju zażywanego leku. To istotne, bo w chwili tzw. przełomu nadnerczowego można szybko pomóc, podając zastrzyk z hydrokortyzonu. W leczeniu stosuje się leki sterydowe, których nie wolno odstawić (ani zmniejszyć dawki) bez porozumienia z lekarzem. 
» Kobiety z chorobą Addisona mogą mieć dzieci. 
» Na co dzień chorzy powinni unikać przeziębień, szczepić się przeciwko grypie i zapaleniu płuc (szczepionki przeciw pneumokokom). 
» Ważne też, aby dieta zawierała dużo białka i węglowodanów oraz sodu i potasu. Utrzymaniu dobrej kondycji sprzyjają regularne ćwiczenia.

Nie przegap

HIPOALDOSTERONIZM czyli wrodzona NIEWYDOLNOŚĆ KORY NADNERCZY

Hipoaldosteronizm to zaburzenie, którym określa się niski poziom hormonu aldosteronu w organizmie, będący wynikiem uszkodzenia zewnętrznej warstwy kory nadnerczy, bądź też z powodu defektów enzymatycznych. Przyczyn tej choroby należy szukać we wrodzonej niewydolności kory nadnerczy, wrodzonym przeroście nadnerczy oraz stosowaniu niektórych leków, np. moczopędnych czy niesteroidowych środków przeciwzapalnych.

Ostatnio dodane na forum
zobacz wszystkie »
 
 
Nie zarejestrowany, 05.06.2011 0:45
Zostały mi usunięte dwa nadnercza. Zacząłem chorować w wieku lat 6 (miast, jak to jest średnio 30-50 lat). Miałem przerzuty, łącznie 5 operacji aż do usunięcia gruczołów. Nie ma sensu bać się operacji. Zabiegi nie są groźne a z pewnością pomogą. Zażywanie tabletek do końca życia nie jest taką tragedią, jak się tego niektórzy spodziewają. Przygotujcie się natomiast na wzmożony apetyt na sól - szczególnie rzeczy kwaśne:)
Nie zarejestrowany, 15.03.2011 20:24
Za tydzieni mam operacjie boje sie ale już niedaje rady
 

Choroby nadnerczy: zespół i choroba Cushinga

Jest to nadczynność  kory nadnerczy. Wywołuje ją nadmiar kortykosterydów. Jeśli przyczyną schorzenia jest choroba nadnerczy, wówczas mówimy o zespole Cushinga, a jeżeli przysadka mózgowa, która steruje pracą nadnerczy – o chorobie Cushinga. Schorzenie może wywołać przewlekłe przyjmowanie sterydów.

» Objawem jest otyłość z gromadzeniem się tłuszczu na tułowiu i karku, różowe rozstępy na skórze, nalana twarz z obrzękniętymi powiekami, jaskrawoczerwone rumieńce na policzkach, nadmierne owłosienie u kobiet, łojotok i trądzik, nadciśnienie tętnicze, osłabienie mięśni, wyraźne zmiany nastroju, zaburzenia miesiączkowania, bóle kości i niska odporność na infekcje.
»W terapii stosuje się leki hamujące produkcję hormonów kory nadnerczy, obniżające ciśnienie tętnicze, preparaty wapnia. Leki należy brać stale. Czasem, gdy w nadnerczu jest guz, trzeba je usunąć.
» Chorym zaleca się dietę niskokaloryczną z ograniczeniem węglowodanów, ale bogatą w potas i białko.
» Z powodu osłabienia kości chorzy powinni unikać sytuacji sprzyjających urazom.
» Warto nosić bransoletę z informacją o chorobie, rodzaju i dawce przyjmowanych leków.

Choroby nadnerczy: guz chromochłonny

To twór zbudowany z komórek rdzenia nadnerczy. W ponad 90 proc. przypadków ma charakter łagodny i nie daje przerzutów. Zwykle rozwija się u osób w wieku 30–50 lat. Przyczyna choroby nie jest znana, choć część przypadków ma podłoże genetyczne (rodzinne występowanie nowotworów narządów wydzielania wewnętrznego, np. tarczycy). Schorzenie ujawnia się, gdy dochodzi do zwiększonego wydzielania adrenaliny i noradrenaliny.

» Wtedy pojawiają się napadowe kołatania serca po wysiłku, nadwrażliwość na zimno, nerwowość, wewnętrzne drżenia, lęk, stałe odczuwanie głodu, osłabienie. Mogą też wystąpić zlewne poty, nagły wzrost ciśnienia z silnym bólem głowy oraz ból w klatce piersiowej.
» Chorzy przyjmują leki blokujące działanie hormonów i obniżające wysokie ciśnienie. Leczenie operacyjne polega na usunięciu guza. Przed operacją należy unikać sytuacji mogących podnieść ciśnienie (wysiłku fizycznego, stresu) i stosować dietę z dużą ilością soli, która zatrzymuje wodę w organizmie, dzięki czemu zwiększa się objętość krwi krążącej w naczyniach.

Zobacz także
drukuj
Zdjęcia: East News

Aktualizacja: 07.07.2014

reklama
Zakwaszenie organizmu:
objawy, zapobieganie
Zakwaszenie organizmu: objawy, zapobieganie
Najpopularniejsze artykuły
HORMONY wydzielane przez organizm w czasie STRESU HORMONY wydzielane przez organizm w czasie STRESU

Hormony wydzielane przez organizm w czasie stresu mobilizują do radzenia sobie w trudnej, stresowej...

więcej

676

Przełom tarczycowy (zaostrzenie nadczynności tarczycy): przyczyny, objawy i leczenie Przełom tarczycowy (zaostrzenie nadczynności tarczycy): przyczyny, objawy i leczenie

Przełom tarczycowy to rzadkie, ale najgroźniejsze, bo zagrażające życiu, powikłanie, które może...

więcej

1573

Akromegalia to nie gigantyzm. Gdy przysadka mózgowa produkuje za dużo hormonu wzrostu Akromegalia to nie gigantyzm. Gdy przysadka mózgowa produkuje za dużo hormonu wzrostu

Akromegalia, podobnie jak gigantyzm, to choroba, która pojawia się, gdy przysadka mózgowa wydziela...

więcej

1390

ZESPÓŁ PUSTEGO SIODŁA to objaw choroby PRZYSADKI ZESPÓŁ PUSTEGO SIODŁA to objaw choroby PRZYSADKI

Zespół pustego siodła to inaczej zespół objawów spowodowanych patologią przysadki, polegającą na...

więcej

1799

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

W przypadku przesuszenia skóry rąk proponuję zastosowanie (wielokrotnie w ciągu dnia) preparatów intensywnie natłuszczających dostępnych w aptekach, takich jak Diprobaza, Nanobaza, Dermobaza, maść...

Na to pytanie może odpowiedzieć jedynie pracodawca. Może rozwiązać umowę o pracę z pracownikiem przebywającym na zwolnieniu lekarskim jedynie w wyjątkowych przypadkach - art. 41 Kodeksu pracy....

Niestety, w powyższej sprawie wiele zależy od postępowania urzędniczego w NFZ. Oddział Wojewódzki NFZ istotnie doręcza świadczeniobiorcy potwierdzone skierowanie nie później niż 14 dni przed dniem...

Grupy wsparcia
data

Lipiec 29, 2014

Lynn masz rację, że odchudzać trzeba się powoli. Przecież przytyć też nie można z dnia na dzień! Napisz proszę, jaką dietę dodatkowo do tych ćwiczeń stosowałaś? Jestem bardzo ciekawa tego. Pozdrawiam i czekam na odp. :)

data

Lipiec 29, 2014

1200 kcal za mało, bo będzie jojo :P Przede wszystkim na tej imprezie trzeba się pilnować, żeby nie zjeść za dużo chipsów, paluszków i słodyczy, a i alkohol jest kaloryczny (pomijając fakt, że lepiej z nim nie przesadzać, żeby się nie upić) :D jeśli już pijemy, to lepiej nie brać w tym...

data

Lipiec 29, 2014

podsumowując jakby nie było raczej po nim nie schudniesz, ale widzisz ile pożytku dla organizmu z takiej kapsułki dziennie :) czy wypitej połowy łyżeczki w moim przypadku. A i żadne proszki na odchudzanie też Ci nie pomogą, nawet nie zawracaj sobie nimi głowy, mądra dieta i ćwiczenia i...

data

Lipiec 29, 2014

Przerażona zaprzestaniem spożywania mięsa? Tak bym tego nie nazwała. Po prostu weszło im to w nawyk, a większość takich ludzi spożywa mięsa zdecydowanie za dużo, bo babcie gotowały i weszło im to w krew. Osobiście zwiększyłam swoją koncentrację jedząc więcej ryb i orzechów. Czekolada...

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody MURATOR S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody MURATOR S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.