Najpopularniejsze wyszukiwania: brak
0

poradnikzdrowie.pl

Psychologia

DEPRESJA - choroba, którą trudno zdiagnozować - choroba afektywna dwubiegunowa, choroba maniakalno-depresyjnej, depresja, dusza, lęk

DEPRESJA - choroba, którą trudno zdiagnozować

Dziś obchodzimy Światowy Dzień Walki z Depresją. Warto zatem zastanowić się: czy nasz świat jest skazany na depresję? Jej leczenie jest niezwykle trudne, ale nie wolno go zaniechać. Stawką jest życie. Depresja pozostaje chorobą stosunkowo mało znaną. O trudnościach z diagnozą depresji i sposobach jej leczenia opowiada prof. Łukasz Święcicki, psychiatra z Instytutu Psychiatrii i Neurologii w Warszawie.
A A A

Mówi się, że depresji „winna” jest cywilizacja...
» Prof. Łukasz Święcicki: Jest sporo przesłanek, żeby sądzić, że depresja istniała od bardzo dawna, w innych warunkach cywilizacyjnych. Ponadto z danych na temat związku częstości samobójstw z wojnami z ostatnich stu lat wynika, że w czasie wojny częstość samobójstw spada. Depresja jest więc czymś, na co w pewnym sensie można sobie pozwolić, rodzajem szczególnego luksusu – i w tym być może jest udział naszej cywilizacji: może jest dla nas zbyt dobra, za bardzo nas rozpieszcza. W Afryce Równikowej problemy z depresją są prawdopodobnie znacznie mniejsze. A przecież prawdziwy stres jest wtedy, kiedy nie mam co pić, nie mam co jeść, kiedy jest mi strasznie zimno, nie mam ubrania, jestem brudny, 3 razy mnie zgwałcono, a nie kiedy siedzę „zniewolony” za biurkiem lub biorę udział w sławetnym wyścigu szczurów.

Czy masz depresję?
Czy masz depresję?
Depresja - choroba śmiertelna
Depresja - choroba śmiertelna

A jeśli nie nadążamy za „wyżej, szybciej, lepiej” i żyjemy w stresie?
»Ł.Ś.: Tego problemu stanowczo nie można sprowadzić do wyścigu szczurów. Ja jestem bardzo wdzięczny współczesnej cywilizacji, uważam, że jest niezwykle opiekuńcza, i codziennie ją chwalę. Tak dobrego poziomu cywilizacyjnego nigdy nie było w dziejach ludzkości. Mówię o świecie zachodnim oczywiście, nie o biednej Afryce. Jesteśmy nieźle rozregulowani, ale nie upatrywałbym winy w cywilizacji. Ona daje wielką liczbę różnych szans – trzeba to sobie mądrze skalkulować, stwarza wielość wyborów – co wymaga rozwagi. Jeśli ktoś dokonuje systematycznie złych wyborów, to dostaje strasznie po głowie. Kiedyś człowiek żył przyzwoicie, bo nie mógł żyć nieprzyzwoicie. Teraz, żeby żyć przyzwoicie, trzeba mieć taki zamiar, zrozumieć, że jest taka opcja godna wyboru i że trzeba się postarać. Wybór przyzwoitego życia może zaś pomóc w zachowaniu zdrowia psychicznego.

Dlaczego trudno jest rozpoznać u człowieka stan wytrącenia ze „stanu skutecznych regulacji” organizmu, co jest jedną z definicji depresji?

» Ł.Ś.: Sądzę, że główny problem jest natury poznawczo-semantycznej. Stany depresyjne są heterogenne, to kilka, kilkanaście różnych chorób o podobnym, ale nie identycznym przebiegu. Określenie „depresja” dotyczy wielu różnych stanów, często np. mylnie nazywa się tak zwykły smutek, jest składową choroby afektywnej dwubiegunowej (maniakalno-depresyjnej). Zmiany chorobowe dotyczą wielu funkcji organizmu. Dysfunkcje układów hormonalnego, immunologicznego i nerwowego powodują, że choruje cały człowiek, i fizycznie, i psychicznie, zakłócona jest homeostaza, czyli równowaga procesów. Objawów depresji jest wiele. Tymczasem przy całej złożoności i wielopłaszczyznowości obrazu depresji, w którym funkcje, cechy i zdolności człowieka w warunkach zdrowia będące w podstawowej równowadze tu ulegają zakłóceniu, jest jeszcze trudność z obiektywną weryfikacją tego obrazu oraz z subiektywnym przeżywaniem choroby przez pacjenta.

Nie ma standardów diagnostycznych?

» Ł.Ś.: Nie ma jednej wystandaryzowanej metody diagnostycznej, która pozwoliłaby na obiektywnie pewne stwierdzenie depresji. Do tego czynniki patogenetyczne depresji tworzą zwykle indywidualną konstelację: predyspozycji genetycznych, neurotycznej osobowości generującej rodzaj reakcji endokrynologicznych, umiejętności społecznych chorego, jego konfliktów wewnętrznych, chorób ogólnych, radzenia sobie ze stresem, zmian hormonalnych okresu menopauzy czy poporodowego. Dlatego nadal nic nie zastąpi doświadczonego psychiatry: widział wiele osób z depresją, rozpoznaje ją poprzez analogię, poprzez skomplikowany wzorzec, trudny do opisania. Być może również dlatego zbyt rzadko jest prawidłowo rozpoznawana i dobrze leczona. Mówi się dużo o tej chorobie, ale z mówienia nic nie wynika, jeśli nie towarzyszy mu poprawa diagnostyki i związana z nią optymalizacja terapii. 

Czy diagnozę utrudnia fakt, że doświadczenie bycia w depresji jest trudno przekazywalne czy wręcz nieprzekazywalne?

» Ł.Ś.: W książce „Listy do Bliskich” próbowałem wejść w skórę osoby chorej na depresję i ten stan zrelacjonować. Nie jest to łatwe i sam nie mam poczucia, że do końca go rozumiem. Pacjenci w depresji czasem mnie wręcz zaskakują: ujawniają specyficzne poczucie humoru, czasem nie robią wrażenia smutnych, często nie płaczą, zdarza się, że nawet się śmieją. Niektórzy są skupieni na objawach fizycznych lub tylko na jednym objawie (te „maski somatyczne” depresji naprawdę istnieją), nie przyznają się do odczuwania przygnębienia, braku energii - twierdzą, że są zdrowi, wymagają tylko wyleczenia ich z danej dolegliwości. A tego właśnie się nie da zrobić, bo objaw to jedynie marker, do którego jest podczepiona „cała” depresja. Kwestionowanie bycia w depresji należy do obrazu choroby, łatwiej swój stan przypisać przykrym bieżącym wydarzeniom, zmęczeniu, ta perspektywa jest bardziej zgodna z potocznym doświadczeniem.

Dlaczego długo narastające napięcie ma tak wielką rolę w powstaniu depresji?

» Ł.Ś.: Istotnie, na płaszczyźnie biologicznej jednym z patomechanizmów depresji jest pobudzenie tzw. osi stresu, czyli narastającego napięcia, co potwierdza choćby badanie poziomu kortyzolu we krwi. Postępujący proces coraz większego rozregulowania organizmu powoduje zakłócenie działania zlokalizowanych głównie w mózgu ośrodków regulacji kluczowych funkcji, wpływając nawet na wolę i intelekt. Ale jest pytanie – prawdopodobnie nie do psychiatry – dlaczego jesteśmy tacy zestresowani? Uważam, że nie mamy łatwego do zrozumienia powodu. Nie jesteśmy przecież w sytuacji szczurów laboratoryjnych z wywołanym doświadczalnie modelem depresji: wkłada się je do klatki i kopie się je prądem w łapy albo nie daje się im pić itp. Ich sytuacja jest bardziej porównywalna do sytuacji ludzi w Sudanie, jak sądzę, ale to nie oni przecież najczęściej skarżą się na depresję. Jest jakiś elementarny poziom życiowy, który człowiek musi osiągnąć, i tylko ten jest potrzebny. To, co powyżej – nie! Potrzebny jest za to rozwój wewnętrzny – duchowy.

Trudna diagnoza depresji

Do obrazu depresji należą: lęk, hipochondria, natręctwa, urojenia, psychozy, objawy somatyczne. Żeby ją rozpoznać, trzeba więc stwierdzić zespół różnych cech i objawów: męczliwość, zły nastrój, pogorszenie koncentracji i pamięci, brak potrzeby seksualnej, niezdolność do odczuwania przyjemności, brak nadziei, drażliwość, brak odporności na stres, poczucie bezsensu swoich działań, brak chęci do życia. Obserwuje się też zakłócenie rytmów dobowych, rozmaite zaburzenia biologiczne, które dają się wykryć za pomocą badań biochemicznych, np. rytmu wydzielania melatoniny czy kortyzolu, a także zmiany na poziomie endokrynologicznym.

 

 
2
Polecamy także
Dieta pełna minerałów na przekór sezonowej depresji
Dieta pełna minerałów na przekór sezonowej depresji
Czy to już depresja czy jeszcze jesienna chandra?
Czy to już depresja czy jeszcze jesienna chandra?
Niedobór światła zimą powoduje sezonową DEPRESJĘ
Niedobór światła zimą powoduje sezonową DEPRESJĘ
Jak żyć z chorym na DEPRESJĘ
Jak żyć z chorym na DEPRESJĘ
DEPRESJA to ciężka, ale uleczalna choroba
DEPRESJA to ciężka, ale uleczalna choroba
DEPRESJA u dzieci i nastolatków
DEPRESJA u dzieci i nastolatków
Depresja ciążowa, czyli smutek przy nadziei
Depresja ciążowa, czyli smutek przy nadziei
Emocje po porodzie - DEPRESJA
Emocje po porodzie - DEPRESJA
 
Odleżyny - trudny problem
A czy ten balsam jest na receptę i jaka jest jego pojemność za te 30 zł.
Autor: gagatek
 
 
co sadzicie o tym nosidelku?
Skoro polecacie to moze faktycznie warto kupoic
 
 
Profilaktyka infekcji stref intymnych
22zl to zeczywiscie tanio ... wole lactovaginal niz ten co reklamuje Nłynarska ...tamto to jakas porazka ... stosowalam 2 miesiace i nie widzialam zeby co kolwiek sie zmienilo na lepsze
 
 
Antygen gruczołu krokowego (PSA)
Mam 64 lata i ostatni wynik to 4,3 Żadnych objawów typu bóle , kłopoty z moczem itp OB=1 Normalne wyniki dla zdrowej osoby (rasy kaukaskiej to 0-4 ng/ml). Wraz z wiekiem może się pojawić wzrost ...
 
 
forum.poradnikzdrowie.pl
  • eksperci radzą
Poradnikzdrowie.pl – wiodący serwis o zdrowiu, zawierający kompendium wiedzy o chorobach, leczeniu, profilaktyce, badaniach. Psychologia – dusza i rozum. Depresja – jak sobie z nią radzić? Jak sobie radzić w trudnych żywiowych chwilach. Sposoby oswajania lęków. Kryzys wieku średniego. Rozwód, rozstanie. Rozwój osobisty. Sposoby na lepsze życie. Sposoby na lepszą pamięć. Jak pokonać cierpienie. Sztuka odmawiania czyli asertywność. Rozwój osobisty. Zdrowie psychiczne. Jak żyć z ADHD. Na te i wiele innych pytań tu znajdziesz odpowiedź.