Mammografia czy USG - badania wykrywające raka piersi

Konsultant: prof. dr hab. med. Wiesław Jakubowski, kierownik Zakładu Diagnostyki Obrazowej AM w Warszawie; dr n. med. Krzysztof Nowosad, kierownik przychodni Polskiej Fundacji Europejskiej Szkoły Onkologii
55 komentarze
Autor: Katarzyna Szroeder-Dowjat

Dwa badania, które najszybciej kojarzą się z profilaktyką raka piersi: mammografia i USG. Wiemy, że trzeba badać piersi regularnie, aby w porę wykryć raka piersi. Robimy mammografię i idziemy z wynikiem do ginekologa.  Lekarz kręci głową i każe wykonać USG. Dlaczego?

Tak naprawdę obie te metody są mammografią, czyli opisem piersi (mamma - z łac. pierś grapho - z gr. piszę). Różnią się tym, że w czasie wykonywania USG wykorzystuje się fale ultradźwiękowe, a podczas mammografii - promieniowanie rentgenowskie. W USG obraz powstaje dzięki temu, że ultradźwięki odbijają się od tkanek. Badanie jest nieszkodliwe dla zdrowia, nie ma przeciwwskazań, również w ciąży. Powinno być poprzedzone wywiadem lekarskim.

Mammografia i USG - tak wygląda badanie

Podczas badania USG (ultrasonograficznego) kładziemy się na leżance bez stanika, a lekarz smaruje nam piersi żelem, po czym przesuwa po każdej z nich głowicą z dołu do góry, z góry na dół i na boki; bada też  doły pachowe, by sprawdzić, czy węzły chłonne nie są powiększone.

Mammografia jest badaniem radiologicznym, czyli prześwietleniem. Na płycie układamy piersi, najpierw jedną, potem drugą, a technik radiolog dociska je z góry drugą płytą. Następnie zmienia się położenie płyt. Teraz obejmują każdą pierś z boków. Musimy wytrzymać kilka sekund, jak zwykle przy prześwietleniu. Dostajemy cztery klisze z dołączonym opisem lekarza. Specjaliści zajmujący się chorobami piersi twierdzą, że po 35. roku życia kobiety powinny robić oba badania. One się uzupełniają, choć żadne nie pozwala na pewno wykryć bądź wykluczyć choroby. Ideałem byłoby zaczynać od USG. Przykładając głowicę, lekarz od razu wie, jaki rodzaj tkanki przeważa w naszym biuście. A od tego właśnie zależy, jakie zmiany ujawni badanie piersi.

Nie przegap

Kiedy USG, kiedy mammografia?

Kobiety młode mają więcej tkanki gruczołowej, wytwarzającej mleko. W badaniach jej obraz jest jasny. Z wiekiem rozrasta się tkanka tłuszczowa, która na kliszy i na monitorze ma ciemne zabarwienie. Rak w USG jest ciemny, na zdjęciu rtg. jasny. Zatem chcąc, by zmiana odróżniała się od tkanki zdrowej, jasną tkankę gruczołową (młodą) powinno się badać ultrasonografem, a ciemną tłuszczową (starszą) - radiologicznie. Sprawa się komplikuje, gdy stosujemy hormonalną terapię zastępczą. Już po dwóch latach systematycznego brania hormonów przyrasta z powrotem tkanka gruczołowa. Pierś "młodnieje". Mimo że przekroczyłyśmy pewien próg wieku, zmiany będą lepiej widoczne w USG. Ale jedno badanie nie zawsze wystarcza również dlatego, że mammografia nie odróżnia zmian litych, guzków od zmian zawierających płyn, np. torbieli. Natomiast USG te różnice wychwytuje bardzo dobrze. Jeśli więc mamy przewagę tkanki gruczołowej, wytwarzającej pokarm (przyjmuje się, że tak jest do 35-40 roku życia), powinnyśmy robić USG. W razie jakichś wątpliwości lekarz da skierowanie na mammografię. Po czterdziestce bardziej miarodajna jest mammografia, toteż od niej zaczynamy. Ale nie możemy na niej poprzestać, zwłaszcza jeśli bierzemy hormony. Oba badania wykonujemy obowiązkowo przed rozpoczęciem terapii hormonalnej. Do mammografii zawsze powinien kwalifikować lekarz. To bardzo ważne, ponieważ od wywiadu zależy interpretacja wyników.

Ważne

Ważne

Najbardziej zagrożone nowotworem piersi są kobiety, które:

  1. Nie rodziły. Ciąża i karmienie dziecka ochraniają piersi. 
  2. Wcześnie zaczęły miesiączkować i późno przekwitać, czyli miały długi okres aktywności hormonalnej. Estrogeny źle wpływają na piersi.
  3. Przeszły mastektomię (odjęcie piersi). U nich dwa razy częściej guz może się pojawić po drugiej stronie.
  4. Ich mama, babcia  czy siostra chorowały na raka piersi lub raka jajnika. Ryzyko jest większe 3-, 4-, 5-krotnie niż u pozostałych.
  5. Ich ojciec chorował na raka prostaty.

Przed badaniem piersi powiedz:

  • ile masz lat
  • kiedy miałaś ostatnią miesiączkę
  • czy rodziłaś
  • czy karmiłaś
  • czy bierzesz leki hormonalne
  • czy przeszłaś operacje piersi, bo po nich zostają blizny zaciemniające obraz
  • czy ktoś w rodzinie chorował na raka piersi, jajnika lub prostaty
  • czy robiłaś już badania piersi; jeżeli tak, musisz mieć przy sobie wyniki.

Gdzie się badać

Wiarygodność badania zależy od aparatu, a także od kwalifikacji lekarza oceniającego obraz. Do tej pory ultrasonografia nie została uznana za umiejętność, z której trzeba zdać egzamin. W związku z tym każdy, kto ma dyplom lekarza medycyny, może kupić aparat  i robić badania. Jak odróżnić specjalistę wykwalifikowanego od nierzetelnego? Trzeba pytać, czy lekarz ma certyfikat Polskiego Towarzystwa Ultrasonograficznego oraz czy pracownia ma akredytację tego towarzystwa. To gwarancja jakości aparatury i warunków sanitarnych wymaganych do prowadzenia działalności medycznej. W przypadku mammografii aparatura musi być standaryzowana wedle zasad Amerykańskiego Towarzystwa Radiologicznego i mieć wywoływarkę przystosowaną wyłącznie do zdjęć piersi.

Nie rób mammografii tam gdzie:

  • jest brudno i nieprzyjemnie,
  • obsługa jest nieuprzejma,
  • lekarz nie bada pacjentki przed mammografią,
  • biust ściskają jak w imadle.

Profilaktyczne badania piersi

Każda kobieta musi je robić systematycznie po ukończeniu 20 lat, a nawet wcześniej, o ile stosuje hormonalną antykoncepcję.

Ostatnio dodane na forum
zobacz wszystkie »
 
 
Redakcja, 21.10.2014 14:34
Samobadanie piersi to nic trudnego! Badanie piersi w domowym zaciszu np. po kąpieli, czy podczas ubierania się może uratować ci życie. Dowiedz się jak badać swoje piersi, aby uchronić się przed rakiem FILM + INSTRUKCJA SAMOBADANIA Link do instrukcji ''kilka kroków'' samobadanie piersi: http://www.poradnikzdrowie.pl/sprawdz-sie/badania/Samobadanie-piersi-jak-samodzielnie-badac-piersi_38119.html
admin, 19.09.2011 17:31
Każdego roku u 13-stu tysięcy Polek diagnozuje się raka piersi, z czego ponad połowa umiera. Główną metoda zapobiegania tej chorobie są badania profilaktyczne piersi, a przede wszystkim samobadanie piersi. Jak to robić podpowiadamy w najnowszym, październikowym numerze Zdrowia.
 

Samobadanie piersi

Oglądamy i badamy własne piersi tuż po miesiączce; jeśli już nie miesiączkujemy - zawsze w tym samym dniu miesiąca. Do końca życia, bo ryzyko raka zwiększa się z upływem czasu. Młodsze kobiety powinny robić USG piersi co rok, a jeśli są w grupie ryzyka - co pół roku. Starsze kobiety są kierowane na mammografię co półtora roku, a w grupie ryzyka - co rok. Kobietom biorącym HTZ, ze względu na przyrost tkanki gruczołowej, zaleca się na przemian badanie usg. i mammograficzne.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Purestock

Aktualizacja: 29.01.2014

Komentarze (1 - 10 z 55)
marysia, 07.01.2015 16.56
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
i dobrze pani doktor powiedziala. jak sie nie zna tematu to prosze nie krytykowac. mammografi ot tak sie nie robi na zyczenie pacjenta. zaden normlany rzetelny lekarz nie wypsize 30letniej kobiecie skierowania na mammografie... sa inne badania jak usg, czy badania na czynnik ryzyka wystapieniu genu rakotoworczego. zamiast pisac glupoty wystraczy troche poczytac. w KSIAZKACH, a nie artyuklach na niezbyt wysokim poziomie...
 
Moniq, 23.12.2014 13.52
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Tez właśnie słyszałam o mammografie Philipsa. Czytałam sporo na ten temat i jest to pocieszające. Zdecydowanie poprawi to jakość usług. Obnizona dawka promieniowania i bezbolesne badanie pozwoli kobietom na częstsze wizyty i ratowanie zycia. Ja jestem bardzo za.
 
ja, 26.11.2014 16.08
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Mam 62 lata.Raz w zyciu robilam mammografie.Bardzo ale to bardzo bolalo.Juz nigdy nie zrobie ,Teraz w piatek ide prywatnie robic USG
 
Iwa, 18.11.2014 11.34
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja też słyszałam od lekarza o tym mammografie philipsa - że ma obniżoną dawkę promieniowania, chyba aż o 50%. Szkoda tylko, że w szpitalach nie ma takich sprzętów, przynajmniej ja jeszcze się z takim nie spotkałam. A szkoda, jak zwykle zdrowie kobiet jest gdzieś na końcu.
 
hanka, 07.11.2014 11.02
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ale na mammografie nie trzeba skierowania. Zmien lekarza. Pozdrawiam
 
Magdalena, 03.11.2014 12.17
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
badanie piersi to niezwykle istotna rzecz w zyciu kobiety. Moze w odpowiednim momencie wykryc zmiany nowotworowe i uratować zycie. Nie mozna tego lekcewazyc w zaden sposób. Sama badam się regularnie i staram się być na bieząco jeśli chodzi o ten temat. Duzo czytam, a wspiera mnie maz, który jest lekarzem. Dzięki niemu, mam dostęp do fachowej prasy i mogę śledzić co się dzieje jeśli chodzi o nowinki medyczne. Nasłuchałam się tez od niego duzo dobrego na temat nowych mammografów MicroDose i technologii zliczania fotonów, która jest w nim zastosowana. Dzięki niskiej dawce promieniowania jesteśmy mniej narazone. To dobrze wrózy na przyszłość.
 
Maria , 16.06.2014 15.11
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
badanie mammograficzne może wykryć guzki dwa lata wcześniej zanim zaczną być zauważalne w samobadaniu. Dlatego niezwykle wazne jest badanie się. Bardzo duzo jest w tej chwili zachorowań na raka piersi, więc musimy systematycznie sprawdzać czy coś złego się nie dzieje. Ostatnio będąc na badaniach właśnie dowiedziałam się, ze jakaś firma, bodajze Philips ale nie jestem pewna, udostępnia badanie mammograficzne z niską dawką promieniowania co jest niezwykle istotne. Mozemy dzięki temu być spokojniejsze.
 
myszka, 25.04.2014 15.16
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
A czy ktoś ma zdanie na temat badania piersi- właściwie usg w tym gabinecie www.rentgen-poznan.pl/#page=page-1 ?? Bo w moim miasteczku (W-c) nie ma dobrego gina, który chociażby zaproponował mi badanie piersi a chcę je zrobić
 
nika, 21.10.2013 08.32
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
nie chodz tam wiecej
 
marzena, 22.04.2012 19.22
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
ja jestem zbulwersowana postępowaniem lekarzy bo prosiłam ginekologa o skierowanie na mammografię w lutym oraz tydzień temu. Pani doktor mnie wyśmiała, że jestem za młoda. A mam 32 lata, nie mam dzieci a moja mama zmarła na raka piersi w wieku 46 lat!. oczywiście pani doktor z wywiadu wie. I kto tu jest winien zbyt późnych wykryć raka? zamiast przeprowadzać kampanie dla kobiet, chyba raczej powinny być skierowane do lekarzy! Wysyłajcie pacjentki na badania!!!! a nie liczcie kase!!! Bo dziś są takie czasy że jak pacjent sam nie poprosi lekarza o zrobienie badań to nie ma mowy o jakimś skierowaniu na jakiekolwiek badania- już nie tylko mammografię...
 
następne »
strona 1 z 6
reklama
reklama
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
PROLAKTYNA: normy. Kiedy warto zbadać poziom prolaktyny? PROLAKTYNA: normy. Kiedy warto zbadać poziom prolaktyny?

Prolaktyna to hormon wydzielany w przysadce mózgowej. Zbyt wysoki poziom prolaktyny może być...

więcej

54415

Badania hormonów płciowych u kobiet - normy. Kiedy wykonać badania hormonalne? Badania hormonów płciowych u kobiet - normy. Kiedy wykonać badania hormonalne?

Badania hormonów płciowych u kobiet to badanie krwi, dzięki któremu można sprawdzić, czy poziom...

więcej

32872

USG jamy brzusznej - badanie narządów w jamie brzusznej

USG jamy brzusznej to badanie, które warto robić profilaktycznie co najmniej co trzy lata (lepiej...

więcej

29062

Test na HIV - gdzie zrobić go bezpłatnie i anonimowo? Test na HIV - gdzie zrobić go bezpłatnie i anonimowo?

W Polsce 70 proc. osób zarażonych wirusem HIV nie wie, że są nosicielami wirusa. Wśród zakażonych...

więcej

37668

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

Nie jest określony czas stosowania antykoncepcji hormonalnej. Jest on uwarunkowany jedynie decyzją pacjentki, tolerancją preparatu i obecnością przeciwwskazań do stosowania antykoncepcji hormonalnej....

W przypadku zgłaszanych dolegliwości powinien pan pilnie udać się do lekarza. Są to objawy, które natychmiast powinny być zdiagnozowane, niezależnie od ich przyczyny. Do czasu wyjaśnienia problemu...

Ani Euthyrox, ani Bisocard nie obniżają skuteczność antykoncepcyjnej Marvelonu. Nie powinna jednak pani stosować antykoncepcji hormonalnej bez konsultacji z lekarzem, ponieważ choroby przewlekłe, z...

Grupy wsparcia
data

Kwiecień 25, 2015

Czasem można kogoś pouczyć. Na tym polega wymiana zdań. Ale wątpię czy wypowiadanie się na temat chudnięcia i do tego wklejanie linku do szkoły aikido było dobrym i mądrym posunięciem. Prowadzę szkolę AIKIDO, ale link był do zakładki ZDROWIE. Oprócz bycia instruktorem TKKF jestem...

data

Kwiecień 24, 2015

Sprawdźcie również wyniki głosowania internautów na najlepsze tabletki na odchudzanie, wyniki dostępne na stronie rtno.pl, zielona kawa zajmuje tu wysokie miejsce.

data

Kwiecień 24, 2015

Cudownego sposobu nie ma, ale może kuracja z Natur House pomoże Ci osiągnąć wymarzoną sylwetkę? sporo ostatnio o nich czytałam, bo sama też bym trochę zrzuciła, i mają bardzo dobre opinie. Co ważne, odbywają się pod kontrolą dietetyka.

data

Kwiecień 25, 2015

Śmiać się chce z was ludzie,wierzycie w takie brednie.nawet jak schudniecie to ciekawe ile czasu utrzymanie ta wagę.zamiast brać ta chemie,psuć żołądek,trzustke i wątrobę to lepiej ruszyć tłuste leniwe dupsko i poćwiczyć,zdrowo jeść!!!!

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.