Zapalenie oskrzeli czy astma?

22 komentarze
Autor: lek. med. Grzegorz Prasałek, pediatra

Jak odróżnić zapalenie oskrzeli od astmy? Nawet pediatrzy mają z tym kłopoty. Wtedy zamiast na astmę, leczą dziecko na nawracające zapalenie oskrzeli.

Każde dziecko może się przeziębić, czy złapać grypę i kaszleć. Każde może się zasapać, gdy przebiegnie przez podwórze lub wejdzie po schodach na drugie pietro. Jednak tylko co dwudzieste ma astmę. To choroba na całe życie, ale wcześnie rozpoznana i dobrze leczona przez alergologa lub pulmonologa (specjalistę chorób płuc) pozwala normalnie funkcjonować zarówno dziecku, jak i dorosłemu człowiekowi. Złe rozpoznanie i faszerowanie dziecka antybiotykami utrwala niekorzystne zmiany w oskrzelach i odsuwa w czasie właściwe leczenie.

Co odróżnia astmę od zapalenia oskrzeli?

Oskrzela to rurkowate przewody łączące tchawicę z płucami. Ich stan zapalny mogą wywołać zarówno wirusy, jak i bakterie. Wirusy robią to częściej, ale jako powikłanie pojawia się potem często nadkażenie bakteryjne. Przy każdej infekcji błona wyścielająca oskrzela jest zmieniona zapalnie, co powoduje wytwarzanie większej ilości śluzu, a to z kolei wywołuje kaszel. Chore dziecko ma temperaturę, ale zwykle nie za wysoką. Kaszle i przez kilka dni może odkrztuszać ropną, żółtozieloną wydzielinę. Gdy infekcja zajęła oskrzeliki (cienkie rozgałęzienia oskrzeli sięgające do pęcherzyków płucnych), dziecku dokucza duszność. Jeśli mama lub tata przystawią ucho do klatki piersiowej, usłyszą „grube furczenia" podczas wciągania powietrza do płuc. Niestety, nie ma leku, który zapobiegałby zapaleniu oskrzeli. Rodzice mogą jedynie zadbać o zwiększenie ogólnej odporności dziecka. W czasie choroby powinno odpoczywać w domu, dużo pić, zażywać syropy, które rozrzedzają śluz i ułatwiają odkrztuszanie. Jeśli ma wysoką temperaturę, można mu podać paracetamol. Gdy lekarz podejrzewa bakteryjne zapalenie oskrzeli lub chce zapobiec nadkażeniu bakteryjnemu, zleca antybiotyk. Infekcja zwykle mija po kilku, kilkunastu dniach. Jeżeli zapalenie oskrzeli powtarza się 3-4 razy w roku, powinno to zaniepokoić zarówno rodziców, jak i pediatrę. Może to bowiem być astma.

Ważne

Ważne

Astmę od zapalenia oskrzeli odróżnia głównie reakcja oskrzeli na alergeny. Lekarz powinien to uwzględnić, gdy dziecko często choruje. Diagnoza nie jest prosta. Zapaleniu oskrzeli może towarzyszyć ich umiarkowany skurcz. Dziecko może odkrztuszać plwocinę, mieć kaszel, duszności. Przy obu chorobach podczas osłuchiwania lekarz stwierdza furczenia i świsty. Napad astmy bywa poprzedzony zapaleniem oskrzeli z gorączką. Dlatego istotny jest wywiad lekarski. Lepszym wyjściem jest podawanie kromoglikanu zapobiegającego napadom astmy niż mnożenie antybiotyków.

Astma często jest chorobą dziedziczną

Kasia zachorowała na astmę, gdy miała 5 lat. - Pamiętam, że nie mogłam złapać powietrza - przypomina sobie dziś dziesięciolatka. - Mama stała nade mną przestraszona i klepała mnie po plecach, bo myślała, że czymś się zadławiłam. A mnie coraz bardziej coś ściskało w klatce piersiowej. Dzisiaj, gdy czuję, że atak się zbliża, wiem, że nie wolno mi panikować. Muszę wziąć inhalator i wciągnąć ustami powietrze razem z lekiem. Po dwóch, trzech takich wdechach przestaje mnie ściskać. Trochę odpoczywam i mogę wrócić do zajęć.

Lekarze nie wiedzą dokładnie, co jest przyczyną astmy. Częściej zapadają na nią dzieci z rodzin, w których ta choroba już się pojawiała, a więc do pewnego stopnia skłonność do niej jest dziedziczna. Wiadomo, że można zapobiegać atakom lub nie dopuszczać do ich nasilenia, jeśli regularnie stosuje się przepisane leki i postępuje zgodnie z zaleceniami lekarza.

Astma - objawy choroby

Astma to inaczej dychawica oskrzelowa. Dosłownie oznacza trudności w oddychaniu. Dawniej sądzono, że są one wynikiem wyłącznie zwężenia (obturacji) dróg oddechowych. Mięśnie gładkie oskrzeli i oskrzelików kurczą się, powodując zmniejszenie przepływu powietrza. Dzisiaj wiadomo, że to nie sam skurcz, ale zapalna choroba dróg oddechowych odgrywa najważniejszą rolę w pojawianiu się objawów astmy. Można więc powiedzieć, że astma jest specyficznym zapaleniem oskrzeli, któremu towarzyszy ich znaczny skurcz. Ten skurcz, czyli atak astmy, najczęściej następuje po zetknięciu się z alergenem, czyli pyłkami roślin, roztoczami, sierścią zwierząt czy niektórymi pokarmami, np. mlekiem. Wtedy mówi się o astmie oskrzelowej alergicznej. Z kolei atak tzw. astmy oskrzelowej nieswoistej może być wywołany niemal przez wszystko: intensywny zapach, gwałtowną zmianę temperatury, wzięcie aspiryny, dym papierosowy, infekcję, wysiłek fizyczny czy emocje, choćby głośny śmiech. Atak astmy za każdym razem może wyglądać nieco inaczej. Zwykle dziecko nie ma gorączki (chyba że temperatura towarzyszy jakiejś istniejącej już infekcji), jest mu duszno, czuje, jakby obręcz zaciskała się wokół jego klatki piersiowej. Jego wydech się wydłuża, a kaszel staje się suchy, „szczekający". Jeśli mama lub tata przyłożą ucho do jego klatki piersiowej, usłyszą świsty przede wszystkim w czasie wydechu. Dziecko walczy o powietrze, jest więc przerażone. Mówi urywanymi zdaniami. Atak może trwać nawet kilka godzin. Pod koniec dziecko odkrztusza śluzowatą wydzielinę (wyjątkiem są najmłodsi, którzy w ogóle nie odkrztuszają). Gdy poda się odpowiednie leki, objawy szybko ustępują. Jeśli dziecko nie jest właściwie leczone i rodzice nie pilnują, by przestrzegało zaleceń lekarza, może mieć nawet kilka ataków astmy w ciągu roku. Duszność bez wysiłku, trudności z mówieniem, zasinienie skóry palców rąk i skóry wokół ust, zaburzenia tętna, szybkie ruchy klatki piersiowej - świadczą o ciężkim napadzie astmy. Może dojść do niewydolności oddechowej, która zagraża życiu. Trzeba szybko podać dziecku leki i wezwać lekarza.

Życie z astmą

Jeżeli dziecko choruje na astmę, alergolog lub pulmonolog dobierze terapię. Rodzice powinni usunąć wszystko, co może uczulać, np. grube kotary i dywany - jeśli uczulają roztocze, kwitnące rośliny - jeśli alergenami są ich pyłki, mleko - gdy ataki wywołuje nabiał. Czasem trzeba oddać w dobre ręce pieska lub kotka. Warto też się pokusić o szczepionkę odczulającą, o ile lekarz stwierdzi, że nie zaszkodzi to dziecku. Specjalista może natomiast zlecić leki, które:

  •  rozkurczają oskrzela i przerywają napad - beta-2-mimetyki, teofilinę i jej pochodne, preparaty przeciwcholinergiczne;
  • zapobiegają napadom astmy - są to przeciwzapalne kortykosteroidy, kromoglikan i nedokromil oraz leki modyfikujące leukotrieny.

Można je stosować przez wiele lat. Do niedawna dzieci brały sterydy w tabletkach. Teraz są to preparaty do wdychania przez inhalator. Dzięki temu dawki są nawet kilkanaście razy mniejsze, a skutki uboczne (np. tycie) zminimalizowane. Nie trzeba więc bać się nowoczesnych leków sterydowych. Po zażyciu leku dziecko powinno przepłukać usta wodą. To chroni przed grzybicą jamy ustnej.

Diagnoza astmy

Lekarz, po przeprowadzeniu wywiadu z rodzicami i zbadaniu dziecka, u którego podejrzewa astmę, często zleca wykonanie mu dodatkowych badań: Gazometrię - określenie stężenia tlenu i dwutlenku węgla we krwi. Ułatwia podjęcie decyzji o sposobie leczenia. Spirometrię - polega na wdmuchiwaniu powietrza przez ustnik do specjalnego urządzenia. Pozwala na ocenę zaawansowania astmy. Badanie krwi na obecność krwinek kwasochłonnych, tzw. eozynofili - jeśli jest ich więcej niż 250-400 w milimetrze sześć. krwi, to jeden z dowodów potwierdzających astmę. Zmniejszenie ilości tych krwinek świadczy o prawidłowym leczeniu dziecka, głównie sterydami. Badanie plwociny - przy astmie jest w niej dużo eozynofili oraz obecne są tzw. kryształy Charcota-Leydena. Rtg. klatki piersiowej  - może wykazać różne zmiany w zależności od tego, jak ciężki przebieg ma choroba. Identyfikację alergenu - polega na przeprowadzeniu testów skórnych (potwierdzeniem uczulenia jest zaczerwienienie i obrzęk w miejscu naniesienia alergenu), testów RAST (w surowicy pobranej krwi oznacza się swoiste przeciwciała IgE przeciw konkretnym alergenom) oraz wziewnych testów prowokacyjnych z alergenem (dziecko wdycha kolejne substancje, które mogą je uczulać, a osoba przeprowadzająca test ocenia, na co najbardziej reagują oskrzela).

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Purestock

Aktualizacja: 13.03.2014

Komentarze (1 - 10 z 22)
Agnieszka, 10.02.2014 14.11
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Mój syn (2,5 roku) robi inhalację 2 razy dziennie sterydem Seretide 125. Proszę o pomoc w kwestii reakcji organizmu na ten lek.
 
dawid lat8, 17.04.2013 17.39
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
ej ja uwielbiam psy i nie oddam w dobre rence
 
milka, 16.01.2012 18.04
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
mam 7letnią córeczkę,od 2lat choruje na astmę oskrzelową,duszności u niej występują często,ok.3razy w roku trafia do szpitala,uczęszczam z nią do pulmonologa lecz nie widzę jakiejkolwiek poprawy,w związku z jej chorobą dużo opuszcza godzin lekcyjnych.proszę mi pomóc bo nie wie co czynić
 
KasiaK, 19.07.2010 14.03
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Jednak stwierdzenie astmy u malego dziecka nie jest takie proste jak by się moglo wydawac. Wyglądało tak jak pogarszające się przeziębienia, kaszel, zapalenia oskrzeli, pluc. Dziecko dostawalo coraz to nowe antybiotyki, dzis wiem, ze to pogarszalo jeszcze jego stan. Teraz kiedy w koncu postawiono wlasciwa diagnoze, syn jest leczony na astme Monkastą to sytuacja troche się uspokoila. Nie choruje tak czesto, przynjamniej nie czesciej niż rowesnicy. na takie sprawy trzeba być wyczulonym, nie isc tylko po najproszej linii.
 
asia , 12.02.2010 20.17
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
mieszkamy w walii,moj 3letni synek od amy 3tyg.zycia choruje na wlasnie taki duszacy kaszel.Straszne to jest,jego meczarnie i noce bezzsenne,bo nasluchuje czy nadal oddycha.Podaje mu salbutamol 2.5ml do nebulizatora,plus tabletki sterydowe.a od jutra zaczynamy kuracje sterydami wdychanymi z nebulizatora.Zobaczymy moze podziala.Trzymajcie kciuki
 
gabi, 02.10.2009 14.01
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Mój syn jak byl mlodsz/teraz ma 10 lat/tez czesto chorowal.Lekarka przychodzila,przepisywala antybiotyki i tak w kolko az ktoregos roku znalazl sie w szpitalu.Po szpitalu skontaktowalam sie z inna lekarka,ktora \byla przeciwnikiem antybiotykow i ona go z tego wyciagnela.Jak przedtem byl chory co 2 miesiace i antybiotyk,bo lekarka stwierdzala zapalenie oskrzeli to teraz choruje raz na 1.5 roku .Ja tez od paru lat/od 5/korzystalam z uslug lekarki,ktora na zwykle przeziebienie dawala mi antybiotyki.Od wczoraj mam goraczke,bo zaziebilam sie od klimatyzacji,ale nie zamierzam brac antybiotykow,mam juz ich dosyc..Tak mysle,ze czeste zapalenia oskrzeli pojawiaja sie,gdy jestesmy wyjalowieni antybiotykami.
 
Redakcja, 07.08.2009 10.01
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
To pytanie najlepiej zadać bezpośrednio ekspertowi. Lista specjalistów znajduje się w prawym górnym rogu strony głównej poradnika i na stronach działowych.
 
iza 6.08.2009, 06.08.2009 21.06
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
moj kubus ma 7 lat i wciaz kaszle lapie infekcje ,lekarze zwalili wine na trzeci migdal ,wiec w maju dziecko przeszlo zabieg jest sierpien a on jest ponownie chory kolejny raz w ciagu paru miesiecy nie wiem gdzie isc i szukac skutecznej pomocy dla synka
 
kaszel, 06.08.2009 21.04
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
moj kubus ma 7 lat i wciaz kaszle lapie infekcje ,lekarze zwalili wine na trzeci migdal ,wiec w maju dziecko przeszlo zabieg jest sierpien a on jest ponownie chory kolejny raz w ciagu paru miesiecy nie wiem gdzie isc i szukac skutecznej pomocy dla synka
 
Krystyna, 20.05.2009 13.46
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
mój synek ma 4 latka, od prawie roku leczę go u alergologa. Miał czesty kaszel.Jest uczulony na pyłki Pani doktor zapisała Xyzol w syropie. Na początku było trochę lepiej ale teraz znowu wrócił duszący kaszel. Podaję też pulmikort do inhalacji, ale też bez większych efektów. czy ktoś podaje coś innego na taki mocny kaszel. Byłabym wdzięczna za podpowiedź kskrysia@wp.pl
 
następne »
strona 1 z 3
reklama
Najpopularniejsze artykuły
ALERGIA wziewna: przyczyny, objawy i sposoby leczenia ALERGIA wziewna: przyczyny, objawy i sposoby leczenia

Proste testy skórne pozwolą stwierdzić, czy cierpisz na alergię. Jej prawidłowe zdiagnozowanie...

więcej

3564

SWĘDZĄCA POKRZYWKA: przyczyny, objawy i leczenie pokrzywki SWĘDZĄCA POKRZYWKA: przyczyny, objawy i leczenie pokrzywki

Pokrzywka może pojawić się raz albo ciągnąć latami. Swędzenie skóry, czerwone plamy, opuchlizna i...

więcej

23316

Objawy alergii na kurz. Jakie objawy świadczą o alergii na roztocza kurzu domowego?

Objawy alergii na kurz często są mylone z objawami przeziębienia. Alergia na roztocza kurzu...

więcej

4519

TESTY ALERGICZNE - kiedy zrobić testy alergiczne i jaki rodzaj testu alergicznego wybrać TESTY ALERGICZNE - kiedy zrobić testy alergiczne i jaki rodzaj testu alergicznego wybrać

Testy alergiczne pozwalają rozpoznać na co jesteś uczulona. Są różne rodzaje testów alergicznych -...

więcej

9949

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

Obecność skrzepów krwi we krwi miesiączkowej jest objawem bardzo obfitych krwawień miesiączkowych, zwykle towarzyszą im bóle brzucha. Obfite krwawienia miesiączkowe, zwłaszcza jeśli występują od...

Korony porcelanowe nie mają określonej na stałe żywotności. Wszystko zależy od użytkowania ich przez pacjenta. Są korony, które przetrwały 20 lat, ale zdarzają się również takie, które pękają po...

W przypadku przesuszenia skóry rąk proponuję zastosowanie (wielokrotnie w ciągu dnia) preparatów intensywnie natłuszczających dostępnych w aptekach, takich jak Diprobaza, Nanobaza, Dermobaza, maść...

Grupy wsparcia
data

Wrzesień 02, 2014

Kiedyś myślałam, że problem z nadwagą to faktycznie problem z żarciem. Do czasu. Po pierwszej ciąży pięknie wróciłam do swojej wagi (zbliżonej). Przytyłam 25 kg, ale po 6 miesiącach zostało mi tylko 8 kg do zgubienia. I traf chciał, że zaciążyłam. Niestety w drugiej ciąży nie było już tak...

data

Sierpień 31, 2014

no muszę przyznać że Aqua Slim działa, warto było w niego zainwestować:)

data

Sierpień 31, 2014

Taka szybka utrata wagi nie jest oznaką zdrowia (przy założeniu, że dieta była rozsądna). Lepiej przebadać się w kierunku wykluczenia choroby nowotworowej, która zazwyczaj powoduje nagłą i niekontrolowaną utratę wagi. Życzę negatywnych wyników badań.

data

Wrzesień 01, 2014

A orientujecie się może czy mogę pić ten slim coffee jak mam cukrzycę? Nie zaszkodzi mi to? Dla cukrzyków jest slim coffee diabetyk . Mój mąż ma cukrzycę i pije właśnie tą kawę. Nie zapominaj jednak o ćwiczeniach i odpowiedniej diecie dla tej choroby.

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody MURATOR S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody MURATOR S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.