Mammografia czy USG - badania wykrywające raka piersi

Konsultant:prof. dr hab. med. Wiesław Jakubowski, kierownik Zakładu Diagnostyki Obrazowej AM w Warszawie; dr n. med. Krzysztof Nowosad, kierownik przychodni Polskiej Fundacji Europejskiej Szkoły Onkologii
53 komentarze
Autor: Katarzyna Szroeder-Dowjat

Dwa badania, które najszybciej kojarzą się z profilaktyką raka piersi: mammografia i USG. Wiemy, że trzeba badać piersi regularnie, aby w porę wykryć raka piersi. Robimy mammografię i idziemy z wynikiem do ginekologa.  Lekarz kręci głową i każe wykonać USG. Dlaczego?

Tak naprawdę obie te metody są mammografią, czyli opisem piersi (mamma - z łac. pierś grapho - z gr. piszę). Różnią się tym, że w czasie wykonywania USG wykorzystuje się fale ultradźwiękowe, a podczas mammografii - promieniowanie rentgenowskie. W USG obraz powstaje dzięki temu, że ultradźwięki odbijają się od tkanek. Badanie jest nieszkodliwe dla zdrowia, nie ma przeciwwskazań, również w ciąży. Powinno być poprzedzone wywiadem lekarskim.

Mammografia i USG - tak wygląda badanie

Podczas badania USG (ultrasonograficznego) kładziemy się na leżance bez stanika, a lekarz smaruje nam piersi żelem, po czym przesuwa po każdej z nich głowicą z dołu do góry, z góry na dół i na boki; bada też  doły pachowe, by sprawdzić, czy węzły chłonne nie są powiększone.

Mammografia jest badaniem radiologicznym, czyli prześwietleniem. Na płycie układamy piersi, najpierw jedną, potem drugą, a technik radiolog dociska je z góry drugą płytą. Następnie zmienia się położenie płyt. Teraz obejmują każdą pierś z boków. Musimy wytrzymać kilka sekund, jak zwykle przy prześwietleniu. Dostajemy cztery klisze z dołączonym opisem lekarza. Specjaliści zajmujący się chorobami piersi twierdzą, że po 35. roku życia kobiety powinny robić oba badania. One się uzupełniają, choć żadne nie pozwala na pewno wykryć bądź wykluczyć choroby. Ideałem byłoby zaczynać od USG. Przykładając głowicę, lekarz od razu wie, jaki rodzaj tkanki przeważa w naszym biuście. A od tego właśnie zależy, jakie zmiany ujawni badanie piersi.

Nie przegap

Kiedy USG, kiedy mammografia?

Kobiety młode mają więcej tkanki gruczołowej, wytwarzającej mleko. W badaniach jej obraz jest jasny. Z wiekiem rozrasta się tkanka tłuszczowa, która na kliszy i na monitorze ma ciemne zabarwienie. Rak w USG jest ciemny, na zdjęciu rtg. jasny. Zatem chcąc, by zmiana odróżniała się od tkanki zdrowej, jasną tkankę gruczołową (młodą) powinno się badać ultrasonografem, a ciemną tłuszczową (starszą) - radiologicznie. Sprawa się komplikuje, gdy stosujemy hormonalną terapię zastępczą. Już po dwóch latach systematycznego brania hormonów przyrasta z powrotem tkanka gruczołowa. Pierś "młodnieje". Mimo że przekroczyłyśmy pewien próg wieku, zmiany będą lepiej widoczne w USG. Ale jedno badanie nie zawsze wystarcza również dlatego, że mammografia nie odróżnia zmian litych, guzków od zmian zawierających płyn, np. torbieli. Natomiast USG te różnice wychwytuje bardzo dobrze. Jeśli więc mamy przewagę tkanki gruczołowej, wytwarzającej pokarm (przyjmuje się, że tak jest do 35-40 roku życia), powinnyśmy robić USG. W razie jakichś wątpliwości lekarz da skierowanie na mammografię. Po czterdziestce bardziej miarodajna jest mammografia, toteż od niej zaczynamy. Ale nie możemy na niej poprzestać, zwłaszcza jeśli bierzemy hormony. Oba badania wykonujemy obowiązkowo przed rozpoczęciem terapii hormonalnej. Do mammografii zawsze powinien kwalifikować lekarz. To bardzo ważne, ponieważ od wywiadu zależy interpretacja wyników.

Ważne

Ważne

Najbardziej zagrożone nowotworem piersi są kobiety, które:

  1. Nie rodziły. Ciąża i karmienie dziecka ochraniają piersi. 
  2. Wcześnie zaczęły miesiączkować i późno przekwitać, czyli miały długi okres aktywności hormonalnej. Estrogeny źle wpływają na piersi.
  3. Przeszły mastektomię (odjęcie piersi). U nich dwa razy częściej guz może się pojawić po drugiej stronie.
  4. Ich mama, babcia  czy siostra chorowały na raka piersi lub raka jajnika. Ryzyko jest większe 3-, 4-, 5-krotnie niż u pozostałych.
  5. Ich ojciec chorował na raka prostaty.

Przed badaniem piersi powiedz:

  • ile masz lat
  • kiedy miałaś ostatnią miesiączkę
  • czy rodziłaś
  • czy karmiłaś
  • czy bierzesz leki hormonalne
  • czy przeszłaś operacje piersi, bo po nich zostają blizny zaciemniające obraz
  • czy ktoś w rodzinie chorował na raka piersi, jajnika lub prostaty
  • czy robiłaś już badania piersi; jeżeli tak, musisz mieć przy sobie wyniki.

Gdzie się badać

Wiarygodność badania zależy od aparatu, a także od kwalifikacji lekarza oceniającego obraz. Do tej pory ultrasonografia nie została uznana za umiejętność, z której trzeba zdać egzamin. W związku z tym każdy, kto ma dyplom lekarza medycyny, może kupić aparat  i robić badania. Jak odróżnić specjalistę wykwalifikowanego od nierzetelnego? Trzeba pytać, czy lekarz ma certyfikat Polskiego Towarzystwa Ultrasonograficznego oraz czy pracownia ma akredytację tego towarzystwa. To gwarancja jakości aparatury i warunków sanitarnych wymaganych do prowadzenia działalności medycznej. W przypadku mammografii aparatura musi być standaryzowana wedle zasad Amerykańskiego Towarzystwa Radiologicznego i mieć wywoływarkę przystosowaną wyłącznie do zdjęć piersi.

Nie rób mammografii tam gdzie:

  • jest brudno i nieprzyjemnie,
  • obsługa jest nieuprzejma,
  • lekarz nie bada pacjentki przed mammografią,
  • biust ściskają jak w imadle.

Profilaktyczne badania piersi

Każda kobieta musi je robić systematycznie po ukończeniu 20 lat, a nawet wcześniej, o ile stosuje hormonalną antykoncepcję.

Ostatnio dodane na forum
zobacz wszystkie »
 
 
Redakcja, 21.10.2014 14:34
Samobadanie piersi to nic trudnego! Badanie piersi w domowym zaciszu np. po kąpieli, czy podczas ubierania się może uratować ci życie. Dowiedz się jak badać swoje piersi, aby uchronić się przed rakiem FILM + INSTRUKCJA SAMOBADANIA Link do instrukcji ''kilka kroków'' samobadanie piersi: http://www.poradnikzdrowie.pl/sprawdz-sie/badania/Samobadanie-piersi-jak-samodzielnie-badac-piersi_38119.html
admin, 19.09.2011 17:31
Każdego roku u 13-stu tysięcy Polek diagnozuje się raka piersi, z czego ponad połowa umiera. Główną metoda zapobiegania tej chorobie są badania profilaktyczne piersi, a przede wszystkim samobadanie piersi. Jak to robić podpowiadamy w najnowszym, październikowym numerze Zdrowia.
 

Samobadanie piersi

Oglądamy i badamy własne piersi tuż po miesiączce; jeśli już nie miesiączkujemy - zawsze w tym samym dniu miesiąca. Do końca życia, bo ryzyko raka zwiększa się z upływem czasu. Młodsze kobiety powinny robić USG piersi co rok, a jeśli są w grupie ryzyka - co pół roku. Starsze kobiety są kierowane na mammografię co półtora roku, a w grupie ryzyka - co rok. Kobietom biorącym HTZ, ze względu na przyrost tkanki gruczołowej, zaleca się na przemian badanie usg. i mammograficzne.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Purestock

Aktualizacja: 29.01.2014

Komentarze (1 - 10 z 53)
ja, 26.11.2014 16.08
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Mam 62 lata.Raz w zyciu robilam mammografie.Bardzo ale to bardzo bolalo.Juz nigdy nie zrobie ,Teraz w piatek ide prywatnie robic USG
 
Iwa, 18.11.2014 11.34
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja też słyszałam od lekarza o tym mammografie philipsa - że ma obniżoną dawkę promieniowania, chyba aż o 50%. Szkoda tylko, że w szpitalach nie ma takich sprzętów, przynajmniej ja jeszcze się z takim nie spotkałam. A szkoda, jak zwykle zdrowie kobiet jest gdzieś na końcu.
 
hanka, 07.11.2014 11.02
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ale na mammografie nie trzeba skierowania. Zmien lekarza. Pozdrawiam
 
Magdalena, 03.11.2014 12.17
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
badanie piersi to niezwykle istotna rzecz w zyciu kobiety. Moze w odpowiednim momencie wykryc zmiany nowotworowe i uratować zycie. Nie mozna tego lekcewazyc w zaden sposób. Sama badam się regularnie i staram się być na bieząco jeśli chodzi o ten temat. Duzo czytam, a wspiera mnie maz, który jest lekarzem. Dzięki niemu, mam dostęp do fachowej prasy i mogę śledzić co się dzieje jeśli chodzi o nowinki medyczne. Nasłuchałam się tez od niego duzo dobrego na temat nowych mammografów MicroDose i technologii zliczania fotonów, która jest w nim zastosowana. Dzięki niskiej dawce promieniowania jesteśmy mniej narazone. To dobrze wrózy na przyszłość.
 
Maria , 16.06.2014 15.11
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
badanie mammograficzne może wykryć guzki dwa lata wcześniej zanim zaczną być zauważalne w samobadaniu. Dlatego niezwykle wazne jest badanie się. Bardzo duzo jest w tej chwili zachorowań na raka piersi, więc musimy systematycznie sprawdzać czy coś złego się nie dzieje. Ostatnio będąc na badaniach właśnie dowiedziałam się, ze jakaś firma, bodajze Philips ale nie jestem pewna, udostępnia badanie mammograficzne z niską dawką promieniowania co jest niezwykle istotne. Mozemy dzięki temu być spokojniejsze.
 
myszka, 25.04.2014 15.16
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
A czy ktoś ma zdanie na temat badania piersi- właściwie usg w tym gabinecie www.rentgen-poznan.pl/#page=page-1 ?? Bo w moim miasteczku (W-c) nie ma dobrego gina, który chociażby zaproponował mi badanie piersi a chcę je zrobić
 
nika, 21.10.2013 08.32
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
nie chodz tam wiecej
 
marzena, 22.04.2012 19.22
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
ja jestem zbulwersowana postępowaniem lekarzy bo prosiłam ginekologa o skierowanie na mammografię w lutym oraz tydzień temu. Pani doktor mnie wyśmiała, że jestem za młoda. A mam 32 lata, nie mam dzieci a moja mama zmarła na raka piersi w wieku 46 lat!. oczywiście pani doktor z wywiadu wie. I kto tu jest winien zbyt późnych wykryć raka? zamiast przeprowadzać kampanie dla kobiet, chyba raczej powinny być skierowane do lekarzy! Wysyłajcie pacjentki na badania!!!! a nie liczcie kase!!! Bo dziś są takie czasy że jak pacjent sam nie poprosi lekarza o zrobienie badań to nie ma mowy o jakimś skierowaniu na jakiekolwiek badania- już nie tylko mammografię...
 
Krystyna, 04.03.2012 11.09
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
czy można zrobić mammografię gdy w tej chwili mam miesiączkę
 
Alicja, 28.01.2012 18.13
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Niestety badanie mammograficzne i USG nie wykazały raka piersi. Oprócz tego byłam pod stałą kontrolą lekarza . W chwili obecnej jestem po dwóch operacjach piersi / prawa r.2010 i lewa 1999 / i do tego mam wznowę. Wykryte dzięki mnie całkiem przez przypadek. Jak tu wierzyc lekarzom ?
 
następne »
strona 1 z 6
reklama
reklama
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
Badanie krwi - jak się do niego przygotować Badanie krwi - jak się do niego przygotować

Morfologia, OB, cholesterol, cukier to najczęściej wykonywane badania krwi. Warto wiedzieć, co...

więcej

31253

Próby wątrobowe: wyniki ALAT, ALP, AspAT, GGTP, LDH, Che

Próby wątrobowe to badanie z krwi, które ma ocenić pracę wątroby. Jeśli próby wątrobowe mieszczą...

więcej

32909

Badania hormonów płciowych - normy. Kiedy wykonać badania hormonalne? Badania hormonów płciowych - normy. Kiedy wykonać badania hormonalne?

Badania hormonów płciowych u kobiet to badanie krwi, dzięki któremu można sprawdzić, czy poziom...

więcej

25469

Limfocyty: normy w badaniu krwi. Jaką rolę w organizmie pełnią limfocyty? Limfocyty: normy w badaniu krwi. Jaką rolę w organizmie pełnią limfocyty?

Limfocyty należą do leukocytów czyli białych krwinek. Są komórkami wchodzącymi w skład układu...

więcej

27108

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

Wprawdzie dziurawiec zmniejsza skuteczność tabletek antykoncepcyjnych, ale nie jest wiadomo jak zadziałała przyjęta przez Panią dawką dziurawca. Należy przypuszczać, że jednorazowe zastosowane kropli...

Warto w tej sprawie bezpośrednio się skontaktować z lekarzem dentystą. Można też zasięgnąć informacji o refundacji leczenia pod narkozą w wybranych gabinetach stomatologicznych. Czy mają podpisaną...

Prawdopodobnie jest to przeczulica skóry. Być może spowodowana uczuleniem, podrażnieniem, nerwobólami. Dolegliwości powinny same ustąpić, gdyby jednak tak się nie stało należy zgłosić się do lekarza...

Grupy wsparcia
data

Grudzień 18, 2014

no niezła sprawa.. nie wiedziałem o tym

data

Grudzień 17, 2014

''Boisz się, że święta Bożego Narodzenia i dieta odchudzająca będą trudne do pogodzenia? Masz rację! Tradycyjna wieczerza wigilijna, choć postna, jest potężną bombą kaloryczną. Zdarza się, że pochłaniamy nawet 5000-6000 kcal, a więc kilkakrotnie więcej niż wynosi dobowe zapotrzebowanie...

data

Grudzień 17, 2014

W sumie Novoslim jest najlepszy, wcześniej próbowałam inuliny i błonnika ale efekty srednie, nie wiem dlaczego na mnie nie działały to już zielona herbata lepiej a Novoslim bardzo dobry, przemiana materii się reguluje, mniejszy apetyt bardzo łatwo można schudnąć

data

Grudzień 17, 2014

''Nadchodzi Boże Narodzenie, a ty jesteś w ciąży. Jak uniknąć przedświątecznej gorączki - sprzątania, gotowania, kupowania prezentów? Co zrobić, by święta w ciąży spędzić względnie spokojnie?'' Link do artykułu: Święta - 6 rad jak w ciąży przetrwać świąteczną gorączkę

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.