Prawa pacjenta w Polsce - najważniejsze informacje o prawach pacjenta

maska Przemysław Gogojewicz
Konsultant:Przemysław Gogojewicz
Autor: Przemysław Gogojewicz, radca prawny, Kancelaria Usług Prawnych Gogojewicz & Współpracownicy

Prawo do ochrony zdrowia w Polsce wynika z art. 68 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. Wszelkie prawa pacjenta w Polsce są wynikiem działania tegoż zapisu. Prawo pacjenta w Polsce warunkowane jest ponadto obecnością szeregu ustaw i rozporządzeń.

Prawa pacjenta w Polsce gwarantuje konstytucja oraz ustawy, wśród których do najważniejszych należą:

  • Ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2012 r., poz. 159) 
  • Ustawy o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. z 2011 Nr 231 poz. 1375 ze zm.)
  • Ustawa o świadczeniach z opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych ( Dz.U z 2008 Nr 164 poz. 1027 ze zm.)

Prawa pacjenta: prawo do świadczeń zdrowotnych

Świadczenia zdrowotne w Polsce winy odpowiadać zawsze wymaganiom wiedzy medycznej, opartej na dostępnych metodach i środkach zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób. Winny być wykonywane przez lekarzy, lekarzy dentystów, pielęgniarki, położne, diagnostów laboratoryjnych z należytą starannością i zgodnie z zasadami etyki zawodowej, a w sytuacji ograniczonych możliwości udzielenia odpowiednich świadczeń - do korzystania z rzetelnej, opartej na kryteriach medycznych jawnej procedury ustalającej kolejność dostępu do świadczeń. Ponadto każdy pacjent w Polsce ma prawo do natychmiastowej pomocy medycznej w podmiotach leczniczych ze względu na zagrożenie zdrowia lub życia pacjenta.

Prawa pacjenta: prawo do sprzeciwu

Każdy pacjent ma ponadto prawo do sprzeciwu wobec opinii albo orzeczenia lekarza. Regulację tę możemy odnaleźć w art. 31-32 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Wynika z tego , że każdy pacjent lub jego przedstawiciel ustawowy mogą wnieść sprzeciw wobec opinii albo orzeczenia lekarza jeżeli mają one wpływ na prawa lub obowiązki pacjenta wynikające z przepisów prawa. Zgodnie z ustawą o zawodach lekarza i lekarza dentysty wykonywanie zawodu lekarza polega również na wydawaniu opinii i orzeczeń lekarskich przez osobę posiadającą wymagane kwalifikacje, potwierdzone odpowiednimi dokumentami.

Prawo do sprzeciwu nie obejmuje opinii czy orzeczeń lekarskich, w przypadku, których istnieje inna prawna droga odwoławcza, jak w przypadku orzeczeń związanych z ZUS-em, orzekaniem o niepełnosprawności, orzeczeniami dotyczącymi medycyny pracy czy diagnoz lekarskich.  Sprzeciw wnosi się do Komisji Lekarskiej działającej przy Rzeczniku Praw Pacjenta, za pośrednictwem Rzecznika, w terminie 30 dni od dnia wydania opinii albo orzeczenia przez lekarza orzekającego o stanie zdrowia pacjenta.  Komisja Lekarska na podstawie dokumentacji medycznej oraz, w miarę potrzeby, po przeprowadzeniu badania pacjenta, wydaje orzeczenie niezwłocznie, nie później niż w terminie 30 dni od dnia wniesienia sprzeciwu. W skład Komisji Lekarskiej wchodzi trzech lekarzy powołanych przez Rzecznika Praw Pacjenta, w tym dwóch tej samej specjalności, co lekarz, który wydał opinię lub orzeczenie. Komisja Lekarska orzeka na podstawie szczegółowej analizy dokumentacji medycznej pacjenta a także, jeśli uważa to za konieczne - po przeprowadzeniu badania pacjenta. Do postępowania przed Komisją Lekarską nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Tym samym decyzja jest ostateczna i nie można się od niej odwołać do organu wyższej instancji

Prawa pacjenta: uprawnienia szczególne

Szczególne uprawnienia przysługują świadczeniobiorcom z tytułu inwalidztwa wojennego, inwalidztwa nabytego przez kombatantów i osoby represjonowane oraz dawcom krwi posiadającym legitymację "Zasłużonego Honorowego Dawcy Krwi" i dawcom przeszczepu, posiadającym legitymację "Zasłużonego Dawcy Przeszczepu". Leki podstawowe, leki uzupełniające oraz leki recepturowe są wydawane świadczeniobiorcy na podstawie recepty, za odpłatnością:

1) ryczałtową - za leki podstawowe i recepturowe przygotowywane z surowców farmaceutycznych, pod warunkiem że przepisana dawka leku recepturowego jest mniejsza od najmniejszej dawki leku gotowego w formie stałej stosowanej doustnie;

2) w wysokości 30 procent albo 50 procent ceny leku - za leki uzupełniające.

Inwalidom wojennym oraz osobom represjonowanym, ich małżonkom pozostającym na ich wyłącznym utrzymaniu oraz wdowom i wdowcom po poległych żołnierzach i zmarłych inwalidach wojennych oraz osobach represjonowanych, uprawnionym do renty rodzinnej, przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w leki oznaczone symbolami "Rp" lub "Rpz", dopuszczone do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W zakresie podstawowej opieki zdrowotnej, pacjentom powinny być udzielane świadczenia za każdym razem, gdy zgłoszą się do lekarza. Tym samym w sytuacji jego nieobecności zakład leczniczy jest zobowiązany do ustalenia zastępstwa.

Zobacz także
drukuj

Aktualizacja: 06.03.2014

reklama
Najpopularniejsze artykuły
BŁĄD LEKARZA: czy można odzyskać pieniądze za złe leczenie

Uważasz, że lekarz źle wywiązał się ze swoich obowiązków? W ocenie efektów leczenia nie kieruj się...

więcej

1265

Jak długo ważna jest recepta? Co robić, gdy recepta traci ważność? Jak długo ważna jest recepta? Co robić, gdy recepta traci ważność?

To, jak długo ważna jest recepta, zależy od tego, na jaki lek została wystawiona. Jeśli...

więcej

4928

Zmiana lekarza rodzinnego, pielęgniarki lub położnej. Kiedy można zmienić lekarza pierwszego kontaktu

Każdy ubezpieczony ma prawo do zmiany lekarza, pielęgniarki, położnej podstawowej opieki zdrowotnej...

więcej

2876

Wyjazd do sanatorium z NFZ - procedury krok po kroku

Chesz wyjechać do sanatorium z NFZ? Na początku potrzebujesz skierowania lekarskiego z...

więcej

2053

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

W przypadku przesuszenia skóry rąk proponuję zastosowanie (wielokrotnie w ciągu dnia) preparatów intensywnie natłuszczających dostępnych w aptekach, takich jak Diprobaza, Nanobaza, Dermobaza, maść...

Niestety, w powyższej sprawie wiele zależy od postępowania urzędniczego w NFZ. Oddział Wojewódzki NFZ istotnie doręcza świadczeniobiorcy potwierdzone skierowanie nie później niż 14 dni przed dniem...

Pobyt w sanatorium może się odbywać w ramach urlopu wypoczynkowego lub w ramach zwolnienia lekarskiego. W pierwszym przypadku obecność w sanatorium nie jest traktowana jako okres chorobowy....

Grupy wsparcia
data

Lipiec 29, 2014

Lynn masz rację, że odchudzać trzeba się powoli. Przecież przytyć też nie można z dnia na dzień! Napisz proszę, jaką dietę dodatkowo do tych ćwiczeń stosowałaś? Jestem bardzo ciekawa tego. Pozdrawiam i czekam na odp. :)

data

Lipiec 29, 2014

1200 kcal za mało, bo będzie jojo :P Przede wszystkim na tej imprezie trzeba się pilnować, żeby nie zjeść za dużo chipsów, paluszków i słodyczy, a i alkohol jest kaloryczny (pomijając fakt, że lepiej z nim nie przesadzać, żeby się nie upić) :D jeśli już pijemy, to lepiej nie brać w tym...

data

Lipiec 29, 2014

podsumowując jakby nie było raczej po nim nie schudniesz, ale widzisz ile pożytku dla organizmu z takiej kapsułki dziennie :) czy wypitej połowy łyżeczki w moim przypadku. A i żadne proszki na odchudzanie też Ci nie pomogą, nawet nie zawracaj sobie nimi głowy, mądra dieta i ćwiczenia i...

data

Lipiec 29, 2014

Przerażona zaprzestaniem spożywania mięsa? Tak bym tego nie nazwała. Po prostu weszło im to w nawyk, a większość takich ludzi spożywa mięsa zdecydowanie za dużo, bo babcie gotowały i weszło im to w krew. Osobiście zwiększyłam swoją koncentrację jedząc więcej ryb i orzechów. Czekolada...

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody MURATOR S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody MURATOR S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.