Dzieci i nowotwory - przyczyny, diagnostyka, leczenie raka u niemowląt i dzieci

4 komentarze
Autor: Rozmawiała Eliza Dolecka

Bywa, że nowotwór dotyka dziecko lub nawet niemowlę. Czasem noworodek rodzi się już z guzem nowotworowym. Nowotwór u dziecka to jednak nie wyrok. Najważniejsza jest szybka, trafna diagnoza oraz to, kiedy dziecko trafi do onkologa i rozpocznie leczenie nowotworu – mówi profesor Andrzej Prokurat, prezes Polskiej Akcji Onkologii Dziecięcej.

Kiedy należy podejrzewać, że dziecko może być zagrożone nowotworem o podłożu genetycznym?

Prof. Andrzej Prokurat, chirurg dziecięcy, onkolog, wojewódzki konsultant ds. chirurgii dziecięcej, kierownik Katedry i Kliniki Chirurgii Dziecięcej w Bydgoszczy: - Niezwykle istotna jest wiedza o chorobach występujących wśród bliskich. Jesteśmy narodem bardzo rodzinnym, często się spotykamy. Sporo wiemy o swoich korzeniach i o losach krewnych, ale, niestety, nie o ich schorzeniach. I to trzeba zmienić. Jeśli okaże się, że w poszczególnych generacjach powtarza się wyraźnie jakiś nowotwór, to już powinien być pretekst do kontaktu z poradnią genetyczną. Tych poradni jest w Polsce niemało, zwłaszcza na północy kraju. Warto się tam udać, by uspokoić się, jeśli obawy nie mają uzasadnienia medycznego, lub poddać się szczegółowym badaniom, gdy zagrożenie rzeczywiście istnieje. Wiemy już, że wiele nowotworów występuje rodzinnie: choćby guzy nadnerczy, tarczycy, jelita grubego, jajników czy sutka. Wiek, w którym rak atakuje, systematycznie się obniża. Bywa, że choroba rozwija się nawet u niemowląt. Dlatego tak istotne jest objęcie opieką całych rodzin. Diagnostyka pozwala nie tylko przewidywać przyszłość i odkrywać, kto jest szczególnie narażony na wystąpienie nowotworu, ale i na czas wdrożyć właściwe leczenie.

Nie przegap

Często rodzice boją się badań diagnozujących nowotwór, bo to takie „szukanie problemu”.

– Niestety, w Polsce rak to wciąż temat wstydliwy. Fakt, że ktoś zachorował na nowotwór, bywa nieraz odbierany jako kara za coś, efekt niepowodzenia życiowego. Ludzie unikają więc tematu. Często nawet obserwując niepokojące objawy, czekają, aż same ustąpią. Gdy trafiają do lekarza, choroba okazuje się bardzo zaawansowana. Wówczas pojawia się histeria i nerwowe działania, podyktowane strachem, a to przeszkadza w procesie leczenia.

Wielu ludzi nawet w momencie zdiagnozowania już istniejącego nowotworu ma silny lęk przed rozpoczęciem leczenia. Wciąż pokutuje pogląd, że dopiero nowotwór „ruszony” sieje spustoszenie w organizmie. Przekonanie, że „rak boi się noża” jest mocno zakorzenione. Wzięło się z obserwacji, iż nieraz pacjent, który cierpiał z powodu choroby nowotworowej, jakoś z nią funkcjonował, dopóki nie poddał się operacji. I ma pewne uzasadnienie w faktach, z tym że już bardzo nieaktualnych. Nowotwór przed nożem rzeczywiście się broni. Kiedy jego tkanka zostaje uszkodzona, uruchamiane są mechanizmy reperacyjne podobne do tych, jak przy procesie gojenia się rany. Dlatego już odeszliśmy od trybu leczenia, w którym operacja w przypadkach nowotworów złośliwych była jedyną metodą. Dzisiaj przed zabiegiem ustalamy dokładnie, z jakim nowotworem mamy do czynienia i projektujemy odpowiednie postępowanie. Nie prowokujemy guza do rozwoju, ale z pomocą chemioterapii w znacznej mierze go uszkadzamy, by potem móc łatwiej dokonać operacji.

Czy poza nowotworami dziedzicznymi są inne, typowe dla małych dzieci?

– Tak, guzy, których początek sięga życia płodowego. W zarodku wszelkie procesy rozwoju tkanek są niezwykle aktywne. Istnieją systemy, które odpowiadają za wyeliminowanie ewentualnych błędów, ale jeśli ten mechanizm zawiedzie, czasem tkanka, która powinna zniknąć lub ulec przekształceniu, pozostaje poza kontrolą i daje początek nowotworowi. Zwykle taki nowotwór zostaje wykryty wkrótce po porodzie, gdyż charakteryzuje się wyjątkowym dynamizmem podziałowym, co w praktyce oznacza szybki przyrost masy guza.

To przerażająca cecha.

– Tak, ale zarazem pięta achillesowa nowotworu. Łatwo bowiem go rozpoznać – guz często bywa widoczny, bo deformuje powłoki, a jeśli nie, to wykrywany jest podczas rutynowego USG – i uderzyć lekami w fazach podziału jego komórek, więc skutecznie zniszczyć.

Zatem czy leczenie nowotworów u dzieci także jest łatwiejsze?

– W pewnym sensie. Dziecko jest łatwym do interpretowania obrazem. Wszystko po nim widać, więc często bez szczegółowych badań możemy oceniać skuteczność prowadzonej terapii i w razie konieczności wprowadzać modyfikacje. Dziecko nie ma świadomości choroby, a zarazem nie dramatyzuje, nie wyolbrzymia. Jeśli jego stan się poprawia, można to zauważyć. Natomiast dorośli często, nawet nieświadomie, wprowadzają lekarza w błąd.

A jak z nowotworem dziecka radzą sobie rodzice?

– Zwykle obserwujemy jedną z trzech postaw: bagatelizowanie, przerażenie graniczące z histerią albo próbę racjonalizowania problemu, włączenia się w proces powrotu do zdrowia. Ci ostatni rodzice szukają informacji, zadają wiele pytań, z nimi zazwyczaj rozmawia się najłatwiej. Niestety, powszechny strach przed rakiem sprawia, że nie jest ich wielu. Do większości nie przemawiają nawet optymistyczne statystyki, które pokazują, że w walce z nowotworami naprawdę nie jesteśmy bezradni, ani fakt, że teraz są bardzo potrzebni swoim dzieciom.

Być może dzieje się tak ze strachu nie tylko przed nowotworem, ale i tym, jak z nią poradzi sobie dziecko?

– Z pewnością. Przecież pobyt w szpitalu i przyjmowanie leków uniemożliwiają normalne funkcjonowanie,
dezorganizują codzienność. Jednak dzieci są naprawdę cierpliwymi, dzielnymi pacjentami i w obliczu choroby bardzo często wykazują się nieprawdopodobną dojrzałością. Nieraz radzą sobie lepiej niż ich rodzice. Powrót do zdrowia byłby bardziej komfortowy, gdyby otrzymywały z ich strony potrzebne wsparcie.

Czy dzieci w Polsce mają szansę być leczone na najwyższym światowym poziomie, porównywalnym do standardów zachodnich?

– Jak najbardziej. Oczywiście, są lekarze dobrzy i gorsi, lepsze i gorsze placówki, ale tak jest na całym świecie.
Systematycznie poprawiają się nie tylko warunki życiowe, w jakich przychodzi leczyć się małym pacjentom. Mamy już nowoczesne wnętrza, przyjazne kolorowe otoczenie, możliwość pozostawania rodziców na oddziale. Poprawia się również dostępność nowoczesnych leków oraz technologii. Zachód wcale nam nie ucieka tak bardzo, jak powszechnie się sądzi.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Serwis prasowy

Aktualizacja: 17.03.2014

reklama
Najpopularniejsze artykuły
NIEMOWLĘ – sprawdź, dlaczego jest niespokojne NIEMOWLĘ – sprawdź, dlaczego jest niespokojne

Skłonność do płaczu, zmienny nastrój, nadmierne pobudzenie, niepokój, kłopoty ze spaniem, czasem...

więcej

5348

Ospa wietrzna - choroba wieku dziecięcego Ospa wietrzna - choroba wieku dziecięcego

Ospa wietrzna jest jedną z chorób najbardziej zakaźnych. Ospa najczęściej dotyka dzieci wieku...

więcej

5025

CIEMIĄCZKA u niemowląt: cała prawda o spojeniach łączących kości czaszki CIEMIĄCZKA u niemowląt: cała prawda o spojeniach łączących kości czaszki

Przyglądasz się uważnie swemu maleństwu i zapewne zauważyłaś, że noworodek ma na główce coś w...

więcej

5346

Jak pokonać KASZEL U DZIECKA Jak pokonać KASZEL U DZIECKA

Kaszel suchy, mokry, alergiczny, szczekający... Potrafi dać się dziecku we znaki. Może utrudniać...

więcej

14468

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

Obecność skrzepów krwi we krwi miesiączkowej jest objawem bardzo obfitych krwawień miesiączkowych, zwykle towarzyszą im bóle brzucha. Obfite krwawienia miesiączkowe, zwłaszcza jeśli występują od...

Cały proces produkcji i dojrzewania plemników trwa około 3 miesięcy. Na jakość nasienia mają wpływ wszystkie te czynniki, które w tym czasie działają, a więc wszelkiego typu używki (najgorsze jest...

Brak pękania pęcherzyka Graafa, w którym dojrzewa komórka jajowa, skutkuje brakiem owulacji. Dalszy wzrost pęcherzyka i powiekszenie jego objętości może być przyczyną zaburzeń miesiączkowania,...

Grupy wsparcia
data

Sierpień 22, 2014

A i nie jedz żadnych tabletek ani suplementów. Nie stosuj żadnych nienaturalnych diet. Nie pij mocnego alkoholu. Nie bierz antybiotyków, środków przeciwzapalnych i przeciwbólowych. Chyba że chcesz się nabawić chorób - ja mam jedną na całe życie. Spożywaj to co nadaje się do spożycia:...

data

Sierpień 21, 2014

Jestem trzy miesiące po odchudzaniu. Byłam na diecie ułożonej przez dietetyka,przez 2miesiące schudłam 12kg i nadal utrzymuje wagę którą osiągnełam i bez żadnych suplementów.dieta,ruch i sukces gwarantowany!!!

data

Sierpień 19, 2014

Regularnie, to najważniejsze. Sałatki bez sosów lub z bardzo lekkimi sosami, chrupki ryżowe, jakieś płatki do mleka... I jak najmniej pieczywa białego, zwłaszcza bułek. No i słodycze, o tym chyba mówić nie trzeba ;) Jakiś owoc lbo warzywko też bezie dobre, tylko trzeba uważać na cukier,...

data

Sierpień 21, 2014

Kiedyś próbowałam róznych diet ale po krótkim czasie się łamałam bo już nie mogłam w kółko tego samego jeść tym bardziej że... kocham jeść wieć zaczęłam po prostu eliminować najbardziej tuczące rzeczy i ograniczać ilość zjadanych kalorii oczywiście w granicach zdrowego rozsądku, ale bez...

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody MURATOR S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody MURATOR S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.